jigar sirrozi

ZIP 9 pages 840,2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 9
1538818430_72624.docx jigar sirrozi reja: 1. jigar sirrozi 2. jigar sirrozining tasnifi jigar sirrozi — surunkali jigar xastaligi bo’lib, surunkali gepatit kasalligining og’ir asorati hisoblanadi. bunda morfologik jihatdan jigarning bujmayib qolishi va faoliyatining keskin buzilishi, jigar hujayralari — gepatotsitlarning halok bo’lishi kuzatiladi. jigar sirrozining kelib chiqishida ko’pgina omillar sabab bo’ladi. bu sabablar gepatotsitlarning shikastlanishiga va ularni o’limga olib keladi. shuni ham hisobga olish kerakki, bu jarayon asta-sekin rivojlanib borishi yoki qaytalanib turishi mumkin. kasallikning kelib chiqishida jigarning viruslar ta’sirida shikastlanishi katta ahamiyatga ega. virusli gepatit b dan keyin 3—5% hollarda surunkali aktiv gepatit rivojlanadi va keyinchalik ulardan 40—60% i jigar sirroziga o’tadi. bu esa surunkali aktiv gepatit bilan og’rigan bemorlarning 50—55% ini tashkil qiladi. virusli gepatitning gepatit c formasida surunkali gepatit 60— 70% kuzatiladi, 20% i jigar sirroziga o’tadi. gepatit b ga delta virusi qo’shilishi (gepatit d) jigar sirrozini barvaqt rivojlantiradi. kam hollarda jigar sirrozi surunkali, asta-sekin kechadigan gepatitdan keyin kelib …
2 / 9
fik o’zgarishiga olib kelishi aniqlangan. alimentar sabablar — ovqat ratsionida oqsillar va vitaminlarning (ayniqsa, vitamin b1, b6, folat kislota) yetishmovchiligi jigar sirrozini keltirib chiqaradi. ko’p hollarda ichki sabablarga ko’ra oshqozon-ichak yo’llaridan oqsil va vitaminlarning qonga so’rilishi buziladi va natijada oqsil, vitamin tanqisligi vujudga keladi. bu esa jigar sirrozi rivojlanishiga sabab bo’ladi. tropik iqlimga xos bo’lgan mamlakatlarda parazitlar ta’sirida jigarning surunkali shikastlanishi ham keyinchalik jigar sirroziga olib keladi. biliar jigar sirrozi hujayralarda zardobning yig’ilib qolishi yoki jigardan tashqari o’t yo’llarida zardobning butkul o’tmay qolishida (xolestaz) rivojlanadi. xolestaz sabablari surunkali xolangit, jigarning ichki o’t yo’llari va jigardan tashqaridagi o’t yo’llari shaklining o’zgarishi va bekilib qolishidir (birlamchi biliar sirroz). bundan tashqari, o’t yo’llarining boshqa sabablar, o’smalar ta’sirida siqilishi, ko’p vaqt o’t toshlari va gelmintlar bilan bekilib qolishi ikkilamchi biliar sirrozni keltirib chiqaradi. modda almashinuvining buzilishi va endokrin omillar ham jigar sirrozini keltirib chiqarishi mumkin (tireotoksikoz, qandli diabet va b.). ba’zi hollarda jigar sirrozining …
3 / 9
yrasining o’rniga biriktiruvchi to’qimalarning rivojlanishi kuzatiladi. bu rivojlangan biriktiruvchi to’qima, ikkilamchi o’zgarmay qolgan jigar to’qimasi (gepatotsit) ni zararlantiradi va bu to’qimalarni sekin-asta qisib qo’yib yo’qotadi, bu esa surunkali gepatitning jigar sirroziga o’tishi demakdir. bundan tashqari, gepatotsitlarning halokati jigar to’qimalarining regeneratsiyasini oshiradi, bu esa yangi tugunchalarning hosil bo’lishiga olib keladi. gepatotsitlarning halokati halok bo’lgan hujayralarning ta’sirida jigarning yallig’lanish reaksiyasi asosiy sabablardan biri hisoblanadi. jigar sirrozidagi yallig’lanish jarayonida jigarda har xil darajada kechadigan to’qimalar o’zgarishi kuzatiladi. oqibatda jigar to’qimalarining tuzilishi o’zgaradi, qon tomirlarida qon aylanishi buziladi, qon tomirlari siqilib, ularda qon bosimi oshadi, bu esa gepatotsitlarni yana halokatga olib keladi. jigardagi qon bosimining oshishi jigarda qon aylanish sistemasini buzadi. portal gipertoniya vujudga keladi. qorin bo’shlig’ida suv yig’ilishiga va qorataloqning kattalashishiga olib keladi. qorinning oldingi devorida, terining ustida qon tomirlarining kengayishi kuzatiladi. patologo-anatomik manzarasi. jigar sirrozining morfologik manzarasi uchta asosiy jarayon: jigar hujayralari distrofiyasi va o’lishi, ularning tugunli regeneratsiyasi, biriktiruvchi to’qima rivojlanishi bilan …
