akulalar turkumi

DOC 8 pages 224.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 8
2-amaliy mashg`ulot mavzu: akulalar, ularning turlari va xarakterli belgilari reja: 1.akulalar turkumi haqida umumiy ma’lumot 2. uzun qanotli akula akulalar turkumi akulalar ancha yirik, tanasi torpedasimon, dum suzgichi juda kuchli rivojlangan. terisini qoplab turgan tangachalari haqiqiy suyakli baliqlarnikidan batamom farq qiladi. ularning tangachalari qalin va yirik plastinkalardan iborat boʻlib, har qaysi tangacha ustida sirtdan emal bilan qoplangan tishsimon oʻsimtasi boʻladi. akula jagʻida bunday oʻsimtalar tishlarga aylanadi. barcha umurtqali hayvonlar, shu jumladan, odamlarning tishlari ham akulalarnikiga oʻxshash tuzilgan. akulalar juda serharakat yirtqich baliqlar boʻlib, ancha yirik hayvonlarga, shu jumladan, choʻmilayotgan odamga ham hujum qiladi. koʻpchilik akulalar tirik tugʻadi, ba’zi turlari tuxum qoʻyib koʻpayadi. akulalarning kattaligi har xil boʻlgan 250 turi ma’lum. ular orasida uzunligi 40–45 sm boʻlgan tikanli akula eng kichigi, uzunligi 15 m keladigan gigant akula yoki 18 m ga yetadigan kit akulasi eng yirik hisoblanadi. lekin bunday bahaybat akulalarning tishlari juda mayda boʻlib, ular mayda qisqichbaqasimonlar va baliqlar bilan …
2 / 8
jabra-lilar, lamnosimonlar, katransimonlar, arraburunsimonlar, skvatinsimonlar), 20 oilani oʻz ichiga oladi. a. orol va kaspiy dengizidan boshqa hamma dengiz va okeanlarda, ayrim turlari chuchuk suv havzalari (gang va amazonka daryolari, nikaragua koʻli)da yashaydi. qora va uzoq sharq dengizlarida tikanli qora a., ya’ni katran, shimoliy va uzoq sharq dengizlarida seld a., shim. dengizlarda qutb a. tarkalgan. a. ayniqsa tropik dengizlarda xilma-xil boʻladi. koʻpchilik a. ovlanadi, jigaridan baliq yogʻi oli-nadi, goʻshti ovqat uchun ishlatiladi. skeletidan baliq yelimi tayyorlanadi. koʻpchiligi yirtqich a. (yoʻlbars a., kar-harodon, bolgʻabosh a., mako a. va boshqalar), aso-san baliqlar va suvdagi umurtqasizlar bilan oziqlanadi[1]. uzun qanotli akula[1] hyperlink "https://uz.wikipedia.org/wiki/uzun_qanotli_akula" \l "cite_note-%d0%b2-2" [2] (lotincha: carcharhinus longimanus) – carcharhiniformes longimanus, kulrang akulalar jinsiga mansub akulalar turi. ular barcha okeanlarning tropik va subtropik suvlarida yashaydilar. ular 230 m gacha chuqurlikda uchraydi. ular shpindelsimon choʻzinchoq tanasi va qanot kabi yoyilgan xarakterli uzun va keng koʻkrak qanotlariga ega. tananing yuqori yuzasi kulrang, bronza, jigarrang, qorin …
3 / 8
ushbu akula turi 1861-yilda kubalik olim tomonidan squalus longimanus sifatida tasvirlangan[3]. bundan tashqari, pterolamiops longimanus nomi ishlatilgan. muayyan nom lotincha longimanus - “uzun qurolli” soʻzidan kelib chiqqan boʻlib, bu akulaning uzun old qanotlari bilan bogʻliq[4]. xalqaro zoologik nomenklatura komissiyasining qoidalariga koʻra, birinchi nashr etilgan ism ustunlik qiladi, shuning uchun uzun uchli akulaning haqiqiy ilmiy nomi carcharhinus maou boʻlishi kerak, ammo carcharhinus longimanus nomi hali ham keng tarqalgan. tashqi koʻrinishi[tahrir | manbasini tahrirlash] uzoq qanotli akulalar ochiq okeanning sirt qatlamlarida 18°c darajadan yuqori haroratlarda yashaydigan eng koʻp issiqlikni yaxshi koʻradigan akulalar hisoblanadi. ular uchun eng maqbul harorat oraligʻi 20 ° c dan 28 °c gacha, suv harorati bu chegaralardan oshib ketganda, ular hududni tark etishga moyildirlar. ilgari bu turdagi akulalar koʻp boʻlgan, ammo soʻnggi tadqiqotlar ularning soni keskin kamayganini koʻrsatdi[5]. uzun qanotli akulalar butun dunyo boʻylab 45 ° shimoliy kenglikdan 43 ° janubiy kenglikgacha tarqalgan. 2004-yilda ushbu turdagi akula shvetsiyaning gʻarbiy …
