dunyoviylik dahriylik emas

DOCX 14 pages 25.1 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 25.1 KB

File type DOCX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

dunyoviylik dahriylik emas reja 1.dunyoviy davlatning va dinga munosabati 2.dahriylik haqida tushuncha 3.din ta`limoti kishilik jamiyati shakllanishi jarayonida qator boqichlarni bosib o’tdi. ma’lumki, inson qator moddiy va m’anaviy ehtiyojlarga ega bo’lib, hayoti davomida imkoniyati darajasida ularni qondirib boradi. ehtiyojni qondirishning asosiy omili mehnatdir. jamoa bo’lib mehnat qilish jarayonida ko’nikma, malaka tajriba shakllanib boradi. kishida vujudga kelgan tajriba oqibatida axloqy munosabatlar shakllanadi, atrof muhitga munosabat, ma’lum bir ongli yondashuv vujudga keladiki, buni fan tilida dunyoqarash deymiz. albatta ongli ravishda bo’lsada ilmiy dunyoqarash bilan omi odam qarashida katta farq dunyoviy davlatning va dinga munosabati kishilik jamiyati shakllanishi jarayonida qator boqichlarni bosib o’tdi. ma’lumki, inson qator moddiy va m’anaviy ehtiyojlarga ega bo’lib, hayoti davomida imkoniyati darajasida ularni qondirib boradi. ehtiyojni qondirishning asosiy omili mehnatdir. jamoa bo’lib mehnat qilish jarayonida ko’nikma, malaka tajriba shakllanib boradi. kishida vujudga kelgan tajriba oqibatida axloqy munosabatlar shakllanadi, atrof muhitga munosabat, ma’lum bir ongli yondashuv vujudga keladiki, buni fan …

2 / 14

’lom e’tiqord egasida bu tuyg’u dunqarashdagi barqarorlikni belgilaydi, vujudga kelgan muammolarni hal etishga, qiyinchiliklarni yengishga, ziddiyatlarni bartaraf etishga undaydi, axloqiy sobitlikni, fikr va amalda izchillikni, hayotda faollikni ta’min etadi. e’tiqodning nazariy ifodasi sifatida mafkura shakllanadi. sog’lom e’tiqod egasi doim bunyodkorlik tarafdori bo’ladi. inson e’tiqodi dunyoviy yoki diniy mazmunga ega bo’lishi mumkin va uning e’tiqodi faqat amaliy faoliyatidagina namoyon bo’ladi. shuning uchun shaxs to’g’risida u o’zi haqida bildirayotgan fikrga qarab emas, balki amaliga, ishiga qarab xulosa chiqariladi. prezidentimiz islom dini peshvolariga yuzlanib shunday dedi: «ulamolar safiga turli baqiroqlar, kuni kecha partbiletini ko’tarib raykomga yugurgan, bugun sallani qiyshiq o’rab masjitga yo’rg’alagan beburd kimsalar adashib kirib qolmasin. yaxshi odam har kuni e’tiqodini almashtirmaydi. e’tiqod va imon bir libos emaski, bugun bunusini yechib tashlab, ertaga yangisini kiysang» insondagi ongida shakllangan qdriyatlar, porloq kelajak, ozod va obod vatan orzusida sobitlik, erkin va farovon hayot qurishga intilish va ishonch sog’lom e’tiqod natijasi, ifodasi yoki namoyon bo’lishidir. …

3 / 14

chiliklarga ham olib keluvchi turli diniy oqim va sektalar faoliyatini aslo unutmasligimiz kerak. qur’onda yaxshilik va yomonlikning uch ko’rinishi haqida shunday deyiladi: “albatta , ollox, adolatga, chiroyli amallar qilishga va qavm-qarindoshga yaxshilik qilishga buyurur hamda buzuqluk, yomon ishlar va zo’rovonliklardan qaytarur. u zot shoyad ibrat- eslatma olursizlar, deb sizlarga pand - nasihat qilur”, (16:90). din ta’limoti ko’proq ma’naviy-axloqiy ahamiyatga ega bo’lib, din qoidalari asosida siyosat yurgizlmaslik dunyoviy davlat xususiyatidir. dunyoviylik deyilganda diniy ateisitik dunyoqarash emas, mutaassibona dindorlik emas, balki sof diniy e’tiqod va moddiy olamning ob’ektiv qonunlarini anglab yetish, har ikki tarafga ilm nuqtai nazaridan qarash tushuniladi. chunki, diniylikni ham, ateistik qarashlarni ham ob’ektiv ijtimoiy hodisa sifatida e’tirof etiladi. ba’zi adabiyotlarda ateizm va dahriylik tushunchalari sinonim sifatida talqin etiladi. lekin bu noto’g’ri. dahriylik ateizm emas. islom ensiklopediyasida, dahriylik arabcha dahr, ya’ni, vaqt, taqdir, falak ma’nolarini beradi, deyiladi. dahriylik - islom paydo bo’lmasdan ilgari arab jamiyatida keng tarqalgan bo’lib, “aqida”, “o’lim”, …