4 / 9
rofiyasi, hujayralarning o’lishi, fibroz o’choqlari, fibroblastlar, proliferatsiya kuchayishi va ko’p sonli kollagen tolalar hosil bo’lishi aniqlanadi. sirroz jarayonining faolligi jigar to’qimalarining distrofik va regenerator tugunlar hosil qilishi, stromalardagi yallig’lanish jarayonining kuchayishi bilan xarakterlanadi. jarayon rivojlanib borgan sari, jigar qo’pol morfologik o’zgarishlarga uchraydi. jigar to’qimalarining regeneratsiya tugunlari hamda ko’p miqdorda biriktiruvchi to’qimalar bilan almashinuvi ko’payadi. bu esa jigar og’irligining kamayishiga (normada 1100—1600 g) va bujmayishiga, jigar ichki o’t yo’llarining xolestaziga va portal sistemasining gipertoniyasiga olib keladi. jigar sirrozining tasnifi. gastroenterologlarning gavana (1956) anjumaniga binoan jigar sirrozlari morfologik va klinik belgilariga ko’ra portal, postnekrotik, biliar va yaralash turlariga bo’linadi. keyinchalik jigar sirrozlarining yangi xalqaro tasnifi (akapulko, meksika, 1974) qabul qilingan, uning asosini morfologik va etiologik prinsiplar tashkil qiladi. bu prinsiplar bir-birini to’ldiradi. kelib chiqish sabablariga ko’ra: 1) virusli gepatit; 2) ichkilik natijasida; 3) o’t yo’lining kasalliklari; 4) toksinlar va dorilar; 5) modda almashinuvining buzilishi; 6) autoimmun o’zgarishlar; 7) ovqatlanishdagi yetishmovchiliklar; 8) kriptogen …
5 / 9
yo’llari faoliyatining buzilishi (xolestatik sindrom); 6) hazm a’zolari faoliyatining buzilishi (dispeptik sindrom); 7) taloqning kattalashishi (gipersplenizm); 8) gemorragik sindrom bo’lganda qontalashish, milkdan, burundan qon ketishi; 9) gepato splenomegaliya. jigar sirrozi bo’lgan kishilarda jigardagi yallig’lanishni hujayralar buzilishining ko’p-kamligiga, klinik simptomlarining qay darajada yaqqol ko’ringaniga qarab quyidagi faollik darajasi aniqlanadi: 1) kuchsiz faollik; 2) o’rtacha faollik; 3) keskin faollik. yuqorida keltirilgan sindromlar hammasi bir davrda bo’lmasligi ham mumkin. asoratlari. oshqozon, qizilo’ngach, ichakdan qon ketishi; jigar faoliyatining asta-sekin buzilishi; jigar-buyrak yetishmovchiligi; sirrozning o’sma (rak) ga o’tishi; jigar asosiy katta vena qon tomirining tiqilib qolishi; o’t yo’llarida tosh paydo bo’lishi (biliar sirrozda); koma. jigar sirrozining turlari: 1) kichik tugunchali (portal) jigar sirrozi; 2) katta tugunchali — jigar hujayralarining halokatidan so’ng rivojlanadigan jigar sirrozi; 3) o’t yo’llari buzilishi natijasida kelib chiqadigan jigar sirrozi. kichik tugunchali (portal) jigar sirrozi. portal sirrozi eng ko’p uchraydigan jigar sirrozi bo’lib, bu kasalliklar ichida 40 foizni tashkil qiladi. kasallik boshlanishida …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "jigar sirrozi"

1538818430_72624.docx jigar sirrozi reja: 1. jigar sirrozi 2. jigar sirrozining tasnifi jigar sirrozi — surunkali jigar xastaligi bo’lib, surunkali gepatit kasalligining og’ir asorati hisoblanadi. bunda morfologik jihatdan jigarning bujmayib qolishi va faoliyatining keskin buzilishi, jigar hujayralari — gepatotsitlarning halok bo’lishi kuzatiladi. jigar sirrozining kelib chiqishida ko’pgina omillar sabab bo’ladi. bu sabablar gepatotsitlarning shikastlanishiga va ularni o’limga olib keladi. shuni ham hisobga olish kerakki, bu jarayon asta-sekin rivojlanib borishi yoki qaytalanib turishi mumkin. kasallikning kelib chiqishida jigarning viruslar ta’sirida shikastlanishi katta ahamiyatga ega. virusli gepatit b dan keyin 3—5% hollarda surunkali aktiv gepatit rivojlanadi va keyinchalik ulardan 40...

This file contains 9 pages in ZIP format (840,2 KB). To download "jigar sirrozi", click the Telegram button on the left.

Tags: jigar sirrozi ZIP 9 pages Free download Telegram