molekulyar biologiya

PPT 35 pages 11.9 MB Free download

35 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 11.9 MB

File type PPT

Pages 35

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 35

powerpoint presentation tibbiyva biologik kimyo kafedrasi biologik kimyo 2 kurs mavzu: molekulyar biologiya ma'ruzachilar: r.s. sobirova, f.x. inoyatova, m.u. kulmanova ko'rib chiqiladigan savollar translyatsiya: genetik kod, oqsil sintezlovchi tizimning asosiy komponentlari. polipeptid zanjirining posttranslyatsion modifikatsiyasi. matritsali biosintez jarayonlari ingibitorlari. prokariot va eukariotlarda genlar ekspressiyasining boshqarilishi. oqsillar polimorfizmi. dnktexnologiyalarini tibbiyotda qo'llanilishi. genetik kod genetik kodning xususiyatlari: biologik kod triplet hisoblanadi. bir aminokislota uchun bir necha kod bo'ladi, faqat metionin (aug) va triptofanni (ugg) kodi bitta. kod uzluksizdir kod universal xarakterga ega. hammasi bylib 64 ta triplet kod bo'lib, 61tasi 20 xil aminokislotani kodlaydi, qolgan 3tasi- uga, uaa, uag – ma'nosiz (nonsens) triplet bo'lib, birorta aminokislotani kodlashtira olmaydi. ular translyatsiyani chegaralash funktsiyasini bajaradi, shu sababli stop-kodonlar deb ataladi. uuu - fenilalanin, aaa - lizin, ggg - glitsin, ccc - prolin komplementarlik printsipi nukleotidlar uchun harakterli hisoblanadi, lekin nukleotidlar va aminokislotalar o'zaro komplementar bo'la olmaydi. shuning uchun aminokislotalar kodonlar yordamida polipeptid zanjirga to'g'ridan-to'g'ri …

2 / 35

ashash muddati qisqa, shuning uchun hujayra uni maksimal samarali ishlatishga xarakat qiladi, ya'ni ko'p miqdorda «oqsil nushalarini» yaratishga xarakat qiladi. bu maqsadni amalga oshirish uchun xar bitta m rnk zanjiriga bir necha ribosomalar ketma ket birikib polipeptid zanjirlarni sintezlashadi va ularni poliribosomalar deyishadi. bu hujayrada oqsil sintezi tezligini keskin oshiradi. oqsillarni posttranslyatsion modifikatsiyasi translyatsiyada sintezlangan polipeptid zanjiri nofaoldir, uni etilishi protsessing deyiladi. protsessing reaktsiyalariga quidagilar kiradi: n-uchidagi metioninni yoki bir necha aminokislotalarni spetsifik aminopeptidazalar ta'sirida uzish. tsistein qoldiklari orasida disulfid bog'larni xosil qilish. qisman proteoliz – polipeptid zanjirining ma'lum bir qismini uzish. oqsil zanjirining aminokislotalar qoldig'iga kimyoviy guruhlarni kiritilishi: fosfat guruxini – masalan, ser, tre, tir aminokislotalarning on guruxini fosforlanishi. karboksil guruhlarni – masalan, protrombin, prokonvertin, styuart va kristmas omillarini karboksillanishi metil guruhlarini – masalan, giston tarkibidani arginin va lizinni metillanishi genom faolligini boshqarishda qatnashadi. gidroksil guruhlarini – masalan, etuk kollagen shakllanishi uchun vitamin s ishtirokida gidroksiprolin va gidroksilizinlarni xosil …

