yan amos komenskiy pedagogik qarashlari

PDF 7 pages 296.7 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 296.7 KB

File type PDF

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

mavzu: g„aribiy yevropada maktab, maorif hamda pedagogik fikrlar. mavzu rejasi: 1.yan amos komenskiy pedagogik qarashlari. 2.buyuk didaktika asarining pedagogik ahamiyati. ya.a.komenskiyning pedagogik nazariyasi. mashhur donishmand, chexoslaviyalik gumanist-pedagog ya.a.komenskiy demokratik pedagogikaning asoschisi sifatida bashariyat tarixidan o'rin oldi. u o'zining amaliy hayotini, pedagogik faoliyatini, ilmiy asarlarini, xalq bolalarini o'qitish va tarbiyalashda bag'ishladi. a.ya.komenskiyning xizmati shundaki, u yosh avlodni o'qitish va tarbiyalash haqidagi fan pedagogika fanining vazifalarini payqabgina qolmasdan, balki pedagogik ilmining poydevorini qurdi va rivojlanish yo'llarini ko'rsatib o'tdi. yan amos komenskiy 1592 yil 25 martda chexoslavakiyaning moraviyada “chex qarindoshlari” jamoasiga taalluqli oilada tug'ildi. komenskiylar oilasi moraviyada koman qishlog'idan ko'chib kelishgan, shuning uchun ham ularni bu erda komnachilar oilasi deb atalgan. komenskiy yashagan davr yevropa mamlakatlarida sinfiy kurash keskinlashib tarixiy voqeallar sodir bo'lgan vaqtlar edi. bu davr feodal ishlab chiqarish munosabatlarining borishi kapitalistik tuzum asoslarining targ'ib topayotgan davri edi. chexiyada boshlagan o'ttiz yillik urush bu urush o'zining mohiyati jihatidan chex xalqining nemis katolik …

2 / 7

hamma bolalarga ijtimoiy ta`lim berishni amalga oshirdilar, kambag'al oilalarga yordam berdi. komenskiy 12 yoshda yetim qolib, muhtojliklarni boshidan kechirdi. “chex qardoshlari” jamoasi ochgan maktabda boshlang'ich ta`lim oldi, 1608-1610 yillarda lotin maktabida o'qidi. jamoa hisobidan germaniyada o'qishga yuborildi. komenskiy xerborin va gaydelberg universitetlarida ta`lim oldi. u “hamma narsalar ensiklopediyasi” nomli ensiklopediyani yozishga kirishdi. u shu yillarda ona-tilining to'liq lug'ati - “chex tili xazinasi”ni tuza boshladi va ratkening didaktik ideallari bilan tanishdi. komenskiy 1614 yilda vataniga qaytdi va premerovadagi maktabiga o'qituvchilik qildi. u 1616 yilda “chex qardoshlari” jamoasiga boshliq qilib saylandi. 1618-21 yillarda jamoa tomonidan ochilgan maktabda boshchilik qildi. u maktabda ishlash jarayonida o'qitish metodlarini takomillashtirishga intildi. komenskiy nemis dvoryanlari va katolik cherkovi zulmiga qarshi kurashda aktiv qatnashdi. reaksiya kuchlari chex jamoasi a`zolarini va komenskiyni ta`qib ostiga oldilar. u quvg'inda hayot kechirdi. komenskiy 1627 yilda chex tilida “chex didaktikasi” asarini yozishga kirishdi. katolik zulmi va quvg'in kuchaygach, komenskiy va boshqa jamoa a`zolari …

3 / 7

jonlashtirish, bolalarga bilimga qiziqish uyg'otish uchun “tillar va hamma fanlarning ochiq eshigi asari” asosida 8 ta o'quv pyesasini yozdi va ulardan “o'yin maktab” kitobini tuzdi. 1654 yil komenskiy “hislar vositasi bilan idora qilingan narsalarnitng suratlari” nomli asarini yozdi. bu asar yevropaning ayrim mamlakatlari maktablarida xix asrning ikkinchi yarimigacha darslik sifatida foydalandi. komenskiy leshno shahri vayron bo'lgach, gollandiyaga ko'chib bordi va amsterdam shahrida o‟rnashib qoldi. umrining oxirigacha shu erda yashadi va 1670 yil 15 noyabrda amsterdam shahrida vafot etdi. komenskiy umrining so'nggi yillarini xalqlar o'rtasida tinchlik o'rnatish va tinchlikni saqlash muamolarini o'rganishga bag'ishladi. u otashin vatanparvar edi. u umr bo‟yi o'z vatanining mustaqilligi uchun kurashdi. uning barcha asarlari chuqur vatanparvarlik hissi bilan sug'orilgan. komenskiy dindor odam edi. uning pedagogikaga oid barcha asarlarida o'sha davrning ta`siri ko'rinadi. komenskiy dunyo qarashicha uning didaktik ta`limotiga 16-17 asr tabiat falsafasining va bekonning seneualistik falsafasining ta`siri kuchli. komenskiy idrok qilingan narsalarning hammasi, avvalo sezgilarda mavjuddir deb …

