davr xarajatlari tarkibi va ularni hisobga olish

DOC 53 pages 473.0 KB Free download

53 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 473.0 KB

File type DOC

Pages 53

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 53

davr xarajatlari tarkibi va ularni hisobga olish reja: 1. xarajatlar tahlili maqsadi, mazmuni va vazifalari 2. o`zgaruvchan va o`zgarmas xarajatlar tahlili 3. xarajatlarni umumiy hajmi va ularni asosiy elementlari bo`yicha baholash, tahlil qilish 4. xarajatlarni faoliyat turlari, javobgarlik markazlari kalkulyatsiya moddalari bo`yicha tahlili 5. moddiy, mehnat haqi, asosiy vositalarni saqlash va ishlatish xarajatlari tahlili 6. ishlab chiqarilgan va sotilgan mahsulotlar tannarxini tahlili 7. mahsulot (ish, xizmat)larning xarajat sig`imini tahlili 8. xarajatlarni maqbullashtirish va samaradorlikni oshirish yo`llari xarajatlar tahlili maqsadi, mazmuni va vazifalari xarajatlar va ularning tasnifi. korxona faoliyatining muhim va unga baho beradigan mezon ko`rsatkichlaridan biri foyda va rentabellikdir. foydaga ta`sir etuvchi omil bu tannarxdir. tannarx tahlili orqali har bir xo`jalik yurituvchi subyektni ishlab chiqarish, ish bajarish, xizmat ko`rsatish yuzasidan qilingan xarajatlarini maqsadga muvofiqligi, samaradorligi va natijaviyligi baholanadi. xarajatlar – hisobot davrida aktivlarning kamayishi yoxud majburiyatlarning ko`payishidir. xarajatlar – muayyan davr oralig`ida sarflangan resurslarning pul o`lchovidagi qiymatidir. xarajat – hisobot …

2 / 53

urslardan foydalanish, yangi texnika va texnologiyalarni joriy etish, ishlab chiqarishni boshqarish va tashkil etish tizimini takomillashtirishdan ko`rilgan samaradorlikni ifodalaydi. moliya-xo`jalik faoliyati bilan bog`liq xarajatlar tarkibi xo`jalik yurituvchi subyekt faoliyatining rentabelligini va bozor raqobatbardoshliligini aniqlash uchun mahsulot (ishlar, xizmatlar) ni ishlab chiqarish va sotish davomida xo`jalik yurituvchi subyektda paydo bo`ladigan barcha xarajatlar to`g`risida to`liq va aniq axborot shakllantirilishi, soliq solinadigan bazani to`g`ri aniqlash maqsadida belgilanadi. moliya-xo`jalik faoliyati bilan bog`liq barcha xarajatlar quyidagilarga guruhlanadi: 1. mahsulotning ishlab chiqarish tannarxiga kiritiladigan xarajatlar: a) bevosita va bilvosita moddiy xarajatlar; b) bevosita va bilvosita mehnat xarajatlari; v) boshqa bevosita va bilvosita xarajatlar, shu jumladan ishlab chiqarish xususiyatiga ega bo`lgan ustama xarajatlar. 2. ishlab chiqarish tannarxiga kiritilmaydigan, biroq asosiy faoliyatdan olingan foydada hisobga olinadigan hamda davr xarajatlariga kiritiladigan xarajatlar: a) sotish xarajatlari; b) boshqarish xarajatlari (ma`muriy sarf-xarajatlar); v) boshqa operatsion xarajatlar va zararlar. 3. xo`jalik yurituvchi subyektning umumxo`jalik faoliyatidan olingan foyda yoki zararlarni hisoblab chiqishda hisobga …

3 / 53

atlar kiritiladi. ularga quyidagilar tegishli bo`ladi: bevosita va bilvosita moddiy xarajatlar, bevosita va bilvosita mehnat xarajatlari, boshqa bevosita va bilvosita xarajatlar, shu jumladan ishlab chiqarish xususiyatiga ega bo`lgan ustama xarajatlar. mahsulot (ishlar, xizmatlar)ning ishlab chiqarish tannarxini hosil qiluvchi xarajatlar ularning iqtisodiy mazmuniga ko`ra quyidagi elementlar bilan guruhlarga ajratiladi: 1. ishlab chiqarish moddiy xarajatlar (qaytariladigan chiqitlar qiymati chiqarib tashlangan holda); 2. ishlab chiqarish xususiyatiga ega bo`lgan mehnatga haq to`lash xarajatlari; 3. ishlab chiqarishga tegishli bo`lgan ijtimoiy sug`urtaga ajratmalar; 4. asosiy fondlar va ishlab chiqarish ahamiyatiga ega bo`lgan nomoddiy aktivlar amortizatsiyasi; 5. ishlab chiqarish ahamiyatiga ega bo`lgan boshqa xarajatlar. 1. moddiy xarajatlar xarajatlarning eng muhim va asosiy qatori hisoblanadi. ularning jami xarajatlar tarkibidagi salmog`i ishlab chiqarish, faoliyat xususiyatlaridan kelib chiqadi. sanoat bo`g`inida moddiy xarajatlar salmog`i 60-70 foizgacha tashkil etadi. ishlab chiqarish bilan bog`liq bo`lgan moddiy xarajatlar tarkibiga quyidagi xarajatlar kiritiladi. moddiy xarajatlar tarkibi ishlab chiqariladigan mahsulotning asosini tashkil etib uning tarkibiga kiradigan …

