"bolalarni psixologiyasi va psixodiagnostikasi"

DOCX 17 pages 51.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 17
o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi urganch davlat pedagogika universiteti “maktabgacha ta’lim” yo‘nalishi “bolalarni psixologiyasi va psixodiagnostikasi ” fanidan “maktabgacha yoshdagi bolalarda diqqatning shakllanishi va xulq-atvorni nazorat qilish tizimi” mavzusida mustaqil ish bajardi: yuldasheva lobarxon qabul qildi: togonova shoxida urganch-2025 reja: 1. maktabgacha yoshdagi bolalarda diqqatning shakllanishi va xulq-atvorni nazorat qilish tizimi 2. maktabgacha yoshdagi bolalarning aqliy rivojlanishi 3. bilish faoliyati va tafakkurning rivojlanishi 4. faoliyat va uning aqliy rivojlanishdagi roli kirish maktabgacha yoshdagi bolalarning diqqatni shakllantirishi va xulq-atvorini nazorat qilish qobiliyatlari ularning kelajakdagi aqliy rivojlanishi va ta’lim jarayonidagi muvaffaqiyatlarini belgilab beradi. diqqat – bu bolaning bilish faoliyatining asosi bo‘lib, uning tafakkuri, idroki va xotirasining rivojlanishiga bevosita ta’sir qiladi. maktabgacha yosh – insonning intellektual va psixologik rivojlanishidagi eng muhim bosqichlardan biri bo‘lib, aynan shu davrda bolaning tafakkur qilish qobiliyatlari, nutqi va bilish jarayonlari shakllanadi. aqliy rivojlanish bolaning atrof-muhit bilan o‘zaro munosabatida muhim ahamiyatga ega. bolaning bilim olishga bo‘lgan …
2 / 17
llektual salohiyatini oshirish hamda maktabga samarali tayyorgarlik ko‘rishiga xizmat qiladi. 1. maktabgacha yoshdagi bolalarda diqqatning shakllanishi va xulq-atvorni nazorat qilish tizimi aqliy rivojlanish – tarbiyachilarning bolaning aqliy qobiliyatlari va tafakkurini rivojlantirish, uning aqliy harakatlari va bilim qobiliyatlarini shakllantirishdagi muhim jarayondir. bolaning aqliy tarbiyasi va rivojlanishi uning aqliy rivojlanishidan, bolaning manfaatlarining boyligidan, uning hissiyotlaridan va ruhiy qiyofasini yaratadigan barcha boshqa xususiyatlardan ajratilgan holda ko‘rib chiqilishi mumkin emas. maktabgacha yoshdagi bolalarning aqliy ta’limining maqsadi soddalashtirilgan tarzda tushunilmaydi – bolalarga atrof-muhit haqida iloji boricha ko‘proq bilim berish bilan birga, kognitiv faoliyatning umumiy usullarini (tahlil qilish, taqqoslash, umumlashtirish qobiliyati) rivojlantirish, nutqni shakllantirish va yangi bilimlarni egallash zarurligini tushuntirish juda muhimdir. maktabgacha yoshdagi bolalarning aqliy rivojlanish sur’ati keyingi yosh davrlariga nisbatan juda yuqori. shu sababli, maktabgacha yoshdagi bolalarning aqliy tarbiyasidagi har qanday nuqsonlarni katta yoshda to‘ldirish qiyin bo‘lib, bolaning butun rivojlanishiga salbiy ta’sir ko‘rsatadi. bolalarni maktabga tayyorlashda aqliy tarbiya katta ahamiyatga ega. bilimlar zaxirasini egallash, …
3 / 17
olalarda hissiy idrok ularning atrof-muhit haqidagi bilimlarining asosiy manbai bo‘lib, real dunyo haqidagi bilimlarining dastlabki bosqichini tashkil etadi. shunday qilib, bolaning aqliy rivojlanishi atrof-muhitni bevosita sezgi idrok etish bilan boshlanadi. ikkinchi va eng yuqori darajadagi bilim – bu mavhum tafakkurdir. sensor idrok tafakkurni aniq, real, "jonli" tasvirlar va faktlar bilan boyitadi. shu asosda bola tirik fikrlash orqali mavjud bo‘lmagan narsalarning xossalari va munosabatlariga kirish imkoniyatiga ega bo‘ladi. ob’ektlar, hodisalar va ularning o‘zaro munosabatlari bolaga tafakkur orqali ochiladi. mavhum fikrlash bolaning aqliy kuchlarini samarali ishlatishiga yordam beradi, uning xotirasida mavjud bo‘lgan bilimlar yangi ob’ekt va hodisalarni o‘rganishda qo‘llaniladi. bola asta-sekin o‘zlashtiradigan aqliy operatsiyalar – tahlil qilish, umumlashtirish, tasniflash va qaror qabul qilish – inson miyasining iqtisodiy faoliyatining namunasidir. faollik (lotincha “actus” – harakat, “activus” – faol) shaxsning hayotdagi barcha xatti-harakatlarini namoyon etishini tushuntiruvchi tushunchadir. bu oddiy qalam olib, biror chiziq tortishdan tortib, ijodiy uyg‘onish paytlarida amalga oshiriladigan murakkab tafakkur jarayonlarigacha bo‘lgan …
