abu nasr farobiy va imom al g’azzoliyning falsafa ilmiga oid qarashlari

PPTX 11 pages 1.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 11
24-18 guruh talabasi boymurodova qumrining falsafa fanidan t abu nasr farobiy va imom al g’azzoliyning falsafa ilmiga oid qarashlarini qiyosiy tahlil qilish reja: 1.abu nasr forobiyning ijtimoiy falsafiy qarashlari. 2.forobiyning falsafiy va jamiyatshunoslikka doir qarashlari. 3.imom g‟azzoliy yashagan davrda ijtimoiy siyosiy vaziyat. 4.imom g’ azzoliy qoldirgan ijtimoiy-falsafiy meros 5.qiyosiy tahlil. abu nasr forobiy o'tror shahrida (hozirgi qozog’istonning chimkent viloyati hududida joylashgan shahar) 256-257 hijriy sanada tug'ildi. uning otasi harbiy sarkarda edi. yosh va zehni o'tkir abu nasr ilmga erta qiziqdi, arab, fors tilarini mukammal darajada o'zlashtirdi. forobiy sanskrit (qadimiy hind tili) tilini o'rgandi va uni yahshi bilardi. o'zi turkiy halqlarga mansub bo'lib ona tilini yahshi bilar va yoshligida turli tillarni va ilmlarni puhta egallagan edi. u ko'proq bag'dodda yashagan. arab tilini juda ham yahshi bilar edi. u ko'proq falsafa, mantiq va diniy ilmlarga qiziqar edi. forbiy turli ilmlarni yahshi o'zlashtirgan mavsu'iy olim edi. u falsafa, mantiq, ilohiyot, ahloq, siyosat, falakiyot, …
2 / 11
iy bilimlarning ensiklopediyasi hisoblanar edi. barcha fanlarni forobiy besh guruhga bo’ ladi: etti bo’ limdan iborat til haqidagi fan. mantiq. etti mustaqil fanga bo’ linadigan riyoziyot, ya’ni arifmetika, geometriya, optika, yulduzlar haqidagi fan, musiqa haqidagi fan, og’ irliklar haqidagi fan va mexanika. tabiiy va ilohiy fanlar, yoki metafizika. shaharni boshqarish haqidagi fan (yoki siyosiy fan), huqukshunoslik va kalom. o’zining fanlar tasnifida forobiy har bir fan o’rganadigan narsaning o’ ziga xosligi, uning qonunlarining xususiyati va ularga xos bo’ lgan bilish vositalarini hisobga oladi. forobiy aqliy bilishda bir qator bosqichlarni farqlaydiki, bu narsa uning bilinayotgan narsalarning mohiyatiga chuqur kirib borganligidan guvohlik beradi. bu – muayyan narsadan chetlashib, undagi umumiy narsani ajratib olish, so’ ngra esa ana shu umumiy narsa yordamida – muayyan narsaning mohiyatiga chuqurroq kirib borishida namoyon bo’ ladi. oxir oqibatda aql, barcha erdagi moddiy narsalrni bilib olgandan keyin, osmoniy jismlarni bilishga o’ tadi va dunyoviy, koinotdagilar bilan qo’ shilib va …
3 / 11
m imperiyasi - vizantiya poytaxti kunstantiniya (konstantinopol, hozirgi istanbul) iqtisodiy va harbiy jihatdan qudratli davlat, xristianlarning tayanchi hisoblanardi. ayni vaqtda misrda hazrat ali avlodlarimiz deb da’ vat qilgan shialarning ismoiliya mazhabi tarafdorlari kuchayib, bag’dod xalifaligiga qarshi jon-jahdlari bilan kurashayotgan edilar. rim va bizans (vizantiya) - g’ arbiy va sharqiy rim imperiyalari o’zaro nifoqlashsa ham, islom davlatlarini bir-biri bilan urishtirishda hamjihat edilar. bag’dod xalifaligining sharqdagi tayanchlaridan biri – g’aznaviylar davlatining so’nggi hukmdori sulton mavdud ibn sulton mas’ ud bobosi sulton mahmud g’ aznaviy tashkil etgan qudratli islom davlatining parchalanishiga yo’l qo’yib berdi. ularning o’rniga kelgan saljuq hukmdorlari alp arslon va malikshoh davrida islom davlatining qudrati oshib, vizantiya imperiyasiga qarshi faol kurash boshladi. g’ arb olimlarining e’ tirof etishlaricha bu zarbadan so’ng moddiyunlik ta’ limotlari bir necha asrgacha o’zini o’nglay olmadi. ba’ zilar bu fikrga qo’shilmaydilar. sababi «kimiyoi saodat»da g’ azzoliy tabiiy ilmlarga ham hurmat bilan qaraydi. u tib ilmini ham chuqur …
4 / 11
o'ttiz to'rt yoshida erishdi va bunday sharafga sazovor bo'lgan eng yosh olim bo'ldi. «nizomiya» madrasasidagi darslar olimning shuhratiga shuhrat qo'shdi, uni imomlik darajasiga olib chiqdi. imom g'azzoliyga nafaqat ahli ilmlar, balki ahli davlatlar va ahli hukmlar ham bo'yin egdilar. xalifalar ham imom g'azzoliyga yaqin bo'lishga intildilar. u tus yaqinidagi tabaron degan joyda 1111 yilning 19 dekabrida vafot etdi. hozirda uni xunakdagi qabri "xoruniya binosi" deb yuritiladi. u yaratgan asarlar islom dinining turli tarmoqlariga taalluqli bo'lib, dalillar qamrovi jihatidan juda katta miqyosga ega. g'azzoliyning jahon falsafasida tutgan o'rni juda beqiyos hisoblanadi . shu sababli alisher navoiy "saddi iskandariy" dostoni muqaddimasida g'azzoliyni "ko'k gumbazi uzra bezakli qandil, falakdan turib kishilarga baxt va tole ulashadi", deb ta'riflaydi imom muhammad g’ azzoliyning asarlari sho‗rolar davrida falsafa fanida o`qitilmay, ta’ qiqlab kelindi. tilga olinsa ham «yomon, reaktsion faylasuf» deb qoralandi.1 mustaqqilligimizga erishganimizdan so’ ng boshqa sharq mutafakkirlari kabi imom g’ azziliyning hayot yo’ li va …
5 / 11
a dahriylik o’ rtasidagi bo’ linishning haqiqat mezoni ) al-qistosul mustaqiym.(eng bto’ g’ ri o’ lchov) kimyous saoda.(saodat kimyosi) al-mustazhiriy.(zohir bo’ luvchi) xulosa g'azzoliy "kimiyoi saodat" asarida: "inson farishta va hayvon orasidagi maxluhdir. hayvon rivojlanmaydi, chunki uning kamolot quvvati yo'q. farishta ham rivojlanmaydi, chunki uning o'zi pok ilohiy nurdan iborat. faqat insondagina rivojlanish, ruhiy kamolot xislati mavjud", deya ta'kidlaydi. xullas, shaxs ijtimoiylashuvi, tarbiyasi, insonni nuqsonlar, gunohlardan qutqarish ulug' ajdodlarimizning qayg'usi bo'lib kelgan.. ular savob va gunoh, soya va nur, shayton va rahmon, xayru shar chegarisida yaratilgan inson degan mubham xilqatni anglash, uning rahmoniy va shaytoniy quyavatlarini qachon, qayerda kuchga kirishi, bu kuchlarning sababi nima ekanligini tushunishga jiddu-jahd qilganlar. ayniqsa, tasavufda jamiyat islohi uchun inson tarbiyasi, insonni riyozatlar bilan poklash markaziy o’ rin egallab kelgan. shu asosda ular komil inson konsepsiyasini ishlab chiqqanlar. inson jamiyatda yashar ekan, unda qabul qilingan axloq me'yorlari, yurish- turish, kundalik muomala madaniyatiga rioya qilishi kerak. muomala …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abu nasr farobiy va imom al g’azzoliyning falsafa ilmiga oid qarashlari"

