konstitutsiya va qonunning ustunligi

DOC 44 pages 548.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 44
3-mavzu. konstitutsiya va qonunning ustunligi 1- §.o‘zbekistonda konstitutsiya va qonunning ustunligi. barchaning konstitutsiya va qonunlarga muvofiq ish ko‘rishi zarurligi. 2- §. konstitutsiya va qonun ustunligini ta’minlash mexanizmi. 3- §. konstitutsiya va qonun ustunligini ta’minlash borasida xorijiy mamlakatlar konstitutsiyaviy tajribasi. 4- §. konstitutsiyaning oliy yuridik kuchga ega ekanligi, uning to‘g‘ridan- to‘g‘ri amal qilishi hamda xalqaro shartnomalar 1- §. o‘zbekistonda konstitutsiya va qonunning ustunligi. barchaning konstitutsiya va qonunlarga muvofiq ish ko‘rishi zarurligi qonun ustuvorligini ta’minlash bilan bog‘liq vazifalar 2022-yil 28-yanvardagi o‘zbekiston respublikasi prezidentining pf-60-sonli farmoni bilan tasdiqlangan “2022 — 2026 yillarga mo‘ljallangan yangi o‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasida ham alohida yo‘nalish sifatida o‘z ifodasini topdi. jamiyatda qonun ustuvorligini ta’minlash – amalga oshirilayotgan barcha islohotlar samaradorligiga erishish, aholi turmush darajasini oshirish, mamlakatda tinchlik, totuvlik va barqaror vaziyatni ta’minlashning asosiy kafolatidir1. bu sohada mavjud asoslarni tahlil qiladigan bo‘lsak, o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasining iii bobi “konstitutsiya va qonunning ustunligi”, deb nomlanib, mazkur bob konstitutsiyamizning asosiy prinsiplar bo‘limida joylashgan. …
2 / 44
alarida mustahkamlangan qoidalarni tahlil qilish quyidagi xulosalarga olib keladi: birinchidan, o‘zbekiston respublikasida o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasi va qonunlarining ustunligi so‘zsiz tan olinishi; ikkinchidan, o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasi mamlakatning butun hududida oliy yuridik kuchga ega, to‘g‘ridan-to‘g‘ri amal qiladi va yagona huquqiy makonning asosini tashkil etishi; uchinchidan, o‘zbekiston respublikasining xalqaro shartnomalari xalqaro huquqning umume’tirof etilgan prinsip va normalari bilan bir qatorda o‘zbekiston respublikasi huquqiy tizimining tarkibiy qismiligi; to‘rtinchidan, o‘zbekiston respublikasining xalqaro shartnomasida o‘zbekiston respublikasining qonunida nazarda tutilganidan boshqacha qoidalar belgilangan bo‘lsa, o‘zbekiston respublikasining xalqaro shartnomasi qoidalari qo‘llanishi; beshinchidan, davlat va uning organlari, boshqa tashkilotlar, mansabdor shaxslar, fuqarolik jamiyati institutlari hamda fuqarolar konstitutsiya va qonunlarga muvofiq ish yuritishi o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasi iii bobidagi qoidalarni umumlashtirib, shunday xulosaga kelish mumkinki, mamlakatimizda har qanday qonunosti hujjati, davlat organlari va boshqa organlar, shuningdek, mansabdor shaxslarning xatti-harakatlari (qarorlari) konstitutsiya va qonunlarga muvofiq bo‘lishi zarur. ya’ni xalq davlat hokimiyatining birdan bir manbayidir. xalqni esa millatidan qat’iy nazar, o‘zbekiston respublikasining fuqarolari …
3 / 44
. qonunlarni qabul qiladigan oliy majlis esa ana shunday xalq irodasini ifoda etadigan, o‘zbekiston xalqi nomidan ish olib borishga vakolatli bo‘lgan organlardan biri hisoblanadi. ya’ni konstitutsiyamizning 11-moddasiga asosan, o‘zbekiston respublikasi davlat hokimiyatining tiz- imi – hokimiyatning qonun chiqaruvchi, ijro etuvchi va sud hokimiyatiga bo‘linishi prinsipiga asoslansa, oliy majlis boshqa ijro etuvchi, sud organ- laridan farqli o‘laroq, barcha uchun umummajburiy hujjatlarni – qonun- larni qabul qiladigan hokimiyat tarmog‘i hisoblanadi. hokimiyatlar bo‘linishi prinsipidan ko‘zlangan asosiy maqsad – inson huquq va erkinliklarini samarali ta’minlash hisoblanadi, shuning uchun ham umum- majburiy hujjatni ishlab chiqish va qabul qilish g‘oyasi xalqdan (yoki uni saylab qo‘ygan vakillaridan) chiqishi yoki xalq (yoki uni saylab qo‘ygan vakillari) ishtirokida muhokama qilinishi, xalq tomonidan (bevosita, bilvosita) va uning manfaatlarida amalga oshirilishi lozim. jamiyat va davlat hayotining eng muhim masalalariga oid qonunlar esa bevosita xalq irodasi bo‘lgan referendum o‘tkazish yo‘li bilan qabul qi- linadi. qissadan hissa shuki, qonun qabul qilinishida har qanday …
4 / 44
d muhokamasida e’tiroz bildirish imkoni- yatiga ega bo‘lish huquqini nazarda tutadigan aniq va barqaror huquqiy tizim tushuniladi. qonun ustuvorligi prinsipiga formal va mazmuniy yondoshuvlar mavjud bo‘lib, formal yondoshuvchilar faqatgina masalalarni qonun aso- sida hal qilish, qonun asosida boshqarish, qonun bo‘yicha odil sudlov – deb tor ta’rif beradilar, mazmuniy yondoshuv tarafdorlari esa har qanday qonun emas, balki huquqning mohiyatini tashkil qiluvchi adolat, tenglik, erkinlik prinsiplariga mos keluvchi qonungina ustuvor bo‘lishi lozim, deb hisoblaydilar. shuning uchun ham yevropa kengashi parla- ment assambleyasi qonun ustuvorligining mazmuniy yondashuviga nis- batan “huquq ustuvorligi” tushunchasini qo‘llashni tavsiya qiladi. bundan tashqari, xalqaro hujjatlarda qonun ustuvorligini asosiy ele- mentlari sifatida qonun ijodkorligini shaffof, hisobdorlik va demokratik jarayonni qamrab olgan qonuniylikka asoslanishi; huquqiy aniqliq; o‘zboshimchalikni taqiqlanganligi; mustaqil va xolis odilsudlov- ning ochiqligi; shuningdek, ma’muriy hujjatlar ustidan sud nazoratining o‘rnatilganligi; inson huquqlarini hurmat qilish va kamsitmaslik hamda qonun oldida tenglik hisoblanadi. world justice project loyihasi qonun ustuvorligining har yilgi dunyo …
5 / 44
ishi shartligi, normativ-huquqiy hujjatlar o‘rtasida tafovut bo‘lgan taqdirda, yuqori yuri- dik kuchga ega bo‘lgan normativ-huquqiy hujjat qo‘llanilishi kabilar bel- gilab qo‘yilgan. “normativ-huquqiy hujjatlar to‘g‘risida”gi qonuning 8-moddasida o‘zbekiston respublikasining qonunlari eng muhim va barqaror ijtimoiy munosabatlarni tartibga soladi, deb belgilab qo‘yilgan. o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasi va qonunlarida ayrim munosabatlar aniq qonun shaklida qabul qilinishi belgilangan bo‘lsa, ayrimlari esa agar u yo- ki bu jihatni o‘z ichida qamrab oladigan bo‘lsa, qonun bilan tartibga solin- ishiga nisbatan bilvosita talablar mavjud. konstitutsiyada qonun bilan tartibga solinadigan (tasdiqlanadigan, kafolatlanadigan, himoya qilinadigan, muhofaza etiladigan, belgilanadigan, ko‘rsatiladigan, nazarda tutiladigan, qonunga muvofiq javobgarlikka tortiladigan) masalalar aniq belgilab qo‘yilgan. bularga davlat ramzlari, referendum o‘tkazish tartibi, imtiyozlar belgilash, fuqarolikka ega bo‘lish va uni yo‘qotish asoslari hamda tartibi, davlat organlarining faoliyati ustidan jamoatchilik nazoratini amalga oshirish tartibi, arizalar, takliflar va shikoyatlarni ko‘rib chiqishning tartibi va muddatlari, bankka qo‘yilgan omonatlar sir tutilishi va meros huquqi, ishsizlikdan himoyalanish huquqi, majburiy mehnat asoslari, ish vaqti …