4 / 17
asa, u topshiriqlarni oxiriga yetkazishda qiyinchiliklarga duch keladi va xulq-atvorida beqarorlik seziladi. bolaning diqqat qaratish qobiliyati rivojlanar ekan, uning xatti-harakatlari ham barqarorlik kasb etadi. bu esa o‘z navbatida, o‘yin va o‘quv faoliyatida muvaffaqiyatga erishishiga, ijtimoiy munosabatlarda muvaffaqiyatli bo‘lishiga yordam beradi. diqqatni shakllantirish usullari va omillari. diqqatni shakllantirish bolaga ta’sir qiluvchi ichki va tashqi omillar bilan bog‘liq. ichki omillar bolaning fiziologik xususiyatlari, hissiyotlari, qiziqishlari va motivatsiyasiga asoslanadi. tashqi omillar esa atrof-muhit, tarbiya, o‘yin va o‘quv jarayonining tashkil etilishi bilan bog‘liq. diqqatni shakllantirishning samarali usullari quyidagilardan iborat: · qiziqarli o‘yinlar orqali bola e’tiborini jalb qilish va uni uzoq muddat davomida ushlab turish. · oson va qiziqarli mashg‘ulotlardan boshlab, asta-sekin murakkab vazifalarga o‘tish. · rasm, chizma, ovozli materiallar va qo‘g‘irchoqlar yordamida bolaga ta’sir o‘tkazish. · bola uchun qiziqarli bo‘lgan mashg‘ulotlar orqali diqqatni mustahkamlash. xulq-atvorni nazorat qilish tizimining psixologik asoslari. xulq-atvorni nazorat qilish tizimi bolaning irodasi, hissiyotlari va aqliy rivojlanishi bilan bevosita bog‘liq. bola …
5 / 17
buzilishi bolalarning kundalik faoliyatiga, o‘qishiga va ijtimoiy moslashuviga salbiy ta’sir ko‘rsatadi. eng keng tarqalgan diqqat buzilishlari quyidagilar bo‘lishi mumkin: · diqqatning beqarorligi: bola uzoq vaqt davomida bitta vazifaga e’tibor qarata olmaydi. · giperkativlik: bola ortiqcha harakatchan bo‘lib, o‘z xatti-harakatlarini nazorat qilishda qiynaladi. · e’tiborning tez chalg‘ishi: bola tashqi omillarga haddan tashqari sezgir bo‘lib, e’tiborini tez yo‘qotadi. bunday holatlarni bartaraf etish uchun quyidagi yondashuvlar qo‘llaniladi: · bolaga kun tartibini shakllantirish: aniq rejim asosida faoliyat yuritish diqqatning jamlanishiga yordam beradi. · o‘yin va mashqlar yordamida diqqatni oshirish: fokus va kontsentratsiyani oshiruvchi o‘yinlar, masalan, "nima o‘zgardi?" kabi vizual mantiqiy o‘yinlar samarali bo‘lishi mumkin. · jismoniy faollikni oshirish: to‘g‘ri tanlangan jismoniy mashqlar va harakatlar bolaga ortiqcha energiyasini chiqargan holda, diqqatni yaxshiroq jamlash imkonini beradi. · tashqi ta’sirlarni kamaytirish: mashg‘ulot vaqtida ortiqcha shovqin, chalg‘ituvchi omillarni minimallashtirish. diqqatni shakllantirish va xulq-atvorni nazorat qilish tizimi bolalar uchun muhim omil bo‘lib, ularning kelajakdagi intellektual va ijtimoiy muvaffaqiyatiga bevosita …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About ""bolalarni psixologiyasi va psixodiagnostikasi""

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi urganch davlat pedagogika universiteti “maktabgacha ta’lim” yo‘nalishi “bolalarni psixologiyasi va psixodiagnostikasi ” fanidan “maktabgacha yoshdagi bolalarda diqqatning shakllanishi va xulq-atvorni nazorat qilish tizimi” mavzusida mustaqil ish bajardi: yuldasheva lobarxon qabul qildi: togonova shoxida urganch-2025 reja: 1. maktabgacha yoshdagi bolalarda diqqatning shakllanishi va xulq-atvorni nazorat qilish tizimi 2. maktabgacha yoshdagi bolalarning aqliy rivojlanishi 3. bilish faoliyati va tafakkurning rivojlanishi 4. faoliyat va uning aqliy rivojlanishdagi roli kirish maktabgacha yoshdagi bolalarning diqqatni shakllantirishi va xulq-atvorini nazorat qilish qobiliyatlari ularning kelajakdagi aqliy rivojlanishi va ta’l...

This file contains 17 pages in DOCX format (51.5 KB). To download ""bolalarni psixologiyasi va psixodiagnostikasi"", click the Telegram button on the left.

Tags: "bolalarni psixologiyasi va psi… DOCX 17 pages Free download Telegram