biotsidlar – biozararlanishdan himoya qilish vositalari

ZIP 9 стр. 56,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (6 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 9
biotsidlar – biozararlanishdan himoya qilish vositalari reja: 1. biotsidlarni qð¾â€˜llashdagi talablar va toksikologik nazorat. 2. biotsidlar klassifikatsiyasi. 3. biotsidlarni tadqiq qilish usullari. materiallarni biozararlanishdan himoya qilishning eng keng tarqalgan usullaridan biri biotsidlik ta’sirga ega bð¾â€˜lgan birikmalar – biotsidlarni qð¾â€˜llashdir. tð¾â€˜qimachilik mahsulotlari, tabiiy teri, qog‘oz, yelim va boshqa materiallarni biozararlanishdan himoya qila oladigan biotsidlarni izlash xx asrning 20-nchi yillaridan boshlangan. tabiiy boyliklar zahiralari kamayishi va ayni paytda turli xil material va buyumlarni ishlab chiqarish va iste’mol qilish miqdori oshishi, materiallar, texnik uskuna va buyumlarning xizmat qilish muddatlarini uzaytirish va kð¾â€˜p tanqis materiallarni tejashni talab etadi; bu maqsadda materiallarni biozararlanishdan himoyalash uchun samarali vositalarni izlash ð¾â€˜ta dolzarb muammoga aylandi. materiallar biozararlanishi bilan kurash sistemasida kimyoviy vositalar yetakchi ð¾â€˜rin egallaydi. biotsid moddalarni ishlatish yuqori samara beradi va turli xil usullar bilan amalga oshiriladi: birikmalar bevosita himoya qilinadigan materialga kiritilishi, ustida qoplama hosil qilib ishlatilishi, shimdiriluvchi moddalarga va konservatsiya qiluvchi-moylovchi birikmalarga qð¾â€˜shilishi, havo yoki …
2 / 9
mumkin. biotsidlar topilishi oson va bahosi nisbatan arzon bð¾â€˜lishi lozim va ular bilan ishlov berilgan materiallar juda qimmatlashib ketmasligi kerak. undan tashqari, biotsidni qð¾â€˜llash materialning fizik-kimyoviy, fizik-mexanik va boshqa xususiyatlariga salbiy ta’sir qilmasligi, eskirishini tezlashtirmasligi, korroziya qð¾â€˜zg‘atmasligi, material ishlab chiqarish va qayta ishlash texnologiyalarini murakkablashtirmasligi lozim. bu umumiy talablardan tashqari himoyalanishi kerak bð¾â€˜lgan materialning muayyan xususiyatlari, uni ishlab chiqarish texnologiyasi va texnik materialdan foydalanish sharoitlari bilan bog‘liq holda biotsidlarga maxsus talablar ham qð¾â€˜yiladi. masalan, polimer va lak-bð¾â€˜yoq materiallarini himoyalash uchun qð¾â€˜llashga rejalashtirilgan va ularning tarkibiga kiritib qð¾â€˜llaniladigan biotsidlar quyidagi talablarga javob berishi lozim: organik erituvchilarda yaxshi erishi, materialning boshqa komponentlari bilan yaxshi aralashishi yoki ularning ichida ravon tarqalishi va ular bilan turg‘un emulsiya yoki suspenziya hosil qilishi; materialning elektrofizik xususiyatlariga maxsus talab mavjud bð¾â€˜lsa, birikma polyar bð¾â€˜lmasligi; himoyalanayotgan material yoki uning tarkibiy qismlari bilan reaksiyaga kirmasligi darkor. yog‘ochni himoya qilish uchun qð¾â€˜llaniladigan biotsidlarga (antiseptiklar) maxsus talablar qð¾â€˜yiladi. ular yog‘ochga oson …
3 / 9
