chiqindilarni energetik resurs sifatida foydalanish

PPTX 19 pages 8.2 MB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 8.2 MB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

termiz davlat universiteti kimyo fakulteti kimyo turlari 3-kurs 123-guruh talabasi beknazarova mohlaroyimning atrof muhitni muhofaza qilish va yashil rivojlanish fanidan tayyorlagan taqdimoti. mavzu: chiqindilarni energetik resurs sifatida foydalanish reja; chiqindilar tushunchasi chiqindilar turlari energetik resurs sifatida chiqindilarning ahamiyati chiqindilardan energiya olish texnologiyalari o‘zbekiston sharoitida imkoniyatlar ekologik va iqtisodiy afzalliklar muammolar va ularning yechimlari ekologik xavfsizlik bilan bog‘liqligi xulosa chiqindilar—ishlab chiqarish yoki iste’mol qilish jarayonida hosil bo‘lgan xomashyo, materiallar, yarimfabrikatlar, o‘zga buyumlar yoki mahsulotlarning qismlari, shuningdek, o‘z iste’mol qilish xususiyatlarini yo‘qotgan tovarlar (mahsulotlar)[1]. bugungi kunda chiqindilar muammosi dunyo miqyosida eng dolzarb ekologik masalalardan biriga aylanib bo‘lgan. bizga ma’lumki chiqindilar kimyoviy tarkibiga ko‘ra organik va noorganik, ta’sir etishiga ko‘ra zaharli va zaharsiz, agregat holatiga ko‘ra esa qattiq, suyuq va gazsimon holatda bo‘ladi. chiqindi haqida g‘aroyib faktlar zamonaviy dunyo ko‘plab muammolardan aziyat chekmoqda. ulardan biri jamiyat va tabiat o‘rtasidagi munosabatlar. atrof-muhit kuchli ifloslanishga uchrayapti, uning asosiy sababi tabiatning oliy mavjudoti – inson. odamlar …

2 / 19

ini qayta ishlash usullarini o‘rganadigan fan. bundan tashqari, u maishiy chiqindilarni tadqiq etish usuli orqali jamiyatning o‘ziga xos jihatlarini o‘rganadi. dunyoning deyarli barcha mamlakatida qattiq maishiy chiqindilarni aholi jon boshiga hisoblaganda, ular har yili bir foizga oshib boryapti. bu esa jahonning ekologik barqarorligiga oʼzining salbiy taʼsirini koʼrsatmay qolmaydi, albatta. hozirgacha chiqindining 800 dan ortiq turi qayd etilgan boʼlib, kelajakda bu koʼrsatkich yanada oshishi mumkin. energetika, rangli va qora metallurgiya, kimyo sanoati va qurilish industriyasida foydalaniladigan materiallardan hosil boʼlgan chiqindilar atrof-muhitni ifloslantiruvchi asosiy manbaga aylanyapti. ularni eʼtiborsiz qoldirish esa tabiiy resurslar va tabiatning kutilmagan oʼzgarishlariga sabab boʼladi. toshkent tumanida joylashgan “zangiota obodon” mchjga qarashli chiqindi poligonida toshkent viloyati ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi tuman inspektsiyasi xodimlari hamda boshqa mutasaddi tashkilotlar hamkorligida tashkil etilgan rekultivatsiya va obodonlashtirish jarayonlari mazkur yoʼnalishdagi xayrli ishlardan biri boʼldi. hududda maxsus texnika va ishchilar jalb qilingan holda chiqindilarni koʼmish ishlari rejaga muvofiq amalga oshirilmoqda. poligondagi rekultivatsiya …

3 / 19

donligi irrigasiya ariqlaridan suvlarni oqib turishi, daraxtzor va ko'kalamzorlarni mavjudligi yuqumli kasalliklarning oldini olishga yordam beradi. (turar joylarni tozaligini saqlash va tashkil qilishda rejali tashkiliy sanitar texnik va xo'jalik tadbirlarni ishlab chiqiladi). shahar va qishloqlarning aholi yashaydigan joylarda turli xo'jalik chiqindilarni to'planishi patogen mikroblar to'planishiga olib keladi. aholi turar joylarini toza tutish uchun chiqindi axlatlarini o'z vaqtida yig'ib, olib chiqib ketish va zararsiz holatga keltirish hamda ba'zi bir chiqindilarni (qog'oz, latta, paxta, temir, shisha va oynalarni) yuziga ishlashga jo'natishi lozim. axlatlar tezda zararsizlantirilmasa, u tashqi muhitni, ya'ni atmosferani, suv zalarini va tuproqni ifloslantiradi. uy xo'jalik axlatlari, oziq-ovqat chiqindilari va boshqalar juda ko'p organik moddalarni ushlagani uchun tezda chiriy boshlaydi. oqibatda turli gazlar: ammiak, serovodorod, metan, indol, skatol va boshqalar paydo bo'ladi va yog'ingarchilik oqibatida er yuzasidan yuvilib chiqindilar najas, siydik xojatxonalardan er osti suvlariga sizilib uyb ularni ifloslantirishi mumkin. chiqindi axlatlarda turli mikroorganizmlarni mavjudligi va ularni uzoq vaqt yashashlari aniqlangan. …