4 / 53

ati sotib olinadigan, kelgusida ushbu xo`jalik yurituvchi subyektda montaj qilinadigan yoki qo`shimcha ishlov beriladigan butlovchi buyumlar va yarim tayyor mahsulotlar tashqi yuridik va jismoniy shaxslar, shuningdek‚ xo`jalik yurituvchi subyektning ichki tarkibiy bo`linmalari tomonidan bajariladigan faoliyatning asosiy turiga tegishli bo`lmagan ishlab chiqarish xususiyatiga ega bo`lgan ishlar va xizmatlar tabiiy xomashyo (yer rekultivatsiyasiga ajratmalar, ixtisoslashtirilgan yuridik shaxslar tomonidan amalga oshiriladigan yerni rekultivatsiya qilish ishlariga haq to`lash), ildizi bilan beriladigan daraxtga haq to`lash, korxonalar tomonidan suv xo`jaligi tizimlaridan beriladigan iste`mol qilinadigan suv uchun haq to`lash. sanoatning xomashyo tarmoqlari uchun — yog`och, taxta materiallaridan yoki foydali qazilmalardan (rudadan) foydalanishga huquqlarning amortizatsiya qilinadigan qiymati yoki atrof-muhitni tiklash xarajatlari texnologik maqsadlarga, energiyaning barcha turlarini ishlab chiqarishga, binolarni isitishga sarflanadigan yonilg`ining chetdan sotib olinadigan barcha turlari, xo`jalik yurituvchi subyektlarning transporti tomonidan bajariladigan ishlab chiqarishga xizmat ko`rsatish bo`yicha transport ishlari xo`jalik yurituvchi subyektning texnologik, transport va boshqa ishlab chiqarish va xo`jalik ehtiyojlariga sarflanadigan barcha turdagi xarid qilinadigan energiya. …

5 / 53

ak (mehnatga haq to`lash xarajatlari, asosiy fondlar amortizatsiyasi, moddiy xarajatlar va boshqalar) xo`jalik yurituvchi subyektlar tomonidan moddiy resurslarni yetkazib beruvchilardan olinadigan idishlar ham moddiy resurslar qiymatiga kiritiladi mahsulot tannarxiga kiritiladigan moddiy resurslar xarajatlaridan qaytariladigan chiqitlar qiymati‚ idish va o`rash-joylash materiallari qiymati ularning amalda sotilishi, foydalanilishi yoki omborga kirim qilinishi narxi bo`yicha chiqarib tashlanadi «moddiy xarajatlar» elementi bo`yicha aks ettiriladigan moddiy resurslar qiymati sotib olish narxidan, shu jumladan barter bitishuvlarida, qo`shimcha narx (ustama)dan, ta`minot, tashqi iqtisodiy tashkilotlar tomonidan to`lanadigan vositachilik taqdirlashlaridan, tovar birjalari xizmatlari qiymatidan, shu jumladan brokerlik xizmatlaridan, bojlar va yig`imlardan, soliqlardan (korxona keyinchalik qarz surishish, masalan, qo`shilgan qiymat solig`i tarzida qaytarib oladiganlardan tashqari), transportda tashishga haq to`lashdan, tashqi yuridik shaxslar tomonidan amalga oshiriladigan saqlash va yetkazib berishga haq to`lashdan kelib chiqib shakllanadi ishlab chiqarish xususiyatiga ega bo`lgan mehnatga haq to`lash xarajatlari. ishlab chiqarish xususiyatiga ega bo`lgan mehnatga haq to`lash xarajatlari tarkibiga quyidagi moddalar kiritiladi. mehnat haqi xarajatlari tarkibi xo`jalik …

Want to read more?

Download all 53 pages for free via Telegram.

Download full file

About "davr xarajatlari tarkibi va ularni hisobga olish"

davr xarajatlari tarkibi va ularni hisobga olish reja: 1. xarajatlar tahlili maqsadi, mazmuni va vazifalari 2. o`zgaruvchan va o`zgarmas xarajatlar tahlili 3. xarajatlarni umumiy hajmi va ularni asosiy elementlari bo`yicha baholash, tahlil qilish 4. xarajatlarni faoliyat turlari, javobgarlik markazlari kalkulyatsiya moddalari bo`yicha tahlili 5. moddiy, mehnat haqi, asosiy vositalarni saqlash va ishlatish xarajatlari tahlili 6. ishlab chiqarilgan va sotilgan mahsulotlar tannarxini tahlili 7. mahsulot (ish, xizmat)larning xarajat sig`imini tahlili 8. xarajatlarni maqbullashtirish va samaradorlikni oshirish yo`llari xarajatlar tahlili maqsadi, mazmuni va vazifalari xarajatlar va ularning tasnifi. korxona faoliyatining muhim va unga baho beradigan mezon ko`rsatkichlaridan biri foyda va rentab...

This file contains 53 pages in DOC format (473.0 KB). To download "davr xarajatlari tarkibi va ularni hisobga olish", click the Telegram button on the left.

Tags: davr xarajatlari tarkibi va ula… DOC 53 pages Free download Telegram