4 / 8
ularga koʻpincha baliq - uchuvchilar, yopishqoq baliqlar va delfinlar hamroh boʻladi[7]. oxirgi haqiqat ajablanarli, chunki yirtqichlar koʻpincha bu oltin-yashil baliqlarni yeyishadi[8]. 1988-yilda uzun qanotli akulalar uchuvchi kitlar hamrohligida kuzatilgan[9]. uzun qanotli akulalar tanasida xarakterli belgilar insonning oʻzaro taʼsiri[tahrir | manbasini tahrirlash] uzun qanotli akulalarning koʻkrak qanotlari boshqa akula turlarinikiga qaraganda ancha uzunroq va kengroq boʻlib, sezilarli darajada yumaloq boʻladi. burni yumaloq, koʻzlari nictitating membranalariga ega[7]. tana choʻzilgan, soddalashtirilgan. tananing dorsal yuzasining rangi bronza, jigarrang, kulrang boʻlishi mumkin, qorin oq, baʼzan sariq rangga ega. qanotlarning uchlari oq dogʻlar bilan qoplangan. uzun qanotli akulalar uzunligi 3,5-4 metrga yetadi, ammo uzunligi 1,5-2 metrgacha va vazni 20-60 kg gacha boʻlgan turlari koʻproq uchraydi. maksimal qayd etilgan vazn 170 kilogrammni tashkil qiladi. ayollar erkaklarnikidan kattaroqdir; erkaklarning oʻrtacha kattaligi taxminan 1,8 m, urgʻochilar esa - 1,9 m. birinchi va ikkinchi dorsal qanotlar oʻrtasida baʼzi turlari egar shaklidagi yorqin nuqtaga ega. uchburchak pastki tishlari nisbatan kichik oʻlchamli …
5 / 8
an oziqlanadi. ov paytida akulalar ogʻizlari ochiq holda baliqlar orasidan suzib oʻtadi. ov paytida ular tajovuzkor boʻladi. jaws muallifi piter benchli uzun qanotli akula uchuvchi kitlar orasida suzib, ularning axlatini yeyayotganini kuzatdi[10]. bu akulalarning burun teshiklari ichida burmalar bilan himoyalangan bir juft kapsula mavjud. ushbu kapsulalarning ichida “shneyder burmalari” deb ataladigan bir-biriga yaqin joylashgan plitalar qatoridan iborat boʻlgan sferik organ ichida joylashgan hid bilish epiteliysi mavjud. ushbu plitalar kam joy egallab, sezgir yuzaning maydonini sezilarli darajada oshiradi. ochiq dengizda oqim kimyoviy moddalarni juda sekin olib yuradi, ularni hid yordamida ushlash mumkin. shu bilan birga, oziq-ovqat manbai mavjudligini koʻrsatadigan efir moylari kabi baʼzi komponentlar tezda havo orqali uzoq masofaga oʻtkazilishi mumkin. uzun qanotli akulalar bir necha soniya davomida tumshugʻining uchini suvdan tashqariga chiqarib qoʻyishi bir necha bor kuzatilgan[11]. ushbu turdagi akulalarning havoni hidlash qobiliyati, yaʼni havodagi hidlarni ushlab turish va farqlash qobiliyati haqida farazlar ilgari surilgan, bu esa ularga oziq-ovqat uchun …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "akulalar turkumi"

2-amaliy mashg`ulot mavzu: akulalar, ularning turlari va xarakterli belgilari reja: 1.akulalar turkumi haqida umumiy ma’lumot 2. uzun qanotli akula akulalar turkumi akulalar ancha yirik, tanasi torpedasimon, dum suzgichi juda kuchli rivojlangan. terisini qoplab turgan tangachalari haqiqiy suyakli baliqlarnikidan batamom farq qiladi. ularning tangachalari qalin va yirik plastinkalardan iborat boʻlib, har qaysi tangacha ustida sirtdan emal bilan qoplangan tishsimon oʻsimtasi boʻladi. akula jagʻida bunday oʻsimtalar tishlarga aylanadi. barcha umurtqali hayvonlar, shu jumladan, odamlarning tishlari ham akulalarnikiga oʻxshash tuzilgan. akulalar juda serharakat yirtqich baliqlar boʻlib, ancha yirik hayvonlarga, shu jumladan, choʻmilayotgan odamga ham hujum qiladi. koʻpchilik akulalar tirik tugʻ...

This file contains 8 pages in DOC format (224.0 KB). To download "akulalar turkumi", click the Telegram button on the left.

Tags: akulalar turkumi DOC 8 pages Free download Telegram