amaliy ekonometrik modellar: ishlab chiqarish funktsiyalari

PDF 8 стр. 717,4 КБ Бесплатная загрузка

8 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 717,4 КБ

Тип файла PDF

Страницы 8

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 8

14-mavzu. amaliy ekonometrik modellar: ishlab chiqarish funktsiyalari. reja: 1. kobb-duglas ishlab chiqarish funktsiyasi 2. kobb-duglas ishlab chiqarish funktsiyasi xaraktristikalari. 3. kobb-duglas funktsiyasi bilan ishlab chiqarish jarayonlarini modellashtirish uslubiyoti. tayanch iboralar: iqtisodiy o’sish, ishlab chiqarish funktsiyalari, kobba-duglas funktsiyasi, talab va taklifning modellari, solou funktsiyasi 1. kobb-duglas ishlab chiqarish funktsiyasi ham makroiqtisodiy ham mikroiqtisodiy ishlab chiqarish jarayonlarini modellashtirish imkonini beruvchi modellardan biri bu ishlab chiqarish funktsiyasidir. uning bir nechta ko’rinishlari bo’lib, eng keng qo’llaniladigan turi kobb-duglas ishlab chiqarish funksiyasidir. ushbu funksiya butun bir makroiqtisodiy yoki mikroiqtisodiy tizim faoliyatini, undagi kapital va mehnat xarajatlaridan foydalanish samaradorligini baholash, ularning xajmini oshirish yoki kamaytirish orqali ishlab chiqarish xajmiga ta’siri oqibatlarini o’rganish imkonini beradi. funksiya ilk bor knut viksel tomonidan taklif etilgan bo’lsada, ilk bor 1928 yilda ch.kobb va p.duglas tomonidan “ishlab chiqarish nazariyasi” asarida qo’llanilib ko’rilgan. kobb-duglas funktsiyasi 𝑞 - ishlab chiqarish hajmining uni tashkil etuvchi ishlab chiqarish omillari, ya’ni 𝑘 - kapital va 𝑙 …

2 / 8

iradi va u 1 https://ru.wikipedia.org/wiki/funktsiya_kobba_—_duglasa 2 kamornikov s. f. , kamornikov s. s. ekonometrika : ucheb. posobie. – m. : integratsiya, 2012. – 262 s. https://www.docufreezer.com quyidagicha iqtisodiy talqini qilinadi: agar 𝛼 + 𝛽 = 1 bo’lsa, kapital va mehnat xarajatlarini 𝑛 barobar oshirish ishlab chiqarish hajmini ham 𝑛 barobar oshishiga, 𝛼 + 𝛽 1 bo’lsa, kapital va mehnat xarajatlarini 1 foizga oshirish ishlab chiqarish hajmining nisbatan ko’proq foizga oshishiga olib keladi3. 2. kobb-duglas ishlab chiqarish funktsiyasi xaraktristikalari. ishlab chiqarish funksiyalari xususiyatlarini o’rganishda resurslardan foydalanish samaradorligini ko’rsatuvchi o’rtacha kapital qaytimi (average product of capital), o’rtacha mehnat unumdorligi (average product of labor), chegaraviy kapital qaytimi (marginal product of capital), chegaraviy mehnat unumdorligi (marginal product of labor), chegaraviy texnologik almashtirish me’yori (marginal rate of technical substitution), mehnatning kapital bilan qurollanishi (fixed capital per worker / capital to labour ratio) ko’rsatkichlari qiymatlari hisoblab topiladi va ular iqtisodiy jarayonni kengroq tavsiflovchi muhim raqamlarni taqdim …

3 / 8

bilan aniqlanadi: 3 https://en.wikipedia.org/wiki/cobb-douglas_production_function 𝑀𝑃𝑘 = 𝜕𝑞 𝜕𝑘 = 𝜕(𝑎∙𝑘𝛼∙𝑙𝛽) 𝜕𝑘 = 𝑎 ∙ 𝛼 ∙ 𝑘𝛼−1 ∙ 𝑙𝛽 (4) chegaraviy mehnat unumdorligi ham chegaraviy kapital qaytimi singari (1) ishlab chiqarish funksiyasidan mehnat omili bo’yicha xususiy hosila olish yo’li bilan topiladi. chegaraviy mehnat unumdorligi bir birlik qo’shimcha mehnat sarfi qancha qo’shimcha mahsulot keltirishini bildiradi4: 𝑀𝑃𝑙 = 𝜕𝑞 𝜕𝑙 = 𝜕(𝑎∙𝑘𝛼∙𝑙𝛽) 𝜕𝑙 = 𝑎 ∙ 𝛽 ∙ 𝑘𝛼 ∙ 𝑙𝛽−1 (5) chegaraviy texnologik almashtirish me’yori mahsulot ishlab chiqarish hajmini o’zgartirmagan holda, birinchi resursni bir birlikka qo'shimcha orttirilganda ikkinchi resurs miqdorini qanchaga kamaytirish darajasini ko'rsatadi5. mehnatni kapital bilan texnologik almashtirishning chegaraviy me’yori quyidagicha aniqlanadi: 𝑀𝑅𝑇𝑆 = 𝑀𝑃𝑙 𝑀𝑃𝑘 (6) boshqacha qilib aytganda 𝑀𝑅𝑇𝑆 bir resursning miqdorini boshqa resursning ma’lum miqdori bilan shunday almashtirish me’yorini ko’rsatadiki, unda ishlab chiqarish hajmi avvalgi darajada o’zgarmay qoladi. ishlab chiqarish funktsiyasi ma'lum bir ishlab chiqarish hajmi va ikkinchi resursning ma’lum qiymati uchun resurslardan biriga bo'lgan ehtiyojni hisoblash …