24-18 guruh talabasi boymurodova qumrining falsafa fanidan t abu nasr farobiy va imom al g’azzoliyning falsafa ilmiga oid qarashlarini qiyosiy tahlil qilish reja: 1.abu nasr forobiyning ijtimoiy falsafiy qarashlari. 2.forobiyning falsafiy va jamiyatshunoslikka doir qarashlari. 3.imom g‟azzoliy yashagan davrda ijtimoiy siyosiy vaziyat. 4.imom g’ azzoliy qoldirgan ijtimoiy-falsafiy meros 5.qiyosiy tahlil. abu nasr forobiy o'tror shahrida (hozirgi qozog’istonning chimkent viloyati hududida joylashgan shahar) 256-257 hijriy sanada tug'ildi. uning otasi harbiy sarkarda edi. yosh va zehni o'tkir abu nasr ilmga erta qiziqdi, arab, fors tilarini mukammal darajada o'zlashtirdi. forobiy sanskrit (qadimiy hind tili) tilini o'rgandi va uni yahshi bilardi. o'zi turkiy halqlarga mansub bo'lib ona tilini...

This file contains 11 pages in PPTX format (1.0 MB). To download "abu nasr farobiy va imom al g’azzoliyning falsafa ilmiga oid qarashlari", click the Telegram button on the left.

Tags: abu nasr farobiy va imom al g’a… PPTX 11 pages Free download Telegram