ra tasnif qilinadi. kimyoviy himoya vositalari biologik ta’siriga kð¾â€˜ra quyidagilarga: 1) fungitsidlar – materiallar va buyumlarni (asosan mog‘or) zamburug‘lardan himoya qilish uchun; 2) bakteritsidlar – chirishni qð¾â€˜zg‘atuvchi, shilimshiq yoki kislota hosil qiluvchi va boshqa bakteriyalardan himoya qilish uchun; 3) algitsidlar va mollyuskotsidlar – dengiz kemalari, gidrotexnik inshootlar, sanoat suvi bilan ta’minlash va melioratsiya sistemalari suv ð¾â€˜tlari va mollyusklar bilan qoplanishiga qarshi; 4) insektitsidlar – yog‘och, polimer, tð¾â€˜qimachilik va boshqa materiallarni termitlar, yog‘och kemiruvchi va boshqa hasharotlardan himoya qilish uchun; 5) gerbitsidlar – binolar, inshootlar, ayniqsa arxitektura yodgorliklari, shahar territoriyalari, qurilish maydonlari, avtomobil yð¾â€˜llari chetlari va temir yð¾â€˜l kð¾â€˜tarmalari, aerodromlarning kð¾â€˜tarilish-qð¾â€˜nish yð¾â€˜llarini begona ð¾â€˜tlardan himoya qilish uchun; 6) zootsidlar – zararli umurtqali hayvonlardan himoya qilish uchun, jumladan rodentitsidlar – kalamushlar, sichqonlar va boshqa kemiruvchilarga qarshi, avitsidlar – shaharlarda, ayniqsa aerodromlarda zarar keltiradigan qushlardan himoya qilish uchun ishlatiladigan preparatlarga bð¾â€˜linadi. texnik kð¾â€˜rsatmalari va ishlatilishiga kð¾â€˜ra biotsidlar quyidagi zararlanadigan materiallar guruhlariga tasniflanadi: 1) …
4 / 9
nsub materiallarni himoya qilish uchun qð¾â€˜llanilishi mumkin. biotsidlarning kimyoviy tarkibiga binoan tasnifida ular quyidagi guruhlarga bð¾â€˜linadi: 1) anorganik birikmalar; 2) karbonvodorodlar, galogenkarbonvodorodlar va nitrobirikmalar; 3) spirtlar, fenollar va ularning hosilalari; 4) aldegidlar, ketonlar, organik kislotalar va ularning hosilalari; 5) aminlar, amin tuzlari va tð¾â€˜rtlamchi ammoniy birikmalari; 6) elementorganik birikmalar; 7) geterotsiklik birikmalar. molekulasida bir nechta funksional guruhlar yoki reaksion markazlari bð¾â€˜lgan biotsidlarni kimyoviy tarkibi bð¾â€˜yicha tasniflashda ularning biotsidlik ta’sirini ta’minlovchi guruhi e’tiborga olinadi. amalda ba’zi hollarda biotsidlar alohida birikmalardan emas, balki bir necha moddalar aralashmasi yoki texnik moddalardan tashkil topadi. bunday preparatlar, ularni biotsidlik xususiyati bilan ta’minlovchi asosiy komponenti asosida, u yoki bu guruhga kiritiladi. biotsidlarni tadqiq qilish usullari. materiallar va buyumlarni biozararlanishdan himoya qilishda qð¾â€˜llash uchun sintez qilinayotgan kimyoviy moddalarning biotsidlik xususiyatlarini va materiallar tarkibida ularninig samaradorligini sinash talab etiladi. muammo oddiy emasligi va sharoitlar har xilligi uchun biotsidlarning samarsini aniqlash juda murakkab. biotsidlarni sinashning usullari kð¾â€˜p. ularning ayrim …
5 / 9
i ichiga u yoki bu usul bilan antiseptik kiritilgan agarli qattiq muhitga (masalan, 2% li chapek-doks agarli muhitiga) ekishdir. undan keyin sinovdagi modda zamburug‘ ð¾â€˜sishiga tð¾â€˜sqinlik qilishi yoki qilmasligi qayd etiladi. biotsidlar muhitga quyidagi usullar vositasida kiritiladi: 1. petri likopchalaridagi muhit ustiga metall silindrlar qð¾â€˜yiladi va ularning ichiga moddaning tomchilari kiritiladi. silindr atrofida zamburug‘ ð¾â€˜sishi bð¾â€˜lmagan zonaning kengligiga asoslanib moddada fungitsidlik faolligi mavjudligi yoki yð¾â€˜qligi aniqlanadi. 2. biotsidning suv yoki organik eritma bilan aralashmasining muayyan miqdori filtr qog‘ozning disklariga shimdiriladi va bu disklar petri likopchalarida zamburug‘ ekilgan muhit ustiga qð¾â€˜yiladi. modda faolligi oldingi usuldagiday aniqlanadi. 