4 / 8

marginal-rate-technical-substitution.asp ga ega bo’lamiz6. 2. kobb-duglas funktsiyasi bilan ishlab chiqarish jarayonlarini modellashtirish uslubiyoti. quyidagi jadvalda 6 ta korxona bo’yicha yalpi ishlab chiqarish q, kapitalqo’yilmalar k va mehnat xarajatlari l keltirilgan: korxona q k l 1 720 320 180 2 1100 1050 260 3 2250 2850 440 4 4300 4250 730 5 7500 8600 1010 6 9400 12150 1450 topshiriq: 1. 𝑄 = 𝐴 ∙ 𝐾𝑏1 ∙ 𝐿𝑏2 kobb-duglas ishlab chiqarish funktsiyasini tuzing. echilishi: kobb-duglasning ishlab chiqarish funktsiyasi quyidagi shaklga ega: 𝑄 = 𝐴 ∙ 𝐾𝑏1 ∙ 𝐿𝑏2 bu erda q - ishlab chiqarish hajmi, k - kapital xarajatlari, l – mehnat xarajatlari. 𝑏1, 𝑏2 ko'rsatkichlari mos ravishda k kapital va l mehnat sarflari bo’yicha ishlab chiqarish xajmi q ning xususiy elastiklik koeffitsientlari hisoblanadi. bu shuni anglatadiki, kapitalning (ishchi kuchi) xarajatlari 1 foizga oshganida, ishlab chiqarish 𝑏1% ga (𝑏2%) oshadi. tasodifiy xatoliklarning ta'sirini hisobga olgan holda biz quyidagi chiziqli bo'lmagan modelni …

5 / 8

,579251 5,768321 5,192957 2 1100 1050 260 7,003065 6,956545 5,560682 3 2250 2850 440 7,718685 7,955074 6,086775 4 4300 4250 730 8,36637 8,354674 6,593045 5 7500 8600 1010 8,922658 9,059517 6,917706 6 9400 12150 1450 9,148465 9,405084 7,279319 jami 25270 29220 4070 47,7385 47,49922 37,63048 o’rtacha 4211,667 4870 678,3333 7,956416 7,916536 6,271747 noma’lum parametrlar 𝑏0, 𝑏1, 𝑏2 larni topish ushun eng kichik kvadratlar usulidan foydalanib quyidagi tenglamalar tizimini tuzamiz: { 𝑛𝑏0 + 𝑏1∑𝑥1 + 𝑏2∑𝑥2 =∑𝑦 𝑏0∑𝑥1 + 𝑏1∑𝑥1 2 + 𝑏2∑𝑥1𝑥2 =∑𝑦𝑥1 𝑏0∑𝑥2 + 𝑏1∑𝑥1𝑥2 + 𝑏2∑𝑥2 2 =∑𝑦𝑥2 ushbu tenglamalar tizimini echish uchun ba’zi hisob-kitoblarni amalga oshiramiz: n 𝒚 𝒙𝟏 𝒙𝟐 𝒚𝒙𝟏 𝒚𝒙𝟐 𝒙𝟏𝒙𝟐 𝒙𝟏 𝟐 𝒙𝟐 𝟐 1 6,579251 5,768321 5,192957 37,95123 34,16577 29,95464 33,27353 26,9668 2 7,003065 6,956545 5,560682 48,71714 38,94182 38,68313 48,39352 30,92118 3 7,718685 7,955074 6,086775 61,40272 46,9819 48,42075 63,28321 37,04883 4 8,36637 8,354674 6,593045 69,8983 55,15985 55,08274 69,80058 43,46824 5 8,922658 9,059517 6,917706 …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 8 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "amaliy ekonometrik modellar: ishlab chiqarish funktsiyalari"

14-mavzu. amaliy ekonometrik modellar: ishlab chiqarish funktsiyalari. reja: 1. kobb-duglas ishlab chiqarish funktsiyasi 2. kobb-duglas ishlab chiqarish funktsiyasi xaraktristikalari. 3. kobb-duglas funktsiyasi bilan ishlab chiqarish jarayonlarini modellashtirish uslubiyoti. tayanch iboralar: iqtisodiy o’sish, ishlab chiqarish funktsiyalari, kobba-duglas funktsiyasi, talab va taklifning modellari, solou funktsiyasi 1. kobb-duglas ishlab chiqarish funktsiyasi ham makroiqtisodiy ham mikroiqtisodiy ishlab chiqarish jarayonlarini modellashtirish imkonini beruvchi modellardan biri bu ishlab chiqarish funktsiyasidir. uning bir nechta ko’rinishlari bo’lib, eng keng qo’llaniladigan turi kobb-duglas ishlab chiqarish funksiyasidir. ushbu funksiya butun bir makroiqtisodiy yoki mikroiqtisodiy tizim fa...

Этот файл содержит 8 стр. в формате PDF (717,4 КБ). Чтобы скачать "amaliy ekonometrik modellar: ishlab chiqarish funktsiyalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: amaliy ekonometrik modellar: is… PDF 8 стр. Бесплатная загрузка Telegram