yer resurslarini boshqarish va unumli foydalanishda mevali ekinlarning xilma-xil navlari

PDF 73 стр. 2,5 МБ Бесплатная загрузка

73 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,5 МБ

Тип файла PDF

Страницы 73

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 73

a. qayimov, a.r. bobojonov yer resurslarini boshqarish va unumli foydalanishda mevali ekinlarning xilma-xil navlarini joylashtirish toshkent9 7 8 9 9 4 3 6 4 9 0 1 9 isbn 978-9943-6490-1-9 1 akademik mahmud mirzayev nomidagi bog‘dorchilik, uzumchilik va vinochilik ilmiy tadqiqot instituti a.qayimov, a.r. bobojonov yer resurslarini boshqarish va unumli foydalanishda mevali ekinlarning xilma-xil navlarini joylashtirish toshkent–2020 2 udk: 631.1:634(035) kbk 42.35ya7 q-17 q-17 a.qayimov, a.r. bobojonov yer resurslarini boshqarish va unumli foydalanishda mevali ekinlarning xilma-xil navlarini joylashtirish. –t.: «innovatsion rivojlanish nashriyot-matbaa uyi», 2020. 72 bet. isbn 978–9943–6490–1–9 ushbu qo‘llanma bioversity/unep-gef «o‘zbekistonning qishloq xo‘jalik ishlab chiqarish tizimlarida ekotizimlarni boshqarish va qo‘llab- quvvatlash funksiyalarini yaxshilash uchun qishloq xo‘jalik ekinlari bioxilma-xilligini saqlash va undan barqaror foydalanish» mintaqaviy loyihasi doirasida tayyorlandi va nashr etildi. ushbu loyiha o‘zbekistonda amalga oshirilmoqda va global ekologik jamg‘arma (gej) va birlashgan millatlar tashkilotining atrof-muhit dasturining (bmtad) texnik ko‘magi bilan bioversity international tomonidan muvofiqlashtiriladi. qo‘llanma toshkent davlat agrar universiteti …

2 / 73

t instituti manzil: 111116, toshkent viloyati, toshkent tumani, guliston qfy, chimkent yo‘li ko‘chasi tel.: (+998 71) 2202442, (+998 71) 2202682 faks: (+998 71) 2202648 el. pochta: buviti@mail.ru isbn 978–9943–6490–1–9 © «innovatsion rivojlanish nashriyot-matbaa uyi» 2020. mailto:buviti@mail.ru 3 kirish kishilik jamiyati vujudga kelgandan buyon tabiiy resurslar ichida yer ayniqsa katta iqtisodiy - ijtimoiy ahamiyatga ega bo‘lib qolavergan. berilgan rasmiy ma’lumotlarga qaraganda mamlakatimiz umumiy yer maydoni 44896,9 ming ga ni tashkil etadi. ushbu may- donning 75,0 foizga yaqini o‘zlarining asosiy faoliyatlarida foyda- lanishlari uchun turli korxona, muassasa va tashkilotlarga, shuningdek fuqarolarga biriktirilgan. yer resurslari respublikamizning milliy boyligidir. ishlab chiqarishning har qanday vositalaridan oqilona va samarali foydalanish ko‘p jihatdan uni tashkil etishga yo‘naltirilgan qator tadbirlarni qay darajada o‘tkazilayotganligiga bog‘liqdir. davlat tomonidan o‘tkazilayotgan bunday tadbirlar qanchalik to‘g‘ri va oqilona tashkil etilgan bo‘lsa, yer maydonlaridan foydalanish va umuman iqtisodiyotning rivojlanishi shunchalik yuqori bo‘ladi. yerni har tomonlama yaxshilash, uning unumdorligini va iqtisodiy samaradorligini doimo oshirib borish …

3 / 73

tutadi. qo‘llanmada davlat yagona yer fondi va uning toifalari, yer tuzish, yer kadastri, yer monitoring, yerlarni muhofaza qilish, yerdan foydalanishni iqtisodiy omillarini, yer resurslaridan foydalanishni boshqarish va boshqalar to‘g‘risida umumiy tushunchalar beriladi. 4 yer – tabiiy resurs hamda xalq xo‘jaligi tarmoqlarining ishlab chiqarish vositasi sifatida yer tabiat mahsuli sifatida paydo bo‘lgan va inson ongi hamda irodasiga bog‘liq bo‘lmagan holda mavjuddir. u murakkab moddiy tizim sifatida ifodalanadi va yer to‘g‘risidagi tushunchaning turli - tuman mohiyatini o‘z ichiga oladi. yerni ishlab chiqarish vositasi, holati to‘g‘risidagi so‘z yuritishdan oldin albatta birinchi navbatda, yer to‘g‘risidagi umumiy tushunchaga ega bo‘lmoq zarur. geografik nuqtayi nazardan yerning yuzasi sayyora deb tushuniladi. yer quyosh tizimining uchinchi sayyorasi hisoblanadi. u bundan 4,5 milliard, boshqa bir ma’lumot bo‘yicha 5,5 milliard yil oldin paydo bo‘lgan. yer sayyorasida quriqlik 149,1 mln.kv.km ni tashkil etgan bo‘lib u dengiz sathidan o‘rtacha 875 m balandlikda joylashgan. shu quruqlikning 1/3 qismi tog‘lardan iborat. okeanlarning maydoni 361,1 …