4 / 7

i boshqarish (axloqiy tarbiya). 3. xudoni tanish (dinniy tarbiya). komenskiy o'rta asr pedagogikasidan farqli o'laroq bolaga aqliy tarbiya berishni muhim ish, deb hisoblaydi. komenskiy tarbiyaning roliga yuksak baho bergan. inson faqat tarbiya tufayligina insonga aylanadi, insonga bolalik chog'idan tarbiya berilishi lozim. tarbiyaning tabiatga mosligi haqidagi fikr dastlab aristotel asarlarida uchraydi, lekin u bu masalani batafsil yoritmagan. russo, pestalossi, disterveglarning asarlarida ham tarbiyaning tabiatga uyg'unligi haqida fikr yuritilladi, lekin ular tarbiyaning tabiatga uyg'un bo'lish masalasini turlicha tushunadilar. “buyuk didaktika” asarida bayon etilgan asosiy fikrlardan biri tarbiya va o'qtishning tabiatga uyg'un bo'lishi haqidagi g'oyadir. tarbiyaning tabiatga moslik tamoyilini birinchi marotaba komenskiy nazariy va amaliy jihatdan ishlab chiqdi. komenskiy inson tabiatining bir qismi va u tabiatining bir qismi sifatida uning eng asosiy umumiy qonuniyatlariga buysunadi, deb hisoblaydi. uning fikricha, tabiatning bu qonuniyatlari o'simliklar va hayvonot olamiga ham, shuningdek insonga nisbatan ham o'z ta`sirini o'tkazib turadi. komenskiy maktabning aniq tartibini tabiatdan olmoq kerak, tabiatni …

5 / 7

tilishi zarur. 9. o'qitishni har doim bir usulda olib borish kerak. go'daklikda jismoniy jihatdan o'sadi va sezgi organlari rivojlanadi. bolalik davrida eslash qobiliyati, til va qo'li rivojlanadi. o'smirlik davrida tafakkuri o'sadi. yetuklik davrida iroda takomillashadi. komenskiy bolalarni 6 yoshga qadar onalar maktabida tarbiyalashni taklif qiladi. bolalik davrida jamoalar va qishloqlarda ona tilida olti yillik boshlang'ich maktab bo'lishi lozim. o'smirlar uchun shaharlarda lotin maktabi yoki gimnaziya bo'lishi kerak. komenskiy hamma uchun umumiy maktab bo'lishi lozim degan fikrni ilgari surdi. uning fikricha onalar maktabida bolalar boshlang'ich ma`lumot, tabiat ilmi sohasida suv yer, havo, olov, yomg'ir, qor, muz, tosh, temir, daraxt, o'simlik, qush, ho'kiz va hokazolar nima ekanligini bilib olishlari kerak. bolalarni yoshlik chog'idanoq uy ruzg'or ishlariga, mehnatga o'rgatish kerak. maktabgacha tarbiya yoshidagi bolalarni axloqiy tarbiyalashda ozodalikka, mehnatsevarlikka, kattalarni hurmat qilishga, mo'minqobillik, rostgo‟ylik, odillikka o‟rgatish kerak. uning fikricha, lotin maktabi, gimnaziyada grek tillari, ona tili va hokazo fanlar o'qitilishi kerak. akademiyada ilohiyot, yuridik …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yan amos komenskiy pedagogik qarashlari"

mavzu: g„aribiy yevropada maktab, maorif hamda pedagogik fikrlar. mavzu rejasi: 1.yan amos komenskiy pedagogik qarashlari. 2.buyuk didaktika asarining pedagogik ahamiyati. ya.a.komenskiyning pedagogik nazariyasi. mashhur donishmand, chexoslaviyalik gumanist-pedagog ya.a.komenskiy demokratik pedagogikaning asoschisi sifatida bashariyat tarixidan o'rin oldi. u o'zining amaliy hayotini, pedagogik faoliyatini, ilmiy asarlarini, xalq bolalarini o'qitish va tarbiyalashda bag'ishladi. a.ya.komenskiyning xizmati shundaki, u yosh avlodni o'qitish va tarbiyalash haqidagi fan pedagogika fanining vazifalarini payqabgina qolmasdan, balki pedagogik ilmining poydevorini qurdi va rivojlanish yo'llarini ko'rsatib o'tdi. yan amos komenskiy 1592 yil 25 martda chexoslavakiyaning moraviyada “chex qarindoshlari...

This file contains 7 pages in PDF format (296.7 KB). To download "yan amos komenskiy pedagogik qarashlari", click the Telegram button on the left.

Tags: yan amos komenskiy pedagogik qa… PDF 7 pages Free download Telegram