molekulyar fizika

PPTX 37 pages 4.0 MB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.0 MB

File type PPTX

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

prezentatsiya powerpoint muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti fizika - i phy1014 molekulyar fizika 07 video - mavzu abduraxmanov kaxar pattaxovich professor fizika 1 fizika i 1 fizika 1 2 ma’ruza rejasi tizimning mikroskopik xususiyatlarini o‘rganishda statistik va termodinamik usullar. ideal gaz qonunlari. ideal gazning holat tenglamasi. molekulyar kinetik nazariyaning asosiy tenglamasi. erkinlik darajalari bo‘yicha energiya taqsimoti. ideal gaz molekulalarining tezlik va energiya bo‘yicha taqsimoti. potensial kuchlar ta’sirida ideal gaz molekulalarining taqsimoti. gaz molekulalarining o‘rtacha to‘qnashishlar soni va o‘rtacha yugurish yo‘li. fizika 1 3 3 statistik va termodinamik izlanish usullari statistik usul — bu katta miqdordagi zarrachalardan iborat bo‘lgan tizimning parametrlarini izlash usulidir. u tizimni to‘la xarakterlovchi fizikaviy kattaliklarning statistik qonuniyatlari va o‘rtacha qiymatlariga asoslanadi. termodinamik usul – bu termodinamik tizimning holatini aniqlash usulidir. tizimning holati, uning xususiyatini belgilovchi fizik kattaliklar majmuasidan iborat bo‘lgan termodinamik parametrlar bilan belgilanadi. fizika 1 4 4 termodinamik tizim termodinamik tizim – makroskopik jismlar …

2 / 37

rtibsiz harakatlanadilar; 3. zarrachalar bir – biri bilan o‘zaro to‘qnashadilar. fizika 1 6 6 molekulyar – kinetik tasavvurlar massaning atom birligi nisbiy molekulyar massa: istalgan molekulaning massasi uglerod atomining massasidan necha marta kattaligini ko‘rsatadi avogadro soni istalgan moddaning bir molida nechta atom (molekula) borligini ko‘rsatadi. fizika 1 7 7 molekulyar – kinetik tasavvurlar modda miqdori:  (mol) – massasi grammlarda son jihatidan nisbiy massaga teng bo‘lgan modda miqdoridir. istalgan moddaning 1 moli 0,012 kilogramm ugleroddagi atomlar soniga teng atom yoki molekulalarga ega bo‘ladi. fizika 1 8 8 molekulyar – kinetik tasavvurlar molyar massa – bir mol moddaning massasidir bitta atomga to‘g‘ri keluvchi a chiziqli o‘lcham nisbiy molyar massani molyar massaga bog‘liqligi fizika 1 9 9 temperatura temperatura – moddqaning isitilganlik darajasini ko‘rsatuvchi fizikaviy kattalikdir va makroskopik tizimning termodinamik muvozanat holatini xarakterlaydi termodinamik temperatura shkalasi bitta tayanch nuqta bilan aniqlanadi – bu suvning gaz, suyuqlik va qattiq fazaviy holati bilan bog‘liq …

3 / 37

o‘lganda gazning berilgan m massasi uchun bosimning temperaturaga nisbati o‘zgarmas kattalikdir berilgan massali gaz bosimi, uning hajmi o‘zgarmas bo‘lganda, temperaturaga bog‘liq ravishda to‘g‘ri chiziq bo‘yicha o‘zgaradi: fizika 1 13 13 ideal gazning holat tenglamasi ideal gaz qonunlariga asosan ma’lum massali gaz holati uning uchta termodinamik parametrlari bilan belgilanadi:; r – bosim, v - hajm va t – temperatura. bu parametrlar bir-biri bilan holat tenglamasi deb ataladigan aniq bog‘lanishga ega: f (p, v, t) = 0 termodinamik muvozanat. bir nechta jismlardan tashkil topgan tizim beihtiyoriy termodinamik muvozanatga intiladi, bu holatda tizim jismlari temperaturalari tenglashadi, bosim va hajm o‘zgarmasdan qoladi. uchinchi tizim bilan issiqlik muvozanatida bo‘lgan ikkita tizim bir – biri bilan issiqlik muvozanatida bo‘ladi (termodinamikaning nolinchi qonuni). fizika 1 14 14 berilgan gaz massasi uchun quyidagi ifoda o‘rinli bo‘ladi: normal sharoitlarda ideal gazning bir moli uchun klayperon tenglamasi - universal gaz doimiysi hisobga olsak ega bo‘lamiz mendeleev-klapeyron tenglamasi fizika 1 15 …

