aritmiyanidavolashda ishlatiladigan dorivositalari

PPTX 30 pages 309.3 KB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 309.3 KB

File type PPTX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

mavzu: aritmiyani davolashda ishlatiladigan dori vositalari. mavzu: aritmiyani davolashda ishlatiladigan dori vositalari. xalilova alfiya 252-guruh aritmiya, ya'ni yurak urish ritmining buzilishi, turli sabablarga ko'ra yuzaga kelishi mumkin va uning turiga qarab davolash usullari ham farqlanadi. dori vositalari aritmiyani davolashning muhim qismlaridan biri hisoblanadi. i sinf: natriy kanallari blokerlari bu dorilar yurak hujayralarining qo'zg'alish potentsialining 0-fazasida natriy ionlarining tez kirib kelishini bloklaydi. bu esa harakat potentsialining ko'tarilish tezligini (vmax) sekinlashtiradi va shu bilan birga impuls o'tkazuvchanligini pasaytiradi. refrakterlik davriga ta'siri bo'yicha ular uchta kichik sinfga bo'linadi: * ia sinfi (kinidin, prokainamid, dizopiramid, ajmalin) * ta'sir mexanizmi: natriy kanallarini o'rtacha darajada bloklaydi. bundan tashqari, kaliy kanallarini ham bloklashi mumkin, bu esa harakat potentsialining davomiyligini va samarali refrakterlik davrini (erp) uzaytiradi. ekgda qrs kompleksining kengayishi va qt intervalining uzayishi kuzatilishi mumkin. * klinik qo'llanilishi: bo'lmachalar fibrillyatsiyasi va titrashi, bo'lmachalar va qorinchalar ekstrasistoliyasi, qorinchalar taxikardiyasi. prokainamid, ayniqsa, volf-parkinson-uayt (wpw) sindromi bilan bog'liq aritmiyalarda qo'llanilishi …

2 / 30

darajalari (sun'iy ritm haydovchisi bo'lmasa), kardiogen shok, og'ir yurak yetishmovchiligi (ayniqsa dizopiramid uchun), qt intervalining tug'ma yoki orttirilgan uzayishi. * ib sinfi (lidokain, meksiletin, fenitoin, tokainid) * ta'sir mexanizmi: natriy kanallarini zaif bloklaydi. ular asosan ishemiyaga uchragan (kislorod yetishmovchiligi bo'lgan) yurak to'qimalaridagi natriy kanallariga ko'proq ta'sir qiladi. harakat potentsialining davomiyligini va erpni qisqartiradi yoki o'zgartirmaydi. ekgda qt intervaliga kam ta'sir qiladi. * klinik qo'llanilishi: qorinchalar aritmiyalari (ayniqsa miokard infarkti fonida), yurak glikozidlari bilan zaharlanishda qorinchalar aritmiyalari. lidokain asosan tomir ichiga yuboriladi. meksiletin peroral (og'iz orqali) qo'llaniladigan lidokainga o'xshash dori. fenitoin ko'proq tutqanoqqa qarshi dori sifatida ma'lum, ammo ba'zi yurak aritmiyalarida ham ishlatiladi. * mumkin nojo'ya ta'sirlari: * lidokain: nevrologik buzilishlar (bosh aylanishi, uyquchanlik, paresteziyalar, titroq, talvasalar), gipotenziya, bradikardiya. * meksiletin: ko'ngil aynishi, qusish, bosh aylanishi, titroq. * qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar: og'ir sinus tuguni zaifligi sindromi, yuqori darajadagi av-blokada (sun'iy ritm haydovchisi bo'lmasa), lidokainga yuqori sezuvchanlik. * ic sinfi (flekainid, …

3 / 30

w sindromida ham qo'llanilishi mumkin. * mumkin nojo'ya ta'sirlari: proaritmik ta'sir (yangi aritmiyalarni keltirib chiqarishi yoki mavjudlarini kuchaytirishi mumkin, ayniqsa yurakning organik kasalliklari bo'lgan bemorlarda), bosh aylanishi, ko'rishning buzilishi, ko'ngil aynishi, yurak yetishmovchiligini kuchaytirishi mumkin. propafenon beta-blokerlarga xos ba'zi xususiyatlarga ham ega. * qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar: yurakning strukturaviy kasalliklari (masalan, miokard infarktidan keyingi holat, sezilarli yurak yetishmovchiligi, chap qorincha gipertrofiyasi), sinus tuguni zaifligi sindromi, av-blokadaning yuqori darajalari (sun'iy ritm haydovchisi bo'lmasa), kardiogen shok, bronxial astma (propafenon uchun). ii sinf: beta-adrenoblokerlar (metoprolol, propranolol, atenolol, bisoprolol, karvedilol, nebivolol, esmolol va boshqalar) ta'sir mexanizmi: simpatik asab tizimining yurakka bo'lgan rag'batlantiruvchi ta'sirini kamaytiradi. ular yurakdagi beta-1 adrenergik retseptorlarni bloklaydi (ba'zilari beta-2 retseptorlarni ham bloklaydi, masalan, propranolol; karvedilol alfa-retseptorlarni ham bloklaydi). bu quyidagilarga olib keladi: * sinus tugunining avtomatizmini pasaytiradi (yurak urish tezligini kamaytiradi - manfiy xronotrop ta'sir). * atrioventrikulyar o'tkazuvchanlikni sekinlashtiradi (manfiy dromotrop ta'sir). * yurak mushaklarining qisqarish kuchini kamaytiradi (manfiy inotrop ta'sir …

