iqtisodiy tebranishlar

DOCX 24 pages 137.7 KB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 137.7 KB

File type DOCX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

iqtisodiy tebranishlar reja: kirish 1. iqtisodiy davrlar va iqtisodiy tebranishlarning sabablari. 2. ishsizlik tushunchasi va ishsizlik darajasining o‘lchanishi. 3. o‘zbekiston respublikasida ishsizlikni kamaytirish va aholining ish bilan bandligini ta’minlash siyosatining xususiyatlari. xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish iqtisodiyotda barqaror o‘sish sur’atlarini ta’minlash, investitsiya va biznes muhitini yanada yaxshilash, milliy manfaatlarimiz uchun eng qulay tarzda jahon iqtisodiyotiga integratsiyalashish, iqtisodiy faollik darajasini oshirish kabi vazifalar davlat tomonidan amalga oshiriladigan makroiqtisodiy siyosat samaradorligiga, uning ilmiy asoslanganligi hamda real voqelikni hisobga olib o‘tkazilayotgan– ligiga bog‘liq. inflatsiya sur’atlarining jilovlanishi, davlat budjeti taqchilligini tan olingan me’yorlarlardan ham past darajada bo‘lishini ta’min– lanishi respublikamizda olib borilayotgan makroiqtisodiy siyosat samaradorligidan dalolat beribgina qolmasdan, iqtisodiyotimizga kiritiladigan investitsiyalar ko‘lamining oshishi, tovarlar va xizmatlar ishlab chiqarishni kengaytirish hamda aholi real daromadlarini o‘stirishning muhim sharti hamdir. shu boisdan davlatimiz rahbari iqtisodiyot sohasida oldimizda turgan vazifalar haqida gapirganda, “birinchidan, biz makroiqtisodiy barqarorlikni va yuqori iqtisodiy oʻsish surʼatlarini taʼminlashimiz shart. avvalo, inflatsiyani jilovlamasdan turib, makroiqtisodiy barqarorlikka …

2 / 24

-yil 1-yanvardan boshlab toʻliq joriy etishimiz lozim. iqtisodiyotning barqaror oʻsishi, birinchi navbatda, yetakchi sohalar rivojiga bevosita bogʻliqdir. qaysi sohada yuqori qiymatga ega mahsulot yaratilsa, biz ana shu sohani birinchi navbatda qoʻllab- quvvatlaymiz. shuning uchun iqtisodiyot rivojiga jiddiy turtki beradigan sohalarni rivojlantirish strategiyasini ishlab chiqish va amalga oshirishimiz lozim”– deb ta’kidladilar. bugun jahon bozori kon’yunkturasi keskin o‘zgarib,globallashuv sharoitida raqobat tobora kuchayib bormoqda. ana shunday murakkab vaziyat davlatimizni yanada barqaror va jadal sur’atlar bilan rivojlantirish uchun mutlaqo yangicha yondashuv hamda tamoyillarni ishlab chiqib, amalga oshirishni taqozo etayotir. o‘zbekiston respublikasini yanada rivojlantirish bo‘yicha harakatlar strategiyasi6da milliy iqtisodiyotni jadal rivojlantirish va liberallashtirishda eng dolzarb masalalar yechimi yuzasidan aniq vazifalarning belgilab berilgani bu borada hal qiluvchi ahamiyatga ega. bunda asosiy maqsad – mamlakatimizda makroiqtisodiy barqarorlikni yanada mustahkamlash va yuqori iqtisodiy o‘sish sur’atlarini saqlab qolish, tarkibiy o‘zgartirishlarni chuqurlashtirish, milliy iqtisodiyotning yetakchi tarmoqlarini modernizatsiya va diversifikatsiya qilish hisobiga uning raqobatbardoshligini oshirishga erishishdan iborat. qishloq xo‘jaligini modernizatsiya qilish …

3 / 24

boshqalaridan o‘tish davrining davomiyligi va faolligi bilan farq qiladi. shunga qaramasdan ularning barchasi bir xil bosqichlardan tashkiltopadi (1.1-rasm). 1.1-rasm. iqtisodiyotning davriy rivojlanishi iqtisodiy davrlar to‘rtta bosqichni o‘z ichiga oladi. birinchi bosqich iqtisodiy rivojlanishning eng yuqori darajasiga erishilgan bosqich bo‘lib, u «cho‘qqi» deb yuritiladi. bu iqtisodiyotda ish bilan to‘liq bandlik, ishlab chiqarish to‘la quvvatda ishlayotganligi, shuningdek, mahsulotlarning baho darajasining o‘sish holati kuzatiladi. keyingi bosqich pasayish (retsessiya) bosqichidir. bunda ishlab chiqarish va bandlik darajalari kamayadi, ammo bahoning o‘sish darajasi pasaymaydi. bu bosqich faol va uzoq davom etsagina bahoning o‘sish darajasi sustlashishi mumkin. pasayishning quyi nuqtasida ishlab chiqarish va bandlik eng quyi darajaga tushadi va turg‘unlik davri boshlanadi. ko‘tarilish bosqichida ishlab chiqarish va bandlik darajasi asta- sekin oshib, ishlab chiqarish quvvatlaridan to‘liq foydalanish va to‘liq bandlik darajasiga erishiladi. yuqorida ta’kidlaganimizdek, iqtisodiy davrlar bir xil bosqichlarga ega bo‘lsa-da, ammo ular davomiyligi va faolligiga ko‘ra o‘zaro farq qilib turadi. shuning uchun ham iqtisodchilar, bu jarayonlarni …