Want to read more?

Download all 44 pages for free via Telegram.

Download full file

About "konstitutsiya va qonunning ustunligi"

3-mavzu. konstitutsiya va qonunning ustunligi 1- §.o‘zbekistonda konstitutsiya va qonunning ustunligi. barchaning konstitutsiya va qonunlarga muvofiq ish ko‘rishi zarurligi. 2- §. konstitutsiya va qonun ustunligini ta’minlash mexanizmi. 3- §. konstitutsiya va qonun ustunligini ta’minlash borasida xorijiy mamlakatlar konstitutsiyaviy tajribasi. 4- §. konstitutsiyaning oliy yuridik kuchga ega ekanligi, uning to‘g‘ridan- to‘g‘ri amal qilishi hamda xalqaro shartnomalar 1- §. o‘zbekistonda konstitutsiya va qonunning ustunligi. barchaning konstitutsiya va qonunlarga muvofiq ish ko‘rishi zarurligi qonun ustuvorligini ta’minlash bilan bog‘liq vazifalar 2022-yil 28-yanvardagi o‘zbekiston respublikasi prezidentining pf-60-sonli farmoni bilan tasdiqlangan “2022 — 2026 yillarga mo‘ljallangan yangi o‘z...

This file contains 44 pages in DOC format (548.0 KB). To download "konstitutsiya va qonunning ustunligi", click the Telegram button on the left.

Tags: konstitutsiya va qonunning ustu… DOC 44 pages Free download Telegram