4 / 37

aning devorga urilishida uning impulsini o‘zgarishi t vaqtda s yuzaga l masofadagi molekulalar etib boradi ajratilgan hajm ajratilgan hajmdagi molekulalar soni bitta devorga urilishlar soni z ajratilgan hajmdagi molekulalarning 1/6 qismiga teng ft kuch impulsi molekula impulsining o‘zgarishiga teng gaz bosimi mkn ning asosiy tenglamasi fizika 1 19 19 mkn asosiy tenglamasining boshqa ko‘rinishlari molekula harakati o‘rtacha kinetik energiyasini hisobga olganda fizika 1 20 20 ideal gaz qattiq molekulalari uchun erkinlik darajasi soni erkinlik darajasi soni bir atomli gaz ikki atomli gaz uch atomli gaz ilgarilanma harakat 3 3 3 aylanma harakat - 2 3 umumiy 3 5 6 erkinlik darajasi soni – bu fazodagi tizimni holatini to‘la aniqlaydigan bir-biri bog‘liq bo‘lmagan o‘zgaruvchilar soni. fizika 1 21 21 ideal gaz molekulalarining tezlik bo‘yicha taqsimotining makswell qonuni muvozanat holatda bo‘lgan katta miqdordagi n bir xil molekulalar majmuasi berilgan bo‘lsin. faraz qilaylik, molekulani tavsiflovchi qandaydir x kattalik bir qator: x1,x2,….xi diskret qiymatlarni …

5 / 37

ydi. ideal gaz molekulalarining taqsimot funksiyasi maksimal qiymatga ega bo‘ladigan tezligi ehtimolligi katta bo‘lgan tezlik deb ataladi. gaz molekulalarining o‘rtacha tezligi (o‘rtacha arifmetik tezligi) ideal gaz molekulalarining o‘rtacha kvadratik tezligi 26 26 gaz holatini belgilovchi tezliklar ehtimolligi katta bo‘lgan tezlik o‘rtacha tezlik o‘rtacha kvadratik tezlik fizika 1 27 27 0°s temperaturada ayrim gaz molekulalarining tezligi gaz m/s is gazi (so2) 360 kislorod 425 azot 450 suv bug‘i 570 geliy 1200 vodorod 1700 fizika 1 28 28 potensial kuchlar ta’sirida gaz molekulalarining taqsimoti tashqi maydonlar yo‘qligida idish hajmi bo‘icha gaz bir tekis taqsimlanadi: idish ichidagi istalgan teng makroskopik hajmlarda o‘rtacha bir xil miqdorda molekulalar bo‘ladi. ammo molekulalarga og‘irlik kuchi maydoni ta’sir etganda taqsimot qanday bo‘ladi? istalgan gaz molekulalari erning, tortishish xususiyatiga ega bo‘lgan, potensial maydoni ta’sirida bo‘ladi. bir tarafdan gravitasiyaviy tortishish va ikkinchi tarafdan molekulalarning issiqlik harakati qazning qandaydir stasionar holatga, ya’ni bosimning balandlik bo‘yicha kamayishiga olib keladi. fizika 1 29 …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "molekulyar fizika"

prezentatsiya powerpoint muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti fizika - i phy1014 molekulyar fizika 07 video - mavzu abduraxmanov kaxar pattaxovich professor fizika 1 fizika i 1 fizika 1 2 ma’ruza rejasi tizimning mikroskopik xususiyatlarini o‘rganishda statistik va termodinamik usullar. ideal gaz qonunlari. ideal gazning holat tenglamasi. molekulyar kinetik nazariyaning asosiy tenglamasi. erkinlik darajalari bo‘yicha energiya taqsimoti. ideal gaz molekulalarining tezlik va energiya bo‘yicha taqsimoti. potensial kuchlar ta’sirida ideal gaz molekulalarining taqsimoti. gaz molekulalarining o‘rtacha to‘qnashishlar soni va o‘rtacha yugurish yo‘li. fizika 1 3 3 statistik va termodinamik izlanish usullari statistik usul — bu katta miqdordagi zarrachalardan i...

This file contains 37 pages in PPTX format (4.0 MB). To download "molekulyar fizika", click the Telegram button on the left.

Tags: molekulyar fizika PPTX 37 pages Free download Telegram