o’tkir zaxarlanish va undagi birinchi yordam bajardi

PPTX 28 стр. 1,0 МБ Бесплатная загрузка

28 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,0 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 28

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 28

toshkent tibbiyot akademiyasi o’tkir zaxarlanish va undagi birinchi yordam bajardi :raxmonova zarina toshkent tibbiyot akademiyasi 1 davolash fakulteti 205”a ” guruh 1 kimyoviy qurollar — ommaviy qirgʻin qurollari turlaridan biri. shikastlash taʼsiri kimyoviy zaharlovchi moddalar(zm) ning zaharlash xossalariga asoslangan. asosiy tarkibiy qismlari — jangovar kimyoviy moddalar (zarin, y-gazlar va b.) hamda ularni qoʻllash vositalari — raqstalarning zm toʻldirilgan jangovar qismlari, artilleriya snaryadlari, minalar, aviatsiya bombalari, kassetalar, fugaslar, granatalar va b. ular aviatsiya, turli moslamalar, purkagichlar va aerozol generatorlar yordamida ham tarqalishi mumkin. shikastlovchi taʼsiri qancha vaqt saqlanishiga qarab, kimyoviy qurollar turgʻun (bir necha soat, sutka, hafta, oylab saqlanadigan) va noturgʻun (bir necha min. saqlanadigan) turlarga boʻlinadi. kimyoviy qurollar, asosan, dushmanning jonli kuchlari (qoʻshin)ga qarshi ishlatish uchun moʻljallanadi, lekin tinch aholiga, hayvonot dunyosiga ham xavf tugʻdiradi, atrof-muhitni zaharlaydi, ekinzorlarni nobud qiladi. kimyoviy qurollar quyidagi xususiyatlariga koʻra farqlanadi: zaharlovchi moddaning odam fiziologiyasiga taʼsiri; taktik maqsadi; taʼsir qilish tezligi; zaharllovchi taʼsirning davomiyligi; kimyoviy …

2 / 28

29 ming t ni tashkil etgan. 2-jahon urushida nemislardan qolgan (trofey) kimyoviy qurollar zahirasi (taxm. 300 ming t) dengizga choʻktirib yuborilgan. zaxarli moddalarning tasnifi zaharlovchi modda tasnifi turli belgilarga qarab o’tkaziladi. i. asosiy klinik zararlanish alomatiga qarab (klinik, toksikologik tasnif) zaxarlovchi moddalar 6 gruhga bo’linadi: 1. nervlarni (asabni) falajlash ta’siriga ega bo’lgan zaxarlovchi moddalar - zarin, zoman, v-gazlar. 2. terida yara paydo qilish ta’siriga ega bo’lgan zaxarlovchi moddalar - iprit, lyuizit, azotli iprit. 3. umumiy zaxarlanish ta’siriga ega bo’lgan zaxarlovchi moddalar - sinil kislota, xlorsian. 4.bo’g’uvchi ta’siriga ega bo’lgan zaxarlovchi moddalar - fosgen, difosgen. 5.ta’sirlash hususiyatiga ega bo’lgan zaxarlovchi moddalar. a) yuqori nafas yo’llari va burun shilliq pardasiga ta’sir etuvchi zaxarlovchi moddalar (sternitlar)-adamsit, difenilsianarsin, difenilxlorarsin; b) ko’z shilliq pardasiga ta’sir etuvchi zaxarlovchi moddalar (lakrimatorlar-ko’zdan yosh oqizuvchi) xloratsetofenon, brombenzilsianid, ci-es/ss) va si-ar(cr). 6.psixokimyoviy ta’sirga ega bo’lgan zaxarlovchi moddalar-bi-zet (bz), (dlk). ii. zararlanishning oxirgi natijasiga qarab: o’ldiruvchi ta’siriga ega (nervlarni falaj qiluvchi, …

3 / 28

rati juda past bo’ladi. zaxarli xossasini ochiq joylarda bir necha daqiqagacha saqlaydi. shuning uchun asosan havoni zaxarlash maqsadida qo’llaniladi. bu moddalar bug’lanib, zaxarli modda aralashgan bulut hosil bo’ladi, bunday bulutlar shamolda uchib, ba’zan 10-15km gacha etib boradi. bu guruhga umumiy zaxarlovchi va bo’g’uvchi zaxarlovchi moddalar kiradi. zaharli moddalar tasnifi xlor moddasi tashqi muhitga tushgach, xlorli bulutlarni hosil qilib, zichligi kattaroq bo'lgani bois yer bag'rilab tarqalib, barcha o'nqir-cho'nqirliklarni, yaxshilab berkitilmagan yerto'la-yu, berkinchoqlarga kirib ketadi. kam va o'rtacha miqdordagi xlor ko'zni achishtirib, og'riq paydo qiladi, to'sh suyagi ortida siquv sezgisi va og'riqni, tomoq qirilishini, ko'zyoshi oqishini, quruq og'ir yo'talni, ovoz payfari qisuvini keltirib chiqarishi mumkin. katta miqdordagi xlor hajmi tez fursatlarda o'pkalarning shishishiga sabab bo'ladi. jarayon bo'g'uvchi moddalar bilan zaharlanganidek kechadi. o'ta yuqori darajadagi xlor bug'lari sharoitiga tushib qolgan odam, qisqa vaqt ichida es-hushini yo'qotadi va nafasning barham topishi tufaylihayotdan ko'z yumadi. xlor bilan zaharlangan kishilarga dastlabki tibbiy yordam tariqasida ularga havotozalagich …

