materiallarni hisobga olish

PDF 22 pages 72,3 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 22
115 5-bob. materiallar hisobi 5.1. materiallarni hisobga olishning vazifalari, turkumlanishi va baholanishi korxonalarning ishlab chiqarish zaxiralariga ishlab chiqarish jarayonida mehnat predmetlari kiradi. ular har bir ishlab chiqarish jarayonida foydalaniladi va o‗z qiymatini tula ravishda yangi ishlab chikarilayotgan maxsulotga utkazadi. materiallarning buxgalteriya hisobi oldiga qo‗yidagi asosiy vazifalar qo‗yilgan:  ishlab chiqarish zaxiralarini saqlanishi ustidan nazorat urnatish;  ombordagi mavjud ishlab chiqarish zaxiralarining belgilangan me‘yoridan oshmaetganligini nazorat qilish;  ishlab chiqarish zaxiralarining kelib tushishi, saqlanishi va sarflanishi bilan bog‗liq bo‗lgan xujalik jarayonlarini hujjatlarda to‗g‗ri rasmiylashtirish;  ishlab chiqarishga sarflanaetgan zaxiralarning belgilangan me‘yorlariga amal qilishini va kalkulyasiya ob‘ektlari buyicha to‗g‗ri taksimlashni nazorat qilish. materiallar ham tovar-moddiy zaxiralar tarkibiga kiradi. "tovar-moddiy zaxiralar‖deb nomlangan 4-sonli o‗zbekiston respublikasi buxgalteriya hisobi milliy standartariga asosan hisobga olinadi. materiallarni baholash. moddiy qiymatliklar sintetik schetlarda ikki baxoda ko‗rsatilishi mumkin: 1) haqiqiy sotib olish tannarxida yoki 2) hisob baxosida. moddiy qiymatliklarning haqiqiy tannraxi qo‗yidagilardan tashkil topadi: sotib olish harajatlari; ta‘minot tashkilotiga …
2 / 22
s qilib olinadi. materiallarning haqiqiy tannarxining qat‘iy hisob baholaridan farqi alohida 1600 "materiallar qiymatining chetlanishi‖ sintetik schetida hisobga olib boriladi. korxonalar buxgalteriyalarida kompyuterlarning keng kullanilishi materiallarning haqiqiy tannarxini hisoblashni ancha engillashtirdi va kat‘iy hisob baholarini qo‗llashga extiyoj koldirmayapti. materiallarning turkumlanishi quyidagi tartibda amalga oshiriladi № materiallar turkumi materiallar turkumlash tasnifi 1 xom ashyo metall ishlab chiqarishda ruda, tekstil sanoatida momiq paxta tolasi va x. k. 2 asosiy materiallar mashinasozlikda qora metallar, yog‗ochsozlik sanoatida yog‗och 116 3 sotib olingan yarim tayyor mahsulotlar stanoksozlikda motorlar, avtomobilsozlikda shinalar 4 yordamchi materiallar moylash materiallari bo‗yoq, lak, artish materiallari va x. k. 5 chiqindilar qirindilar, qipiqlar, truba kesiklari va x. k. 6 idish va idish materiallar yog‗och, karton va metall idishlari 7 ehtiyot qismlar ta‘mirlash uchun mashina va asbob- uskunalarning ayrim detallari 8 inventar va xo‗jalik jihozlari otvertkalar, iskana, xo‗jalik inventarlari, maxsus qiyimlar va x. k. 9 boshqa materiallar yuqoridagi guruhlarga kirmaydigan boshqa materiallar (to‗zatilmaydigan …
3 / 22
baholar mavjud materiallarni va ularning harakatini joriy va operativ hisobga olishda qo‗llaniladi. hisob bahosi bo‗lib reja yoki shartnoma baholari hisoblanadi. 4 – bhms 9 -bandiga binoan «material harajatlari» elementida aks ettiriladigan sotib olinadigan material qiymatliklarining xaqiqiy bahosi (qiymati) quyidagilardan tashkil topadi: sotib olish narxi, import bo‗yicha boj to‗lovlari, mahsulotlarni sertifikatsiyalash harajatlari, ta‘minot va vositachilik tashkilotlariga to‗lanmalar, soliqlar (keyinchalik soliq organlaridan qaytarib olinadigan soliqlardan tashqari, masalan qqs), transport – tayyorlov harajatlari, xizmat ko‗rsatish harajatlari va zahiralarni sotib olish bilan bevosita bog‗liq bo‗lgan boshqa harajatlar. marketing xizmatlari va zavod omborlarini asrash harajatlari materiallar tannarxiga kiritilmaydi va ular davr harajatlariga o‗tkaziladi. joriy hisobda shartnoma baholaridan foydalanilsa, haqiqiy tannarxga etkazib qo‗yish uchun oy oxirida transport – tayyorlov harajatlarining summasi va foizi chiqariladi. 117 reja narxlar qo‗llanilgan hollarda har oyda haqiqiy tannarxni rejadan farq summasi va foizi aniqlanadi. bu ko‗rsatkich materiallar tayyorlash jarayoniga baho berish imkoniyatini yaratadi. transport tayyorlov harajatlari yoki reja narxdan farqi materiallarning …