4 / 24

a texnologik yangiliklar doim ham yaratilavermasligi iqtisodiyotdagi tebranishlarga sabab bo‘ladi. olimlarning yana bir guruhi iqtisodiy bosqichlarni siyosiy va tasodifiy vaziyatlarga bog‘lashadi. bu jarayonni monetar siyosatga bog‘laydigan olimlar ham mavjud. ya’ni, davlat qanchalik ko‘p pul bosib chiqarsa, uning qadri shunchalik kamayib boradi va aksincha, pul miqdori qanchalik kam bo‘lsa, ishlab chiqarish ko‘lamining pasayishi va ishsizlar sonining ortishi shunchalik tezlashadi. xullas, iqtisodiy bosqichlarni baholashga turli xil yondashuvlar mavjud. ammo barcha iqtisodchilar, ishlab chiqarish va bandlilik darajalarini yalpi talab va boshqacha aytganda yalpi xarajatlar miqdoriga bog‘liq, degan fikrni qo‘llab-quvvatlaydilar. chunki, korxonalar o‘z tovar va xizmatlarini ularga talab bo‘lsagina ishlab chiqaradi. boshqacha aytganda, talab katta bo‘lmasa, korxonalarda tovar va xizmatlarni katta miqdorda ishlab chiqarish foydali emas. o‘z navbatida, ishlab chiqarishda bandlilik va daromadlar darajasi ham, aynan shu sababli, past bo‘ladi. yalpi xarajatlar miqdori qanchalik ko‘p bo‘lsa, ishlab chiqarishning o‘sishi katta foyda olib keladi. shuning uchun ishlab chiqarish, bandlilik va daromadlar darajasi ortib boradi. iqtisodiy …

5 / 24

qsh bozorlari bunday likvidli ko‘chmas mulklarga etarlicha «to‘yindi» va ularning narxlari keskin tusha boshladi. buning ustiga investitsion banklarning aqsh ipoteka bozorlaridagi yangi moliyaviy «mahsulot» hisoblangan aktivlarni sekyuritizatsiyalash bo‘yicha operatsiyalarining avj olishi ipoteka bozorlaridagi tanazzullik holatlari ehtimolligini oshirdi. aqsh iqtisodiyoti yaratilgan shart-sharoitlar tufayli arzon kredit resurslariga to‘yindi va bu federal zaxira tizimi (fzt) amalga oshirayotgan pul-kredit siyosatini o‘zgartirishiga olib keldi. natijada 2004 –2006 yillarda federal zaxira tizimi foiz stavkalarni 6,25% gacha ko‘tardi. kreditlarning qimmatlashuvi aholini ipotekaga nisbatan talabining pasayishiga va kreditlarni qaytarish bo‘yicha qarzdorlar to‘lovining qisqarishiga olib keldi. pirovard natijada 2007- yil boshida aqshda aholining ipoteka kreditlarini qaytarishi bilan bog‘liq muammo kuchaydi. qarzdorlarning ko‘chmas mulk garovi bilan olingan kredit–larni qaytarishdan ko‘ra to‘lovlarni to‘lashdan bosh tortish holati kengaydi. banklarning to‘lov qobiliyatiga ega bo‘lmagan mijozlarning ko‘chmas mulklarini qayta sotuvga qo‘yishi natijasida ipoteka bozoridagi taklif ko‘payib, bozordagi narxlarning keskin pasayishiga olib keldi. pirovard natijada 2007-yil boshida aqshda aholining ipoteka kreditlarini qaytarishi bilan bog‘liq muammo …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodiy tebranishlar"

iqtisodiy tebranishlar reja: kirish 1. iqtisodiy davrlar va iqtisodiy tebranishlarning sabablari. 2. ishsizlik tushunchasi va ishsizlik darajasining o‘lchanishi. 3. o‘zbekiston respublikasida ishsizlikni kamaytirish va aholining ish bilan bandligini ta’minlash siyosatining xususiyatlari. xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish iqtisodiyotda barqaror o‘sish sur’atlarini ta’minlash, investitsiya va biznes muhitini yanada yaxshilash, milliy manfaatlarimiz uchun eng qulay tarzda jahon iqtisodiyotiga integratsiyalashish, iqtisodiy faollik darajasini oshirish kabi vazifalar davlat tomonidan amalga oshiriladigan makroiqtisodiy siyosat samaradorligiga, uning ilmiy asoslanganligi hamda real voqelikni hisobga olib o‘tkazilayotgan– ligiga bog‘liq. inflatsiya sur’atlarining jilovlanishi, davlat budjet...

This file contains 24 pages in DOCX format (137.7 KB). To download "iqtisodiy tebranishlar", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodiy tebranishlar DOCX 24 pages Free download Telegram