o’zbekistonda metrologiya, o’lchamlar birligini ta’minlash davlat tizimi, metrologik nazorat

DOCX 29,4 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1665351206.docx o’zbekistonda metrologiya, o’lchamlar birligini ta’minlash davlat tizimi, metrologik nazorat o’zbekistonda metrologiya, o’lchamlar birligini ta’minlash davlat tizimi, metrologik nazorat reja: 1.o’zbekiston respublikasi «metrologiya to’g’risida»gi qonuni ahamiyati va vazifalari 2.metrologiya bo’yicha asosiy atamalar va tushunchalar 3. o’zbekiston respublikasi o’lchamlar birligini ta’minlash davlat tizimi 4. metrologik xizmatlar va metrologik ta’minot me’yoriy-huquqiy asoslari 1. o’zbekiston respublikasi «metrologiya to’g’risida»gi qonuni ahamiyati va vazifalari metrologiya fani o’zoq tarixga ega bo’lishi bilan bir qatorda, ilmiy-falsafiy nuqtai nazardan olganda iqtisodiyotning barcha tarmoqlariga ega bo’lgan, doimiy ravishda va o’zluksiz tarzda rivojlanishda bo’luvchi fanlar turkumiga kiradi. metrologiya fani mahsulot (xizmat)lar sifatini ilmiy-texnik asosida nazorat qilishning asosi hisoblanadi, chunki qaerda mahsulotning holati, o’lchamlari zamonaviy sinash va o’lchov asboblari orqali aniqlansa, o’sha epda yuqori sifatga erishish mumkin. metrologiya fan sifatida o’lchashlar, ularga bog’liq va tegishli bo’lgan qator masalalarni o’z ichiga oladi. metrologiya so’zi yunoncha so’zidan olingan bo’lib, o’lchash, o’lcham, nutq, mantiq, ilm yoki fan degan manolarni bildiradi. qaysi bir fan va …
2
y boshlaganlar. masalan, antropometrik, ya’ni insonning muayyan a’zolariga muvofiqlikka yoki moyilikka asoslangan holda kelib chiqqan eng qadimgi o’lchash birliklari hisoblanadi. jumladan, ladon - bosh barmoqni hisobga olmaganda qolgan to’rttasining kengligi; fut-oyoq tagining o’zunligi; pyad - yozilgan bosh va ko’rsatkich barmoqlar orasidagi masofa qarich, quloch, qadam va shu kabilar shular jumlasidandir. asrlar o’tishi bilan bizgacha etib kelgan ba’zi bir o’lchov birliklari hozirgi kunda ham ishlatilmoqda. masalan, qadimgi janubiy-sharqda «loviya doni», «no’xatcha» ma’nolarini bildiruvchi turli xil qimmatbaho toshlarning o’lchov birligi sifatida ishlatilgan «karat», dorishunoslikda og’irlik birligi qilib qo’llanilayotgan ingliz, franso’z, lotin va ispan tillarida «bug’doy doni» ma’nosini bildiruvchi «gran» va boshqalar. vaqt o’lchovlari ham o’zoq o’tmishga ega bo’lgan tabiiy o’lchovlarning daslabkilaridan biri hisoblanadi. munajjimlarning ko’p yillik kuzatishlari va natijasida qadimgi vavilonda vaqt birligi sifatida yil, oy, soat tushunchalari ishlatilganligi tasdiqlangan. keyinchalik erning o’z o’qi atrofida to’liq aylanishiga ketgan vaqtning 1/86400 qismi sekund nomini olgan. qadimgi vavilonliklar bizning eramizdan oldin 11-asrlardayoq vaqtni minalarda …
3
ullarini yanada takomillashtirishni talab eta boshladi. jumladan, amaliyot (praktika) juda keng ko’lamdagi fizik kattaliklar qiymatini, ko’pincha juda ham tez (sekundning milliarddan bir bo’lagida), yuqori aniqlikda va nafaqat inson sezgi organlari to’g’ri ilg’ay olmaydigan, hatto hayot uchun sharoit bo’lmagan hollarda ham aniqlashni talab etadi. hozirgi kunda fanga 100dan ortiq har xil fizik kattaliklar ma’lum bo’lib, ularning 70 dan ortig’ini o’lchash mumkin. undan tashqari fan va texnikaning rivojlanib borishi tufayli ilgari o’lchab bo’lmaydi deb hisoblangan kattaliklarni ham o’lchash va baholash imkoniyatlari yaratilmokda. masalan, sankt-peterbo’rg aloqa instituti olimlari hidni o’lchash bo’yicha bir muncha yutuqlapra erishganlar. bu borada buyuk italiyalik olim galileo galileyninng quyidagi so’zlarini keltirish maqsadga muvofiqdir: - «o’lchash mumkin bo’lganini o’lchang, mumkin bo’lmaganiga esa imkon yarating». bu iboraning ma’nosi juda keng. bunga misol qilib, kondensatorning elektr sig’imi, nurlanish oqimi, erigan metallning harorati va atomning magnit maydoni kuchlanishi kabi kattaliklarni maxsus texnik vositalaridan foylalanmasdan o’lchashni amalga oshirish mumkin emasligini ko’rsatib o’tish mumkin. tarixda …
4
qimmatli ma’lumotlari ham juda katta ilmiy, ham falsafiy ahamiyatga ega. shunday qilib, o’zbekiston respublikasida ham metrologiya o’lchashlar birligini ta’minlash tizimining ilmiy asosi sifatida qabul qilingan. metrologiya o’lchash texnikasinnng nazariy asoslari, etolonlar va namunaviy o’lchash vositalarini yaratish hamda takomillashtirish, o’lchash birliklarining nazariy asoslarini ishlab chiqish va boshqa masalalar bilan shug’ullanadi. o’zbekiston respublikasining o’z rst 8.001-98 (o’zbekiston respublikasi o’lchashlar birligini ta’minlash davlat tizimi. o’lchashlar birligini ta’minlash tizimi. asosiy qoidalar) standarti bo’yicha metrologiyaning asosiy vazifalari quyidagilardan iborat: · o’lchashlarning umumiy nazariyasi; · fizik kattaliklar birliklari va ularning tizimlari; · o’lchash usullari va vositalari; · o’lchashlar birligi va vositalarining bir xilligini ta’minlash asoslari; · etolon yoki namunaviy o’lchash vositalaridan ishchi o’lchash vositalariga birliklarning o’lchamlarini o’zatish usullari. metrologiya: nazariy metrologiya, qonunlashtiruvchi metrologiya va amaliy metrologiya qismlaridan tashkil topgan. nazariy metrologiya nazariy masalalarni ishlab chiqsa, qonunlashtiruvchi metrologiya milliy idora tomonidan amalga oshirilayotgan faoliyatga tegishli bo’lgan birliklar, o’lchash usullari, o’lchash vositalari va o’lchash (sinov) laboratoriyalariga tegishli davlat …
5
espublikasining "metrologiya to’g’risida"gi qonuni 5 bo’lim va 22 moddadan iborat. bu bo’limlar quyidagilardan iborat: · birinchi bo’lim. umumiy qoidalar; · ikkinchi bo’lim. fizik kattaliklar birliklari, ularni tiklash va qo’llash; · uchinchi bo’lim. o’zbekiston respubikasining metrologiya xizmatlari; · to’rtinchi bo’lim. davlat metrologik tekshiruvi va nazorati; · beshinchi bo’lim. metrologiya bo’yicha ishlarni mablag’ bilan ta’minlash. qonunning "umumiy qoidalar" bo’limi 1-4 moddalardan iborat. unda metrologiyaning asosiy tushunchalari, metrologiya to’g’risida qonunlar majmui, xalqaro shartnoma va bitimlar, metrologiya bo’yicha faoliyatning davlat tomonidan boshqarilishiga izoh berilgan. ushbu qonunning "fizik kattaliklar birliklari, ularni tiklash va qo’llash" bo’limida fizik kattaliklarning etolonlari, o’lchash vositalari o’lchashni bajarish uslublari to’g’risida ma’lumotlar berilgan (5-8 moddalar). qonunning "o’zbekiston respublikasining metrologik xizmatlari" bo’limi 9-11 moddalarni o’z ichiga oladi. unda o’zbekiston respublikasining metrologiya xizmatining tuzilishi, davlat metrologik xizmatlarining tarkibi va yuridik shaxslar metrologik xizmatlari yoritib berilgan. mazkur qonunning "davlat metrologik tekshiruvi va nazorati" bo’limida metrologik tekshiruv va nazorat o’tkazish tartibi, ularning ob’ektlari, davlat metrologik tekshiruvi …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o’zbekistonda metrologiya, o’lchamlar birligini ta’minlash davlat tizimi, metrologik nazorat" haqida

