jamiyatning ijtimoiy sohasi va davlatning ijtimoiy siyosati

DOCX 15 pages 26.7 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 26.7 MB

File type DOCX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

mavzu: jamiyatning ijtimoiy sohasi va davlatning ijtimoiy siyosati reja: 1. jamiyatning ijtimoiy sohasi 2. davlatning ijtimoiy siyosati jamiyatning ijtimoiy sohasi – bu kishilarning turli-tuman ijtimoiy birliklar orqali murakkab o’zaro aloqalari tizimi bo’lsa, ijtimoiy munosabatlar – ularning ob’ektiv ravishda mavjud bo’lgan mulkiy, kasbiy, demografik, etnik, milliy va boshqa farqlari asosidagi aloqalaridir. katta guruh – bu iqtisodiy, madaniy, hududiy, siyosiy va boshqa alohida olingan yoki birga qo’shilgan muayyan belgilariga ko’ra farqlanadigan kishilarning ijtimoiy birligi. masalan, millat – kishilarning sanoat ishlab chiqarish munosabatlari asosida tarixiy shakllangan polietnik, siyosiy va ijtimoiy-madaniy birligi bo’lib, yagona hududga, iqtisodiy aloqalarga, adabiy tilga, madaniyatining o’ziga xos xususiyatlariga, o’z-o’zining mohiyatini anglashimkoniga va mentalitetga ega bo’lishi bilan xarakterlanadi. o’rta guruh – bu quyidagi xususiyatlar xos bo’lgan ijtimoiy birlikdir: shahar yoki qishloqdagi yashash joyining umumiyligi, turmush va kasb faoliyatining umum qabul qilingan tarzi, milliy boylikka qo’shgan hissasi, birlikning uyushganligi, qo’yilgan vazifalarni bajara olish qobiliyati va boshqalar. masalan, tashkilot (partiyalar, kasaba uyushmalari, …

2 / 15

ni shakllantirish, mas’uliyat, boshqalar haqida g’amxo’rlik kabi umumiy manfaatlar bilan bog’langan ikki yoki undan ortiq individlardan iborat bo’ladi. odatda ijtimoiy tuzilishikki xil ma’noda – keng va tor ma’noda qaraladi. keng ma’noda ijtimoiy tuzilishumuman jamiyatning tuzilishi, uning asosiy qismlarining o’zaro aloqasi tizimi sifatida talqin qilinadi. tor ma’noda bu atama umumiy belgilari va manfaatlari bilan birlashgan ijtimoiy birliklarni anglatadi. ijtimoiy birliklarga sinflar, stratlar (tabaqalar, qatlamlar), kasbiy va sohaviy guruh lar, elatlar, millatlar, millatlararo va mintaqaviy birlashmalar, demografik guruh lar, kishilarning shahardagi va qishloqdagi hayot faoliyati shakllari, meh nat, oila va boshqalarga oid tuzilmalar kiradi. jamiyatning ijtimoiy sohasi – bu kishilarning turli-tuman ijtimoiy birliklar orqali murakkab o’zaro aloqalari tizimi bo’lsa, ijtimoiy munosabatlar – ularning ob’ektiv ravishda mavjud bo’lgan mulkiy, kasbiy, demografik, etnik, milliy va boshqa farqlari asosidagi aloqalaridir.jamiyatning ijtimoiy tuzilishi har xil turdagi ijtimoiy birliklar va ular o’rtasidagi munosabatlar majmuidir.katta, o’rta va kichik guruh lar o’z ichki qonunlari bo’yicha vujudga keladi va rivojlanadi …

3 / 15

timoiy tabaqalanishiga oid yana bir model e.raytning sinfiy modeli bo’lib, bunda burjuaziya sinfi, kichik burjuaziya sinfi va ishchilar sinfi farqlanadi. tabaqalanish mulkchilik, almashinuv va hokimiyat munosabatlari asosida amalga oshadi. rayt asosiy sinflardan tashqari, ishbilarmonlar, yarim mustaqil xodimlar, menedjerlar va nazorat qiluvchi shaxslarni o’z ichiga olgan oraliq tabaqalarni ham ajratadi. ko’rinib turibdiki, sinflar bir xil tarkibda bo’lmaydi, balki iqtisodiy, madaniy, axloqiy va boshqa xususiyatlari bilan bir-biridan ajralib turadigan sinf ichidagi hamda sinflararo guruh lardan iborat bo’ladi. jamiyat ijtimoiy tabaqalanishiga oid nazariy modellarning ko’pligi ham mana shundan kelib chiqadi. aytib o’tilgan modellar jamiyat taraqqiy etishi bilan uning ijtimoiy tuzilishi faqat sinflardan iborat emasligidan, balki uning ko’p o’lchamli tuzilma sifatida namoyon bo’lishidan dalolat beradi. unda sinflar va ularning mulkchilik munosabatlari bilan bir qatorda, odamlar va hokimiyatning ijtimoiy mavqei, ularning mulkiy ah voli, nazorat omillari, daromadlari, meh nat bozorida tutgan o’rinlari va hokazolar ham muhim ahamiyat kasb etadi. jamiyatning iyerarxiyaviy tuzilishi unda turli xil …