3. modda eritilgan ozuqa muhitiga kiritiladi, u qotgandan sð¾â€˜ng uning ustidagi ikki nuqtaga zamburug‘ ekiladi va 72 soat davomida inkubatsiya qilinadi. moddaning fungitsidlik faolligi uning zamburug‘ ð¾â€˜sishiga tð¾â€˜sqinlik qilishi (r%) asosida quyidagi formula bð¾â€˜yicha hisoblanadi: r = (d0 – d1)â·100/d0, buerda d0 – nazoratdagi koloniya diametri, d1 – tajribadagi koloniya diametri. modda faolligini aniqroq ð¾â€˜lchash …
6 / 9
xalqaro elektrotexnik komissiya 1954 yilda har xil nometall materiallarni sinashning quyidagi umumiy metodini ishlab chiqqan: material va buyumlar chaetomium globosum, aspergillus niger, a. amstelodami, penicillium cyclopium, p. brevi-compactum, paecilomyces varioti va stachybotrys atra zamburug‘larining sporalari aralashmasi bilan zararlanadi va zamburug‘lar ð¾â€˜sishi uchun optimal sharoitlarda (28-30os harorat, 98-100% namlik) 28 sutka davomida inkubatsiya qilinadi. fungitsid qð¾â€˜shilgan materiallarning sinash muddati 80-90 sutkagacha uzaytiriladi. yangi fungitsidning samaradorligi va uning materialdagi konsentratsiyasini tanlash haqidagi uzil-kesil qaror tabiiy sharoitda materialning zamburug‘larga chidamliligi sinagandan sð¾â€˜ng beriladi; sobiq ittifoqda bu sinov gost 9.053.-75 “yeszks. materiali polimerniye. metodi ispitaniy v prirodnix usloviyax v atmosfere na mikrobiologicheskuyu stoykost” ga binoan ð¾â€˜tkazilar edi. bu usulda materiallarning namunalari mikroorganizmlar (zamburug‘lar, bakteriyalar, aktinomitsetlar) bilan tabiiy zararlanish sharoitlarida inkubatsiya qilinadi va mikroorganizmlar ð¾â€˜sishi darajasi va materiallarning fizik-mexanik xususiyatlari ð¾â€˜zgarishi asosida ularning mikrobiologik chidamliligi aniqlanadi. suvda ekspluatatsiya qilinadigan va ustida organizmlar ð¾â€˜sish xavfi katta bð¾â€˜lgan materiallarning lak-bð¾â€˜yoq qoplamalari tarkibidagi bu organizmlardan himoya qilish uchun …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 9 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "biotsidlar – biozararlanishdan himoya qilish vositalari"

biotsidlar – biozararlanishdan himoya qilish vositalari reja: 1. biotsidlarni qð¾â€˜llashdagi talablar va toksikologik nazorat. 2. biotsidlar klassifikatsiyasi. 3. biotsidlarni tadqiq qilish usullari. materiallarni biozararlanishdan himoya qilishning eng keng tarqalgan usullaridan biri biotsidlik ta’sirga ega bð¾â€˜lgan birikmalar – biotsidlarni qð¾â€˜llashdir. tð¾â€˜qimachilik mahsulotlari, tabiiy teri, qog‘oz, yelim va boshqa materiallarni biozararlanishdan himoya qila oladigan biotsidlarni izlash xx asrning 20-nchi yillaridan boshlangan. tabiiy boyliklar zahiralari kamayishi va ayni paytda turli xil material va buyumlarni ishlab chiqarish va iste’mol qilish miqdori oshishi, materiallar, texnik uskuna va buyumlarning xizmat qilish muddatlarini uzaytirish va kð¾â€˜p tanqis mater...

Этот файл содержит 9 стр. в формате ZIP (56,0 КБ). Чтобы скачать "biotsidlar – biozararlanishdan himoya qilish vositalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: biotsidlar – biozararlanishdan … ZIP 9 стр. Бесплатная загрузка Telegram