1665351206.docx o’zbekistonda metrologiya, o’lchamlar birligini ta’minlash davlat tizimi, metrologik nazorat o’zbekistonda metrologiya, o’lchamlar birligini ta’minlash davlat tizimi, metrologik nazorat reja: 1.o’zbekiston respublikasi «metrologiya to’g’risida»gi qonuni ahamiyati va vazifalari 2.metrologiya bo’yicha asosiy atamalar va tushunchalar 3. o’zbekiston respublikasi o’lchamlar birligini ta’minlash davlat tizimi 4. metrologik xizmatlar va metrologik ta’minot me’yoriy-huquqiy asoslari 1. o’zbekiston respublikasi «metrologiya to’g’risida»gi qonuni ahamiyati va vazifalari metrologiya fani o’zoq tarixga ega bo’lishi bilan bir qatorda, ilmiy-falsafiy nuqtai nazardan olganda iqtisodiyotning barcha tarmoqlariga ega bo’lgan, doimiy ravishda va o’zluksiz tarzda rivojlanishda bo’luvchi fanlar...

DOCX format, 29,4 KB. "o’zbekistonda metrologiya, o’lchamlar birligini ta’minlash davlat tizimi, metrologik nazorat"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o’zbekistonda metrologiya, o’lc… DOCX Bepul yuklash Telegram