4 / 14

or qiluvchilar: “hayot”) faqat dunyodagi hayotimizdir. (ba’zilarimiz) o’lib, (boshqalarimiz) hayotga kelaveramiz va bizlarni (alloh o’ldirmaydi, balki) faqat zamon (o’tishi) gina o’ldiradi”, dedilar. holbuki ular uchun bu to’g’rida biron bilim – hujjat yo’qdir. ular faqat (shunday) gumon qilurlar holos.” din uchun talofatli omillardan shuni aytish mumkinki, bir konfessiya ichida turli guruhlar vujudga kelishidir. mamlakatimizda mutloq ko’pchilik e’tiqod qiladigan islom dinida guruxbozlik – tarafkashlik o’rta asrlarda umuman markaziy osiyo, xususan, o’zbekiston musulmonlari uchun yot bo’lganligi diqqatga sazovardir. diniy firqachilik bizning xalqimizga yot bo’lganligining asosiy sababi shundaki, mintaqmizda o’ziga xos movarounnahr musulmon qonunchiligi – fiqh maktabining rivojlanganligi, u boshqa maktablar ta’sirida bo’lmay, aksincha musulmon qonunshunosligi maktablariga o’z ta’sirini o’tkazib kelganligiga bog’liq edi. markaziy osiyo, xususan o’zbekistonda shunday ilohiyotchi ulomalar bo’lganki, ularning dihosi oldida butun musulmon dunyosi bosh eggan, musulmon dunyosi markaziy osiyoga ta’sir o’tgazuvchi mintaqa emas, aksincha o’zbekistonda qo’lga kiritilgan islomiy yutuqlar ta’sirida bo’lgan mintaqa edi. sobiq sho’ro tuzumi davrida chuqur diniy ilmlarga …

5 / 14

qilligimizning dastlabki yillarida ro’yxatga olinmagan masjidlar, diniy jamoalar soni kundan – kunga ko’paya boshladi. bu masjidlarda madrasa sabog’ini olmagan “mullar” imomlik qila boshladilar.oqibat – natijada chala mullar bergan sabog’i natijasida go’yo e’tiqod uchun, oxirat uchun, jamiyatda amal qilayotgan islom ta’limotining sofligi uchun, jamiyatda adolat uchun “kurashuvchi” guruhlar paydo bo’la boshladi va bu hol o’zini do’st ko’rsatuvchi chet ellik “musulmon daholari” uchun juda qulay vaziyatni vujudga keltirdi. din asoslarini aholi orasida targ’ib qilib, uning asl moxiyati ezgulik ekanligini tushuntirmoq uchun malakali mutaxassislar yetishmayotganligi sezila boshladi. o’zbekiston xalqi va rahbariyatining oldida mustaqillik yillarining boshlarida ko’plab xal qilinishi lozim bo’lgan vazifalar turar edi. shular qatorida din va dindorlarga munosabat tamoyillarini ham ishlab chiqish lozim edi. bu vazifalar uzoqni ko’ra oluvchi o’zbekiston davlati rahbarlari va olim mutahassislari tomonidan sharaf bilan bajarildi va bajarilmoqda. hususan, din va dindorlarga munosabat masalasida prezidentimiz asarlaridagi shunday ko’rsatmalar e’tiborga molik: “- dindorlarning diniy tuyg’ularini hurmat qilish; - diniy e’tiqotlarni …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "dunyoviylik dahriylik emas"

dunyoviylik dahriylik emas reja 1.dunyoviy davlatning va dinga munosabati 2.dahriylik haqida tushuncha 3.din ta`limoti kishilik jamiyati shakllanishi jarayonida qator boqichlarni bosib o’tdi. ma’lumki, inson qator moddiy va m’anaviy ehtiyojlarga ega bo’lib, hayoti davomida imkoniyati darajasida ularni qondirib boradi. ehtiyojni qondirishning asosiy omili mehnatdir. jamoa bo’lib mehnat qilish jarayonida ko’nikma, malaka tajriba shakllanib boradi. kishida vujudga kelgan tajriba oqibatida axloqy munosabatlar shakllanadi, atrof muhitga munosabat, ma’lum bir ongli yondashuv vujudga keladiki, buni fan tilida dunyoqarash deymiz. albatta ongli ravishda bo’lsada ilmiy dunyoqarash bilan omi odam qarashida katta farq dunyoviy davlatning va dinga munosabati kishilik jamiyati shakllanishi jarayonida qa...

This file contains 14 pages in DOCX format (25.1 KB). To download "dunyoviylik dahriylik emas", click the Telegram button on the left.

Tags: dunyoviylik dahriylik emas DOCX 14 pages Free download Telegram