4 / 28

ib, qisiladi, o'pkalarning shamollashi va shishishi vujudga kelishi mumkin. bunday hollarda markaziy nerv tizimi qo'zg'olib ketadi. ammiak moddasidan zaharlangan taqdirda, zaharlanganlarni tezda, zudlik bilan toza havoga olib chiqib. qisib turgan kiyim-kechaklardan forig' etish, kislorod berish tavsiya qilinadi. ko'z shilliq qavati zararlangan paytlarda, uni yaxshilab, obdan suv bilan yuvish kerak. tuzilmalar ammiakli sharoitlar vujudga kelib chiqqan sharoitlarda, havotozalagich va himoya kiyimlarida xizmat qilishlari lozim. azot kislotasi va azot oksidlari azot kislotasidan qishloq xo'jalik maqsadlarida azotli o'g'itlar (selitra) ishlab chiqarish, bo'yoq moddalarini tayyorlash jarayonlari, metallarni bo'yash, ayrim portlovchi moddalar (piroksilin), tutunsiz yonuvchi modda (porox) va raketalarning yonilg'i moddalarini ishlab chiqarish kabi sohalarda foydalaniladi. bu birikmalar yorug'lik, chang, qizdirish va boshqa tashqi muhit omillari ta'sirida parchalanib, azotning dioksidini, -t-150°c harorat ta'sirida esa, azot oksidini hosil bo'lishiga olib keluvchi manbaa bo'lib xizmat qiladi. unutmaslik kerakki, azot kislotasi kuchli oksidlovchi moddalar qatoridan o'rin olgan. azot kislotasi aytib o'tilgan hosilalariga nisbatan, 25 %gacha zaharining kuchliligi bilan …

5 / 28

. bunda tana harorati ko'tariladi. peshob ajralishi dastavval kamayadi va keyinchalik to'xtaydi. natijada septikotoksemiya, ya'ni zaharli moddalarning qonga singib. badan bo'ylab tarqalishiga olib keladi ftor va uning birikmalari. bularga ftor zarrachasi, xlorning 3 ftorli xloridi, 5 ftorli xlor, ftoroksidi taalluqdi. ularo'zigayarasha, yetarli darajada zaharli xususiyatlidir. ular ta'siridan zaharlanish kelib chiqqanida, klinik manzara ko'p jihatlari bilan azot kislotasiniki kabi bo'ladi. ftor teriga ta'sir qilganida nekrotik o'zgarishlarga sabab bo'ladi. hosil bo'lgan yaralar azot kislotasi ta'siridan kelib chiqadigan yaralarga nisbatan chuqurroq bo'lishi bilan ajralib turadi. undan tashqari, terining qizarishi, teri, nafas yo'llari, hiqildoq, to'sh suyagi orqasida kuydiruvchi, sanchiqli og'riqlar ko`zatiladi. mazkur o'zgarishlar 5-7 kundan so'ng o'tib ketadi. ftor birikmalari bilan zaharlanish darajasiga ko'ra yengil, o'rtacha va og'ir shakllarda namoyon bo'lishi mumkin. yengil darajada shikastlanganda burun, tanglay, hiqildoq, traxeya va bronxlarning yallig'lanish alomatlari ko'zga tashlanadi. odamlar umumiy holsizlikdan shikoyat qilishadi. arterial qon bosimi va qon tomirining urishi o'zgaruvchanliklari bilan ajralib turadi. o'rtacha zaharlangan paytlarda …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 28 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o’tkir zaxarlanish va undagi birinchi yordam bajardi"

toshkent tibbiyot akademiyasi o’tkir zaxarlanish va undagi birinchi yordam bajardi :raxmonova zarina toshkent tibbiyot akademiyasi 1 davolash fakulteti 205”a ” guruh 1 kimyoviy qurollar — ommaviy qirgʻin qurollari turlaridan biri. shikastlash taʼsiri kimyoviy zaharlovchi moddalar(zm) ning zaharlash xossalariga asoslangan. asosiy tarkibiy qismlari — jangovar kimyoviy moddalar (zarin, y-gazlar va b.) hamda ularni qoʻllash vositalari — raqstalarning zm toʻldirilgan jangovar qismlari, artilleriya snaryadlari, minalar, aviatsiya bombalari, kassetalar, fugaslar, granatalar va b. ular aviatsiya, turli moslamalar, purkagichlar va aerozol generatorlar yordamida ham tarqalishi mumkin. shikastlovchi taʼsiri qancha vaqt saqlanishiga qarab, kimyoviy qurollar turgʻun (bir necha soat, sutka, hafta, oylab...

Этот файл содержит 28 стр. в формате PPTX (1,0 МБ). Чтобы скачать "o’tkir zaxarlanish va undagi birinchi yordam bajardi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o’tkir zaxarlanish va undagi bi… PPTX 28 стр. Бесплатная загрузка Telegram