4 / 19

i, savdo ob'ektlarining axlatlari, go'ng, hayvonlarni o'lik tanasi, qurilish axlatlari. chiqindilar energetik resurs sifatida muhim ahamiyatga ega, chunki ular yashil energiyani ishlab chiqarishda, qazib olinadigan yoqilg'ilarga bo'lgan qaramlikni kamaytirishda va atrof-muhitga salbiy ta'sirni qisqartirishda yordam beradi. ulardan issiqlik, elektr energiyasi, gaz va boshqa yoqilg'ilar ishlab chiqarish mumkin, bu esa ekologik va iqtisodiy jihatdan foydalidir. chiqindilarni energetik manba sifatida ishlatishning muhim jihatlari: qayta tiklanadigan energiya manbai: chiqindilar, ayniqsa organik chiqindilar, qayta tiklanadigan energiya manbai hisoblanadi. ulardan ajralib chiqqan gazlardan (biogaz) elektr va issiqlik energiyasi olish mumkin. foydalanish: chiqindilarni yoqish orqali elektr energiyasi ishlab chiqarish (chiqindilarni yoqish orqali energiya ishlab chiqarish) (waste-to-energy) mumkin, bu esa qazib olinadigan yoqilg'ilarga bo'lgan ehtiyojni kamaytiradi. atrof-muhitni muhofaza qilish: chiqindilarni yoqish va ulardan energiya olish jarayonlari, chiqindilarni to'g'ridan-to'g'ri ko'mib tashlashga qaraganda, atrof-muhitga kamroq zarar yetkazadi, chunki bu metan kabi zararli gazlarning atmosferaga chiqishini kamaytiradi. iqtisodiy foyda: chiqindilarni qayta ishlash va ulardan energiya olish, yangi ish o'rinlarini yaratadi, …

5 / 19

shga yordam beradi, bu esa barqaror rivojlanishga va "yashil" iqtisodiyotga hissa qo'shadi yurtimizda poligonlarda chiqindilar to‘planishining oldini olish, atrof-muhitga yetkazilayotgan salbiy taʼsirini minimallashtirish, chiqindilarni boshqarish, ularni qayta ishlash sohasini kompleks tizimlashtirish, muqobil energiya olish texnologiyalarini joriy etish va sohaning investitsion jozibadorligini yanada oshirish hamda investitsiyalarni keng jalb qilish masalalariga alohida e’tibor qaratilmoqda. xususan, 2025-yil 24-mart kuni o‘zbekiston respublikasi prezidentining “chiqindilarni qayta ishlash sohasini yanada takomillashtirish hamda kompleks tizimlashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” gi 56-son farmoni qabul qilindi. unga ko‘ra, respublikada chiqindilarni qayta ishlash sohasidagi quyidagi asosiy yo‘nalishlar belgilandi: — mavjud qattiq maishiy chiqindi poligonlarini 2030-yilgacha 50 foizga qisqartirish; — yangidan hosil bo‘layotgan chiqindilarni poligonlarga yo‘naltirmasdan, maksimal darajada qayta ishlash yoki kuydirish, sohaga sirkulyar iqtisodiyot amaliyotini joriy qilish; — “nol chiqindi” tizimi doirasida maishiy chiqindilarni shaharlardan olib chiqish, qayta ishlash va ulardan ekologik toza energiya va boshqa mahsulot ishlab chiqarishga ixtisoslashgan zonalarni tashkil etish. ekologik afzalliklari: tabiiy resurslarni saqlash: qayta ishlash xom-ashyo (daraxt, …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "chiqindilarni energetik resurs sifatida foydalanish"

termiz davlat universiteti kimyo fakulteti kimyo turlari 3-kurs 123-guruh talabasi beknazarova mohlaroyimning atrof muhitni muhofaza qilish va yashil rivojlanish fanidan tayyorlagan taqdimoti. mavzu: chiqindilarni energetik resurs sifatida foydalanish reja; chiqindilar tushunchasi chiqindilar turlari energetik resurs sifatida chiqindilarning ahamiyati chiqindilardan energiya olish texnologiyalari o‘zbekiston sharoitida imkoniyatlar ekologik va iqtisodiy afzalliklar muammolar va ularning yechimlari ekologik xavfsizlik bilan bog‘liqligi xulosa chiqindilar—ishlab chiqarish yoki iste’mol qilish jarayonida hosil bo‘lgan xomashyo, materiallar, yarimfabrikatlar, o‘zga buyumlar yoki mahsulotlarning qismlari, shuningdek, o‘z iste’mol qilish xususiyatlarini yo‘qotgan tovarlar (mahsulotlar)[1]. bugun...

This file contains 19 pages in PPTX format (8.2 MB). To download "chiqindilarni energetik resurs sifatida foydalanish", click the Telegram button on the left.

Tags: chiqindilarni energetik resurs … PPTX 19 pages Free download Telegram