shaxstaraqqiyotining yoshgabo`liqxususiyatlari

PPTX 19 стр. 97,7 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 19
mavzu № 2. pedagogik g’oyalarning rivojlanish tarixi. mavzu: shaxs taraqqiyotining yoshga bo`liq xususiyatlari reja: shaxs taraqqiyotidagi ijtimoiy va genotipik omillar. shaxs taraqqiyotini davrlarga bo’lish. o’smirlik va o’spirinlik davrlarida shaxs ijtimoiylashuvining o’ziga xosligi. yoshlardagi attraktsiya va emotsional munosabatlar. 1. shaxs taraqqiyotidagi ijtimoiy va genotipik omillar. shaxs individual taraqqiyotining muhim omillaridan yana biri uning yoshiga bog’liq bo’lgan xususiyatlaridir. chunki taraqqiyotning har bir yosh bosqichi o’zining rivojlanish omillariga, qonuniyatlariga, yangiliklari va o’zgarishlariga ega bo’lib, ular shaxsning xarakteri, temperamenti, iqtidori, bilish jarayonlariga bevosita ta’sirini o’tkazadi. yosh taraqqiyoti davrlarining ham sifat, ham mikdor o’zgarishlariga ega bo’lgan ko’rsatgichlari borki, amaliy psixologiya har bir yosh xususiyatlarini ana shu ikkala ko’rsatgich nuqtai nazaridan o’rganishi va shaxs xulqini boshqarish va ta’sir ko’rsatishda ularga tayanmog’i lozim. umuman psixologiyada isbot qilingan faktlardan biri shuki, turli davrlardagi inson taraqqiyoti o’ta murakkab jarayon bo’lib, har bir davrning o’z qonuniyatlari mavjud. har bir bosqichda shaxsning biror bir xususiyatlari o’zining yetuklik fazasiga erishadi. masalan, olamni …
2 / 19
xshi orientatsiyasi, psixomotorik funktsiyalar va bevosita bilish jarayonlarining susayishi hisobiga ro’y beradi. xuddi shunday bolaning 3-5 yosh davri tilni, uning lug’aviy va strukturaviy xususiyatlarini o’zlashtirishga juda maqbul bo’lsa, yetuklik davri bo’lmish 45-55 yoshlarga kelib ayni shu sifat deyarli o’zini yo’qotadi («til qotib qoladi»). psixologiyaning maxsus tarmog’i hisoblanmish yosh davrlari psixologiyasining eng asosiy muammolaridan biri shuki, inson psixik taraqqiyotida qanday omillar - genetik, tug’ma yoki orttirilgan, ijtimoiy omillar roli yetakchi ekanligi masalasidir. bir tomondan, bolaning o’z ota - onalaridan meros sifatida o’zlashtirgan sifatlari, masalan, anatomo - fiziologik xususiyatlar, miya faoliyatining o’ziga xosligi, tana tuzilishi (qo’l, oyoq, yuz tuzilishi va boshq.) albatta psixologik jahatdan odam bolasining muhitga moslashuvi, unga erkin harakat qilishi, jarayonlarni ongida aks ettirishiga sabab bo’ladi. . 2. shaxs taraqqiyotini davrlarga bo’lish shu vaqtgacha psixologiya ilmida shaxs taraqqiyotini davrlarga bo’lib o’rganishga juda katta e’tibor qaratilgan. bir qancha davriy sxemalar ham taklif etilgan. lekin shu sohada astoydil ijod qilgan har qanday …
3 / 19
i tashkil etish bosqichi (3 - 11 yoshlar); formal operatsiyalar bosqichi (12 - 15 yoshlar). bu davrda bola nafaqat bevosita ko’rib turgan narsasi, balki mavxum tushunchalar va so’zlar vositasida ham fikr yurita oladi. d.b. elonining yosh davrlari bosqichlari ham shu guruhga kiradi va u ham bolalikning uch davrini farqlaydi: ilk bolalik, bolalik va o’smirlik. har bir bosqichning o’ziga xos yetakchi faoliyati, o’zgarishlari va rivojlanish shart - sharoitlari mavjud bo’ladi va ularni bilish tarbiyachilar uchun katta amaliy ahamiyatga ega bo’ladi. har bir bosqichda faoliyat motivlari ham o’zgaradi, ularning o’zgarishi shaxs ehtiyojlari va talablari darajasining o’zgarishiga mos tarzda ro’y beradi. inson hayotining barcha davrini yaxlit tarzda qamrab olgan klassifikatsiyalardan biri butun jaxon olimlarining qaroriga ko’ra, 1965 yili fanlar akademiyasining maxsus simpoziumida qabul qilingan sxema hisoblanadi. u quyidagi 6 - jadvalda keltirilgan. u b.g. ananev, chet ellik olim birrenlar taklif etgan klassifikatsiyaga yaqin bo’lib, umumlashtirilgan toifalashdir. yosh davrlari erkaklarda ayollarda chaqaloqlik 1 – …
4 / 19
tadbirkorlik va gunoh hissi) - 4 - 5 yoshlar. 4 - bosqich (chaqqonlik va yetishmovchilik) - 6 - 11 yoshlar. 5 - bosqich (shaxs identifikatsiyasi va rollarning chalkashligi) - 12 - 18 yoshlar. 6 - bosqich (yaqinlik va yolg’izlik) - yetuklikning boshlanishi. 7 - bosqich (umuminsoniylik va o’ziga berilish) - yetuklik davri. 8 - bosqich (yaxlitlik va ishonchsizlik) - keksalik. 3. o’smirlik va o’spirinlik davrlarida shaxs ijtimoiylashuvining o’ziga xosligi o’smirlik va o’spirinlik davrlari maktab va boshqa ta’lim maskanlarida o’qish davrlariga to’g’ri keladi. bu davrdagi yetakchi faoliyat o’quv faoliyati bo’lib, unda bola bilim olish bilan bog’liq, malaka va ko’nikmalarni orttirishdan tashqari, shaxs sifatida ham muhim o’zgarishlarga yuz tutadi. o’smirlik davri eng murakkab va shu bilan birga muhim taraqqiyot bosqichidir. ilk o’smirlik 11-13 yoshni, katta o’smirlik - 14 - 15 yoshlarni o’z ichiga oladi. bu davrning eng muhim hislati shundan iboratki, u bolalikdan o’spirinlik, kattalikka, yoshlikdan yetuklikka o’tish davridir. o’smirlik - organizm …
5 / 19
ssional taraqqiyotning asosiy bosqichlarini ajratar ekan, ye.a. klimov (1996), alohida «optatsiya» (lotincha so’z: optatio - xoxish, tanlov) bosqichini ajratadi va uning xarakterli tomoni - odam tomonidan professional taraqqiyotning bosqichi tanlanishidir, deb e’tirof etadi. optatsiya bosqichi 11 - 12 yoshdan 14 - 18 yoshgacha bo’lgan taraqqiyot davrini o’z ichiga oladi. biror aniq kasb - xunarni tanlash va o’z faoliyatini shunga yo’naltirish o’spirin shaxsi uchun juda katta ahamiyatga ega. ana shunday tanlovning adekvat va to’g’ri bo’lishi o’spirindagi bilish bilan bog’liq qiziqishlar va professional yo’nalishning shakllanganligiga bog’liq bo’ladi. professional qiziqishlarning shakllanishining o’zi olimlar tomonidan to’rt bosqichli jarayon sifatida qaraladi. uning birinchi bosqichi 12-13 yoshlarga to’g’ri keladi va o’ta o’zgaruvchanligi, shaxsdagi bilish jarayonlari va asl iqtidor bilan bog’lanmaganligi bilan xarakterlanadi. 14-15 yoshlarga to’g’ri keladigan ikkinchi bosqichda qiziqishlar paydo bo’ladi, ular ko’p bo’lib, bevosita bolaning bilish imkoniyatlari va shaxsiy xususiyatlari bilan bog’liq bo’ladi. uchinchi bosqichda - 16-17 yoshlarda qiziqishlarning shunday integratsiyasi ro’y beradiki, ular avvalo …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 19 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "shaxstaraqqiyotining yoshgabo`liqxususiyatlari"