3 / 35

peptid zanjirlarni uzaro birikishini oldini oladi, gidrofob qismlarini molekula ichiga kiritadi, domenlarni to'g'ri joylanishini ta'minlaydi. shaperonlar faoliyatini buzilishi amiloidozga olib keladi. e.coli lac-operonining ekspressiyasining boshqarilishi triptofan operoni eukariot xujayralarda transkriptsiyani boshqarilishi genlar transkriptsiyasini boshqaruvchi va dnk bilan bevosita bog'lanuvchi oqsillar regulyator oqsillar deb ataladi. ular genlarning transkriptsiya tezligiga faollashtiruvchi oqsillar bilan bevosita bog'lanib rnk kompleaksiga ta'sir etadi. i - dnk regulyator qismlar dnk; 2 — regulyator oqsillar; 3 — faollashtiruvchi oqsillar; 4 — rnk-polimeraza kompleksi. eukariotlarda genlar ekspressiyasi boshqarilish mexanizmi struktur genlar miqdorini o'zgarishi xromosomalarda genlarning almashinuvi genomning turli xil qismlardagi transkriptsiyaning samaradorligi bilan (enxanserlar va saylenserlar) birlamchi transkiptonni modifikatsiyasi (alternativ splayling, redaktirovanie rnk, mrnk turgunligini uzgarishi) translyatsiya darajasida (translyatsiya tezligini uzgarishi) sintezlangan polipeptid zanjirining posttranslyatsion o'zgarishi bilan matritsali sintezning ingibitorlari matritsali sintezning ingibitorlari interferonlarning matritsali sintezga ta'siri translyatsiyaning ikkinchi bosqichida qatnashuvchi initsiatsiya omillarini ingibirlanishi bilan bog'liq. interferonlar g'ujayra ichi proteinkinazalarni faollashtiradi, ular esa if2ning initsiatsiya oqsil omilini fosforlaydi va …

4 / 35

ablanishi 2 yo'nalishda kechadi: 2 marotaba ortishi va ulardagi mutatsiyalar. ularning populyatsiyada tarqalishi fenotipik geterogenlikga va oqsillar polimorfizmiga, ya'ni bir xil yoki o'xshash funktsiyalarni bajaruvchi oqsillarni xosil bo'lishiga olib keladi. 2 turdagi oqsillar polimorfizmi mavjud: genomda lokuslarning o'xshashligi natijasida xosil bo'lgan noallel genlar (hba, hba2, hbf). ko'p allel genlar (hba, hbs). gemoglobin turlari immunoglobulinlar 5 sinf immunoglobulinlar mavjud:a (sekretor), g (75%, ikkilamchi immun javob), d, e (allergik reaktsiyalar), m (birlamchi immun javob) qon guruxlari eritrotsitlar antigeni yo'q a v av genotip 00 aa ili a0 vv ili v0 av antitelalar anti-a i anti-v anti-v anti-a net qon guruxlari 0 (i) a (ii) v (iii) av (iv) uchrashi (%) 45 40 10 5 to'qima nomutanosibligi tur ichi spetsifikligini ta'minlovchi va to'qima nomutanosibligiga olib keluvchi oqsillardan biri hla (odam limfotsiti antigeni). ular 2 sinfga bo'linadi: i sinf – geterodimer oqsillar, barcha yadro tutuvchi xujayralarda mavjud. uning α1 va α2 domenlari xujayra yuzasida …

5 / 35

ni aniqlash mumkin. masalan, filadelfiya xromosomasi surunkali mieloleykozda mavjudligini, oilaviy polipozni keltirib chiqaruvchi ars oqsilni va boshqalar. gen injeneriya usulida e.coli transformatsiyalangan xujayralaridan inson preproinsulinini sintezlash

Want to read more?

Download all 35 pages for free via Telegram.

Download full file

About "molekulyar biologiya"

powerpoint presentation tibbiyva biologik kimyo kafedrasi biologik kimyo 2 kurs mavzu: molekulyar biologiya ma'ruzachilar: r.s. sobirova, f.x. inoyatova, m.u. kulmanova ko'rib chiqiladigan savollar translyatsiya: genetik kod, oqsil sintezlovchi tizimning asosiy komponentlari. polipeptid zanjirining posttranslyatsion modifikatsiyasi. matritsali biosintez jarayonlari ingibitorlari. prokariot va eukariotlarda genlar ekspressiyasining boshqarilishi. oqsillar polimorfizmi. dnktexnologiyalarini tibbiyotda qo'llanilishi. genetik kod genetik kodning xususiyatlari: biologik kod triplet hisoblanadi. bir aminokislota uchun bir necha kod bo'ladi, faqat metionin (aug) va triptofanni (ugg) kodi bitta. kod uzluksizdir kod universal xarakterga ega. hammasi bylib 64 ta triplet kod bo'lib, 61tasi 20 xil ami...

This file contains 35 pages in PPT format (11.9 MB). To download "molekulyar biologiya", click the Telegram button on the left.

Tags: molekulyar biologiya PPT 35 pages Free download Telegram