4 / 30

oq, holsizlik, uyquchanlik, depressiya, bronxospazm (ayniqsa neselektiv beta-blokerlarda), periferik qon aylanishining buzilishi (qo'l-oyoqlar sovishi), jinsiy disfunktsiya, qandli diabeti bor bemorlarda gipoglikemiyaning niqoblanishi. iii sinf: kaliy kanallari blokerlari (amiodaron, sotalol, dronedaron, ibutilid, dofetilid) * ta'sir mexanizmi: yurak hujayralaridan kaliy ionlarining chiqishini bloklaydi, bu esa repolyarizatsiya fazasini (harakat potentsialining 3-fazasi) uzaytiradi. natijada harakat potentsialining umumiy davomiyligi va samarali refrakterlik davri (erp) sezilarli darajada oshadi. bu yurakning qayta qo'zg'alishga chidamliligini oshiradi. * amiodaron: eng kuchli va ko'p qirrali antiaritmik dorilardan biri. u barcha to'rtta sinf dorilarining xususiyatlariga ega (natriy, kaliy, kalsiy kanallarini bloklaydi va beta-blokerga o'xshash ta'sir ko'rsatadi). juda uzoq yarim chiqarilish davriga ega. ekgda qt intervalini sezilarli uzaytiradi, yurak urish tezligini sekinlashtiradi. * sotalol: ham iii sinf (kaliy kanallarini bloklaydi), ham ii sinf (neselektiv beta-bloker) xususiyatlariga ega. qt intervalini uzaytiradi. * dronedaron: amiodaronga o'xshash, ammo yod saqlamaydi va nojo'ya ta'sirlari kamroq bo'lishi kutilgan. biroq, ba'zi hollarda (masalan, og'ir yurak yetishmovchiligi) xavfli bo'lishi …

5 / 30

'lgan bemorlarda ritmni ushlab turish uchun (doimiy bo'lmachalar fibrillyatsiyasida va yurak yetishmovchiligida qo'llanilmaydi). * mumkin nojo'ya ta'sirlari: * amiodaron: juda ko'p va jiddiy bo'lishi mumkin. o'pka fibrozi, qalqonsimon bez disfunktsiyasi (gipo- yoki gipertireoz, chunki tarkibida yod bor), jigar shikastlanishi, teri fotosensibilizatsiyasi (quyosh nuriga sezgirlik oshishi), korneada mikroyotqiziqlar (ko'rishga odatda ta'sir qilmaydi), bradikardiya, av-blokada, qt uzayishi. * sotalol: beta-blokerlarga xos nojo'ya ta'sirlar, qt uzayishi va "piruet" tipidagi taxikardiya xavfi (dozaga bog'liq). * dronedaron: jigar shikastlanishi, o'pka toksikligi, yurak yetishmovchiligining kuchayishi (ba'zi bemorlarda), diareya, ko'ngil aynishi. iv sinf: kalsiy kanallari blokerlari (nondihidropiridinlar: verapamil, diltiazem) * ta'sir mexanizmi: l-tipidagi sekin kalsiy kanallarini bloklaydi, ayniqsa sinus va atrioventrikulyar tugun hujayralarida. bu quyidagilarga olib keladi: * sinus tugunining avtomatizmini pasaytiradi (yurak urish tezligini kamaytiradi). * atrioventrikulyar o'tkazuvchanlikni sezilarli darajada sekinlashtiradi va av tugunning refrakterlik davrini uzaytiradi. * yurak mushaklarining qisqarish kuchini biroz kamaytiradi (manfiy inotrop ta'sir). * dihidropiridin kalsiy kanallari blokerlari (masalan, amlodipin, nifedipin) asosan …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "aritmiyanidavolashda ishlatiladigan dorivositalari"

mavzu: aritmiyani davolashda ishlatiladigan dori vositalari. mavzu: aritmiyani davolashda ishlatiladigan dori vositalari. xalilova alfiya 252-guruh aritmiya, ya'ni yurak urish ritmining buzilishi, turli sabablarga ko'ra yuzaga kelishi mumkin va uning turiga qarab davolash usullari ham farqlanadi. dori vositalari aritmiyani davolashning muhim qismlaridan biri hisoblanadi. i sinf: natriy kanallari blokerlari bu dorilar yurak hujayralarining qo'zg'alish potentsialining 0-fazasida natriy ionlarining tez kirib kelishini bloklaydi. bu esa harakat potentsialining ko'tarilish tezligini (vmax) sekinlashtiradi va shu bilan birga impuls o'tkazuvchanligini pasaytiradi. refrakterlik davriga ta'siri bo'yicha ular uchta kichik sinfga bo'linadi: * ia sinfi (kinidin, prokainamid, dizopiramid, ajmalin) * ta...

This file contains 30 pages in PPTX format (309.3 KB). To download "aritmiyanidavolashda ishlatiladigan dorivositalari", click the Telegram button on the left.

Tags: aritmiyanidavolashda ishlatilad… PPTX 30 pages Free download Telegram