4 / 73

ladi. yer resurslaridan foydalanish suv manbaalariga, qazilma boy- liklar zaxirasiga, havo basseyniga, o‘simlik va hayvonot dunyosiga to‘g‘ridan-to‘g‘ri ta’sir etadi. mamlakatimiz yer resurslaridan oqilona, ekologik jihatdan xavfsiz foydalanish – har bir fuqaroning, korxonaning va butun jamiyatning konstitutsiyaviy burchi hisoblanadi. qonun yerdan va yer osti boyliklaridan, suv resurslaridan, o‘simlik hamda hayvonot dunyosidan oqilona foydalanish, uni muhofaza qilish, suvning va havoning tozaligi va ularni saqlash, tabiiy boyliklarning tiklanishini 5 ta’minlash bo‘yicha barcha zarur choralarni amalga oshirishni talab etadi. o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasida yer va boshqa tabiiy resurslar o‘sha hududda yashaydigan xalqlar hayoti va faoliyatining asosi sifatida foydalanilishi va muhofaza etilishi belgilab qo‘yilgan. tabiiy resurslar tarkibida yer ularning hududiy, xo‘jalik va ekologik o‘zaro bog‘liqliklarini hamda o‘zaro munosabatlarini ta’minlovchi, tabiatdan foydalanishning kenglik asosi sifatida ajralib turadi. qonunchilik yerning unumdorligiga zarar yetkazishni taqiqlaydi [1]. yer tabiiy muhitning birlamchi o‘zgarmas omillari jumlasiga kiradi, suv kengliklari, yer osti boyliklari, o‘simlik, hayvonot dunyolari esa o‘zlarining joylashishlari bo‘yicha harakatlanuvchanlik xarakteriga ega. …

5 / 73

ng xo‘jalikdagi qimmati, tabiiy va paydo qilingan xususiyatlarining oqilona mujassamlashtirilishi va foydalanilishidan paydo bo‘ladi va to‘xtovsiz o‘sib boradi. tabiiy resurslarning o‘zaro aloqalarini o‘rganish atrof-muhit mahsuldorligiga va foydaliligiga, qayta tiklanish imkoniyatiga, ahvoliga ijobiy ta’sir etuvchi tadbirlar majmuasini ishlash va amalga oshirish uchun zarur. 6 tabiiy resurslar, ulardan foydalanishning o‘ziga xos xususiyatlari va ular tarkibiga yerning o‘rni 1-jadval tabiiy resurs- lar u yoki bu tabiiy sferaga mansubligi yer bilan o‘zaro aloqalari xarakteri xo‘jalikda foydalanishning yo‘nalishi foydalanish- da qayta tiklanish imkoniyati yer litosfera agrosanoat majmuasi va xalq xo‘jaligining boshqa tarmoqlari korxonalarini joylashtirish, oziq- ovqat mahsulotlarini va xomashyo ishlab chiqarish, noishlab chiqarish faoliyatini olib borish tiklanish cheklangan mine- ral litosfera tuproqlarning mineral asosini tashkil etadi. yer qatlami tagida foydali qazilmalar bor mineral va yonilg‘i- energiya xom- ashyosi tiklanmay- digan suv gidrosfera tabiiy muhit elementlarining barchasida suv suyuq, qattiq, gazsimon holatlarida mavjud qishloq xo‘jaligi, maishiy va sanoat suv iste’moli qayta tiklanadi o‘sim- lik biosfera yerning …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 73 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "yer resurslarini boshqarish va unumli foydalanishda mevali ekinlarning xilma-xil navlari"

a. qayimov, a.r. bobojonov yer resurslarini boshqarish va unumli foydalanishda mevali ekinlarning xilma-xil navlarini joylashtirish toshkent9 7 8 9 9 4 3 6 4 9 0 1 9 isbn 978-9943-6490-1-9 1 akademik mahmud mirzayev nomidagi bog‘dorchilik, uzumchilik va vinochilik ilmiy tadqiqot instituti a.qayimov, a.r. bobojonov yer resurslarini boshqarish va unumli foydalanishda mevali ekinlarning xilma-xil navlarini joylashtirish toshkent–2020 2 udk: 631.1:634(035) kbk 42.35ya7 q-17 q-17 a.qayimov, a.r. bobojonov yer resurslarini boshqarish va unumli foydalanishda mevali ekinlarning xilma-xil navlarini joylashtirish. –t.: «innovatsion rivojlanish nashriyot-matbaa uyi», 2020. 72 bet. isbn 978–9943–6490–1–9 ushbu qo‘llanma bioversity/unep-gef «o‘zbekistonning qishloq xo‘jalik ishlab chiqarish tizimlarida...

Этот файл содержит 73 стр. в формате PDF (2,5 МБ). Чтобы скачать "yer resurslarini boshqarish va unumli foydalanishda mevali ekinlarning xilma-xil navlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: yer resurslarini boshqarish va … PDF 73 стр. Бесплатная загрузка Telegram