kimyoviy zararlanish holatini baholash

DOC 7 стр. 53,5 КБ Бесплатная загрузка

7 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 53,5 КБ

Тип файла DOC

Страницы 7

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 7

ii-amaliy mashg‘ulot kimyoviy xavfli obyektlarda avariya sodir bo’lganda kimyoviy zararlanish holatini baholash. ishdan maqsad: 1.kimyoviy sanoat korxonalarida sodir bo’lishi mumkin xalokatlarda ko‘riladigan chora – tadbirlarni o‘rganish 2. kimyoviy holatni aniqlash va baholash. xx asr poyonida xavfsiz hayotni ta'minlash masalalari eng dolzarb muammoga aylanib qolgandi, chunki xix asrning ikkinchi yarmida sanoatning rivojlanishi va ishlab chiqarishda kimyoviy birikmalarning keng ishlatilishi tufayli ushbu moddalar ishchilar organizmiga ta'sir kuchayishi, ishlab chiqarish jarayonining misli ko‘rilmagan yuksak taraqqiy texnologiyalar bilan ta'minlanishi, tabiiy rivojlanishdagi ayrim noxush vaziyatlarning murakkablashuvi aholi salomatligi, atrof-muhit tozaligi va iqtisodning barqaror rivojlanishiga taxdid solib turibdi. inson uchun xavfli bo‘lgan zaxarli moddalar bilan ishlaydigan korxonalarning soni o‘zbekistonda yildan-yilga ko‘payib bormoqda. bu korxonalar asosan toshkent, samarqand, farg‘ona, olmaliq, chirchiq, navoiy, angren va boshqa shaxarlarda (so2(otingugrt oksidi), nh3(amiak), cl2(xlor), hno3(azot kislotasi), h2so4(sulfat kislota), ch3cooh(sirka kislota) va boshqa zaxarli moddalar) joylashgan. hozirgi kunda respublikada 300 dan ortiq ishlab chiqarish korxonalarida zaxarli moddalar ishlatiladi (jadval n1). shuning uchun …

2 / 7

a”gi qonuni havfli ishlab chiqarish ob`ektlarining sanoat xavfsizligi sohasidagi munosabatlarni tartibga soladi. sanoat xavfsizligi shaxs va jamiyat hayotiy muhim manfaatlarning havfli ishlab chiqarish ob`ektlardagi avariyalar va noxush hodisalardan hamda ularning oqibatlaridan himoyalanganlik holatidir. kimyo zavodlari joylashgan shaharlardagi ba'zi ktzm (kuchli ta'sir etuvchi zaxarli modda)larning fuqarolarga bo‘lgan havfi shahar obyekt ktzm(kuchli tasir etuvchi zaxarli modda) mintaqadagi zaxarlanishi mumkin bo‘lgan odamlar soni navoiy navoiy azot amiak, xlor 9250 samarqand mineral o’g’it i.ch zavodi amiak, xlor 55130 olmaliq kimyo zavodi amiak , xlor 1710 angren tilla kon amiak , xlor 450 chirchiq elektrokimyosanoat i.ch.b amiak, xlor 39400 farg’ona fargona azot amiak, xlor 607300 kuchli ta'sir etuvchi zaxarli moddalar bilan ishlaydigan sanoat tarmoqlarida nafaqat avariya oqibatidan fuqarolarga xavf-xatar keltirishi mumkin, balki shu tarmoqlardan chiqindi mahsulotlar ham (atmosferaga yoki suv havzalariga chiqarib yuborilishi) atrof muhitni va tabiatni ifloslantirishi oqibatida insonlar hayotiga jiddiy xavf soladi. bu borada ayniqsa, metallurgiya, kimyo, biotexnologiya, rezina-texnika, neftni qayta ishlovchi va …

3 / 7

alar insonlarning salomatligiga jiddiy xavf tug‘dirmoqda. kimyo sanoati korxonalari ko‘p joylashgan chirchiqdagi "elektrokimyo" farg‘onadagi "azot", "farg‘ona neftsintez", navoiydagi "elektrokimyo", "azot" va boshqa sanoat birlashmalaridan juda ham xavfli zaharli ktzm tashqariga (atrof-muqitga) chiqarilib yuborilmoqda. dunyo miqyosida yiliga havoga uglerod (ii) oksidi -250 mln.t., yoqilg‘i kukuni -100 mln.t., uglevodorod -88 mln.t., azot (ii) oksidi -53 mln.t., amiak 4 mln.t., oltingugurt vodorodi -3 mln.t., qo‘rg‘oshin birikmalari -1 mln.t., ftor -0,4 mln. t. chiqariladi. bunday sanoat korxonalarining chiqindi maxsulotlari insonlar hayotiga katta xavf solib, turli xil kasalliklarni keltirib chiqarmoqda, umrni qisqartirmoqda xamda atrof muxitni, yerlarni havoni va suv havzalarini jiddiy zararlantirmoqda. yuqorida aytilganidek, respublikamiz xalq xo‘jaligi tarmoqlarining ko‘p qismida (ktzm) zaharli moddalar ishlatiladi, saqlanadi va tashiladi. shunday korxonalarda birorta ta'sir ko‘rsatilsa, masalan dushman tomonidan bo‘ladigan ta'sirlarda, tabiiy ofat zilzila oqibatida, ishlab chiqarish tarmoqlarida bo‘ladigan avariya, temir yo‘l transportlaridagi avariyalar tufayli ktzm to‘kilishi yoki tashqariga chiqib ketishi atrof-muhitni, havoni zaxarlaydi. kimyoviy zaxarlanish o‘chog‘i deganda kimyoviy …