4 / 15

agan farqlarni ham qo’shgan holda kengaytirishga urinadilar. shuning uchun ijtimoiy stratifikatsiya nazariyasi jamiyatni ijtimoiy statusi, mulkiy ah voli, malakasi, ijtimoiy roli va boshqalari bilan farq qiladigan ijtimoiy qatlamlarga bo’lishdan iborat. xususan, ba’zi olimlar (masalan, t.zaslavskaya guruhi) bizning davrimizdagi jamiyat yuqori, o’rta, tayanch, quyi va “ijtimoiy tuban” deb nomlanuvchi ijtimoiy qatlamlardan iboratligini aytadilar. yuqori qatlam deganda, eng avvalo, hukmron qatlam tushuniladi. unga asosiy ishlab chiqarish vositalari va kapital egalari, shuningdek davlat tuzilmalari, firmalari va boshqalarni boshqarishda yetakchi o’rinlarni egallagan shaxslar mansub bo’ladi.o’rta qatlam – bu yollanma ishchi kuchidan foydalanishi cheklangan holda ishlab chiqarish jarayonida bevosita ishtirok etadigan mayda tadbirkorlar yoki uncha katta bo’lmagan ishlab chiqarish vositalari va mablag’larining egalari. bu qatlam yuqori va tayanch qatlamlar o’rtasidagi oraliq o’rinni egallaydi, bozor munosabatlari rivojlanishi barobarida ko’payishga moyil. tayanch qatlam – eng katta qatlam, unga ishlab chiqarish sohasi va ishlab chiqarish bilan bog’liq bo’lmagan soha xodimlari kiradi. bu qatlam ishlab chiqarish vositalariga ega bo’lmagan …

5 / 15

usiyatga ega bo’lgan kishilar.ijtimoiy stratifikatsiya g’oyasiga amal qiluvchi ba’zi sotsiologlar muayyan guruh lardagi kishilar egallab turgan ijtimoiy rollar va o’rinlarga e’tibor qaratadilar.boshqa sotsiologlar ijtimoiy stratifikatsiyaning odatda uchta tarkibiy qismni (kasbning obro’si, ma’lumot darajasi, daromad hajmi) o’z ichiga oluvchi ijtimoiy-iqtisodiy mavqe tushunchasi bilan bog’liq bo’lgan ob’ektiv mezonlari orqali ish ko’radilar. uchinchilari esa yettita darajali vertikal stratifikatsiyani qo’llab, jamiyatni faqat ijtimoiy-iqtisodiy mavqe jihatidan tabaqalarga bo’ladilar: 1. professionallar, ma’murlar oliy sinfi; 2. o’rta darajadagi texnik mutaxassislar; 3. tijoratchilar sinfi; 4. mayda burjuaziya; 5. rah barlik vazifalarini bajaruvchi texniklar va ishchilar; 6. malakali ishchilar; 7. malakasiz ishchilar. shunday qilib, biz hozirgi jamiyatning ijtimoiy tabaqalanishini tah lil qilishga nisbatan ikkita asosiy yondashuvni ko’rib chiqdik. ularning har biri bir xil darajada mavjud bo’lish (yashash) huquqiga ega bo’lsa kerak. eng muhimi, ulardan birortasini absolyutlashtirmaslik kerak, ularga kompleks tarzda, bir-biri bilan bog’liqlikda yondashish, ijtimoiy tabaqalanishning eng muhim ob’ektiv mezonlarini topish hamda ushbu jarayonni tah lil qilishda ularning turli …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jamiyatning ijtimoiy sohasi va davlatning ijtimoiy siyosati"

mavzu: jamiyatning ijtimoiy sohasi va davlatning ijtimoiy siyosati reja: 1. jamiyatning ijtimoiy sohasi 2. davlatning ijtimoiy siyosati jamiyatning ijtimoiy sohasi – bu kishilarning turli-tuman ijtimoiy birliklar orqali murakkab o’zaro aloqalari tizimi bo’lsa, ijtimoiy munosabatlar – ularning ob’ektiv ravishda mavjud bo’lgan mulkiy, kasbiy, demografik, etnik, milliy va boshqa farqlari asosidagi aloqalaridir. katta guruh – bu iqtisodiy, madaniy, hududiy, siyosiy va boshqa alohida olingan yoki birga qo’shilgan muayyan belgilariga ko’ra farqlanadigan kishilarning ijtimoiy birligi. masalan, millat – kishilarning sanoat ishlab chiqarish munosabatlari asosida tarixiy shakllangan polietnik, siyosiy va ijtimoiy-madaniy birligi bo’lib, yagona hududga, iqtisodiy aloqalarga, adabiy tilga, madaniyatin...

This file contains 15 pages in DOCX format (26.7 MB). To download "jamiyatning ijtimoiy sohasi va davlatning ijtimoiy siyosati", click the Telegram button on the left.

Tags: jamiyatning ijtimoiy sohasi va … DOCX 15 pages Free download Telegram