4 / 22
chiqarib boriladi; lifo usuli- (o‗rtacha chamalangan baholar bo‗yicha, oxirgi tushum-birinchi chiqim) materiallar ishlab chiqarishda dastavval oxirgi partiya narxlari bo‗yicha pastdan yuqoriga qarab hisobdan chiqariladi. materiallar hisobini tashkil etishda quyidagi asosiy vazifalar bajarilishi lozim: material qiymatliklarni joylarida saqlash va ulardan barcha bosqichlarda foydalanish ustidan nazorat qilish; materiallar harakati bo‗yicha barcha operatsiyalarni to‗g‗ri va o‗z vaqtida hujjatlashtirish;  ularni tayyorlash bilan bog‗liq bo‗lgan harajatlarni aniqlash va aks ettirish; saqlash joylari va balans moddalari bo‗yicha sarflangan materiallar va ularning qoldiqlarini haqiqiy tannarxini hisoblash;  belgilangan zahira normalariga rioya qilish ustidan nazorat qilish, ortiqcha foydalanilmaydigan materiallarni aniqlash, ularni sotish;  material yuboruvchilar bilan hisob-kitoblarni o‗z vaqtida olib borish, yo‗ldagi va fakturlanmagan materiallar ustidan nazorat qilish. 5.2. materiallarning harakatini rasmiylashtirish va ularning sintetik hisobini tashkil etish materiallar harakatini hisobi materiallarni hisobi bo‗yicha asosiy nizom talablariga javob beradigan va axborotlarni avtomatlashtirishga moslashgan tegishli hujjatlar bilan rasmiylashtiriladi. yoziladigan hujjatlarning nusxalar soni va ularning hujjat aylanishi korxonaning xarakteriga, …
5 / 22
tomonidan shartnoma majburiyatlarini bajarilishini nazorat qilib boradi, materiallarning sifati va kamomadi bo‗yicha da‘volarni rasmiylashtiradi, agar yuklar o‗z vaqtida kelib tushmasa ularni qidirib topadi. transport tashkilotlaridan yuklarni qabul qilib olishda ekspeditor idishlar, plombalar holatiga alohida etibor berishi kerak. agar ular shikastlangan bo‗lsa, yuklarni tekshirish va topshirishni talab qiladi. basharti kamomad yoki nobudgarchilik aniqlansa, transport tashkilotiga yoki mol yuboruvchiga da‘vo qilish uchun tijorat dalolatnomasi tuziladi. ekspeditor tomonidan materiallar omborga topshirilishda moddiy javobgar shaxs kelib tushgan materiallarning soni, sifati va assortimentini mol yuboruvchining hujjatlarini solishtirib ko‗radi. haqiqiy kelib tushgan materiallarning miqdori mol yuboruvchilarning hujjatlarida ko‗rsatilganiga to‗liq mos kelsa, moddiy javobgar shaxs tomonidan kirim orderi (m-4 shaklidagi kirim orderi) yoziladi. dastlabki hujjatlar miqdorini kamaytirish maqsadida kelib tushgan materiallarni kirimga olishda kirim orderi yozilmasdan, mol yuboruvchining hujjatlariga (nakladnoylariga) kirim orderining asosiy rekvizitlari ko‗rsatilgan mahsus shtampa qo‗yib, uni to‗ldiradi. agar materiallar mol yuboruvchining omboridan avtotransport bilan markazlashgan holda olib kelinsa, to‗rt nusxada tovar-transport nakladnoyi (m-5 - …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "materiallarni hisobga olish"

115 5-bob. materiallar hisobi 5.1. materiallarni hisobga olishning vazifalari, turkumlanishi va baholanishi korxonalarning ishlab chiqarish zaxiralariga ishlab chiqarish jarayonida mehnat predmetlari kiradi. ular har bir ishlab chiqarish jarayonida foydalaniladi va o‗z qiymatini tula ravishda yangi ishlab chikarilayotgan maxsulotga utkazadi. materiallarning buxgalteriya hisobi oldiga qo‗yidagi asosiy vazifalar qo‗yilgan:  ishlab chiqarish zaxiralarini saqlanishi ustidan nazorat urnatish;  ombordagi mavjud ishlab chiqarish zaxiralarining belgilangan me‘yoridan oshmaetganligini nazorat qilish;  ishlab chiqarish zaxiralarining kelib tushishi, saqlanishi va sarflanishi bilan bog‗liq bo‗lgan xujalik jarayonlarini hujjatlarda to‗g‗ri rasmiylashtirish;  ishlab chiqarishga sarflanaetgan zaxira...

This file contains 22 pages in PDF format (72,3 KB). To download "materiallarni hisobga olish", click the Telegram button on the left.

Tags: materiallarni hisobga olish PDF 22 pages Free download Telegram