4 / 7

samarqand, chirchiq, farg‘ona, navoiy, angren, olmaliq mavjud. bu shaxarlarda quyidagicha miqdorda zaxarli moddalar saqlanadi: chirchiqda-1050 tonna amiak. olmaliqda-2500 tonna amiak va yana shuncha tonna sulfat kislota. angren-14 tonna xlor. farg‘ona -700 tonna amiak. samarqand-1000 tonna amiak. navoiy-137 tonna xlor, 2000 tonna nitril akril kislotasi, 96 tonna fosgen va bulardan tashqari amiak va sinil kislotalar bor. bu kuchli ta'sir qiluvchi zaxarli moddalarning saqlanishi ularni saqlashda ko‘zda tutilgan xavfsizlik chora-tadbirlarini ko‘rib qo‘yilganligi uchun ancha katta xavf manbasi bo‘lmasada, lekin biron bir avariya sodir bo‘lsa yoki tabiiy ofatlar: masalan, yer qimirlashi yoki toshqinlar bo‘lishi natijasida bu zaxarli moddalar saqlanayotgan idishlar va boshqa saqlash anjomlariga zarar yetkazilishi natijasida bu idishlar o‘z zich yopilganligini yoqotib qo‘ysa, unda zaxarli moddalar oqib ketishi ro‘y beradi va bu zaxarli moddalar suv havzalariga borib quyiladi va ularning xududimizdagi daryolar suvigi qo‘shilib ketishi juda katta maydonlarni zaxarli moddalar bilan zaxarlashda sababchi bo‘ladi. shuni eslatib o‘tish joizki, bu zaharli moddalar saqlanayotgan …

5 / 7

hli zaxarlanishda esa o‘lim bilan yakunlanadi. shuning uchun ktzm bilan zaxarlangan xududlarda xalqning xatti-harakatlari xuddi kimyoviy qurollar bilan zaxarlangan joylarda ko‘riladigan chora-tabdirlarni o‘zginasidir, ya'ni himoya inshootlarida saqlanish, shaxsiy himoya vositalaridan foydalanish va boshqa omillar qo‘llaniladi.lekin bitta asosiy farqi borki, u xam bo‘lsa, ba'zi bir ktzmlar (masalan nh3,so) ni yutiluvchanlik xususiyati past bo‘lganligidan ,ulardan saqlanishda maxsus sanoat va izolyasiyalovchi gazniqoblardan foydalanish kerak bo‘ladi.agar avariya holatida bir qancha gazlar aralashmasi bo‘lsa, faqat izolyasiyalovchi gazniqoblardan foydalanib, avariya joyini tiklash, zararlangan o‘choqdan odamlarni evakuatsiya qilish tadbirlari ko‘riladi. ktzm chiqib ketgan joylarda avariyalarni tiklash ancha mushkul jarayonlardan xisoblanadi. bunda asosiy ishlardan: birlamchi tiklash ishlarini tashkil etish; ( ktzm tarqalgan xududni o‘rash (lokalizatsiya qilish) xisoblanadi. avariyani tiklash ishlarini o‘sha korxonaning shtatli qismlaridagi zaxarli gazlardan saqlovchi xodimlar olib boradilar. kerak bo‘lsa fuqaro muxofazasining qutqaruv, medisina, yong‘inga qarshi, jamoat tartibini saqlash tizimlari xam yordamga chaqiriladi. bundan tashqari, avariyani tiklash ishlariga korxona ishchi xizmatchilarini va o‘sha atrofdagi fuqarolarni xam …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 7 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "kimyoviy zararlanish holatini baholash"

ii-amaliy mashg‘ulot kimyoviy xavfli obyektlarda avariya sodir bo’lganda kimyoviy zararlanish holatini baholash. ishdan maqsad: 1.kimyoviy sanoat korxonalarida sodir bo’lishi mumkin xalokatlarda ko‘riladigan chora – tadbirlarni o‘rganish 2. kimyoviy holatni aniqlash va baholash. xx asr poyonida xavfsiz hayotni ta'minlash masalalari eng dolzarb muammoga aylanib qolgandi, chunki xix asrning ikkinchi yarmida sanoatning rivojlanishi va ishlab chiqarishda kimyoviy birikmalarning keng ishlatilishi tufayli ushbu moddalar ishchilar organizmiga ta'sir kuchayishi, ishlab chiqarish jarayonining misli ko‘rilmagan yuksak taraqqiy texnologiyalar bilan ta'minlanishi, tabiiy rivojlanishdagi ayrim noxush vaziyatlarning murakkablashuvi aholi salomatligi, atrof-muhit tozaligi va iqtisodning barqaror rivojlan...

Этот файл содержит 7 стр. в формате DOC (53,5 КБ). Чтобы скачать "kimyoviy zararlanish holatini baholash", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: kimyoviy zararlanish holatini b… DOC 7 стр. Бесплатная загрузка Telegram