mavzu № 2. pedagogik g’oyalarning rivojlanish tarixi. mavzu: shaxs taraqqiyotining yoshga bo`liq xususiyatlari reja: shaxs taraqqiyotidagi ijtimoiy va genotipik omillar. shaxs taraqqiyotini davrlarga bo’lish. o’smirlik va o’spirinlik davrlarida shaxs ijtimoiylashuvining o’ziga xosligi. yoshlardagi attraktsiya va emotsional munosabatlar. 1. shaxs taraqqiyotidagi ijtimoiy va genotipik omillar. shaxs individual taraqqiyotining muhim omillaridan yana biri uning yoshiga bog’liq bo’lgan xususiyatlaridir. chunki taraqqiyotning har bir yosh bosqichi o’zining rivojlanish omillariga, qonuniyatlariga, yangiliklari va o’zgarishlariga ega bo’lib, ular shaxsning xarakteri, temperamenti, iqtidori, bilish jarayonlariga bevosita ta’sirini o’tkazadi. yosh taraqqiyoti davrlarining ham sifat, ham mikdor o’zga...

Этот файл содержит 19 стр. в формате PPTX (97,7 КБ). Чтобы скачать "shaxstaraqqiyotining yoshgabo`liqxususiyatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: shaxstaraqqiyotining yoshgabo`l… PPTX 19 стр. Бесплатная загрузка Telegram