geodeziya fanini o'rganish

PPTX 14 pages 72.5 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 72.5 KB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

powerpoint presentation nivelir tòrini ekivalent almashtirish usulida tenglashtrish shohruh rustamov 1. ekvivalent almashtirish usuli 2. aniqlikni baholash 3. tenglashtirish hisoblari reja: geodeziya fanini o'rganish oddiydan murakkablikka prinsipiga amal qiladi va yuqori aniqlikdagi geodezik ishlarni, jumladan, 5540100 – "geodeziya, kartografiya va kadastr" yo'nalishini o'z ichiga oladi. talabalar birinchi kursda geodeziyaning birinchi qismi bo'yicha dastlabki bilimlarini olish imkoniga ega bo'lib, unda fanning maqsadi, topografik xaritalar, texnik geodezik asboblar va boshqa masalalarni o'rganadilar. ushbu o'quv qo'llanma ikkinchi kurs talabalari uchun mo'ljallangan bo'lib, barometrik nivelirlash, poligonometriya va boshqa mavzularda chuqurroq bilimlar beradi. kirish nivelirlarning asosiy turlari va ularning xususiyatlari barometrik nivelirlash atmosfera bosimi xususiyatlariga asoslangan bo'lib, atmosfera bosimining dengiz sathidan balandlikka ko'tarilishi bilan kamayishiga asoslanadi va aniqligi nisbatan past. geometrik nivelirlash gorizontal nurga asoslangan nivelir yordamida, trigonometrik nivelirlash esa qiya nur yordamida, iii va iv klasslar uchun esa h3, hc3 va hc4 nivelirlari qo'llaniladi. gidrostatik nivelirlash suv ustuni bosimining farqiga asoslanadi, asosan gidrotexnika inshootlarini …

2 / 14

teng qilib tarqatiladi va keyinchalik 4 va 5-yo‘llarni yolg‘iz nivelir yo‘li kabi tenglashtirish amalga oshiriladi. tenglashtirilgan qiymatlarning aniqligini baholash tenglashtirilgan absolut balandlikning oʻrta kvadratik xatosi, vazn birligida oʻrtacha kvadratik xatolik (µ) va yoʻl uzunligi (l) ga bogʻliq holda hisoblanadi; aniqlikni oshirish uchun yoʻlning uzunligi kamaytiriladi va oʻrta kvadratik xatolik kamayadi. eng zaif nuqtadagi oʻrta kvadratik xatolikni topish uchun, yoʻlning eng kuchsiz nuqtasining vazni (p e ), oʻlchashning oʻrtacha kvadratik xatosi (m h ) va yoʻl uzunligi (l) ga bogʻliq formuladan foydalaniladi. 49 km uzunlikdagi yo'lning eng kuchsiz nuqtasida oʻrta kvadratik xatolikni topish uchun, m h = ±3 mm deb faraz qilsak, ±10.5 mm ga teng boʻladi; bu aniqlikni pastligi yoʻlning uzunligini kamaytirish orqali yaxshilash mumkin. xulosa ekvivalent almashtirish usuli bilan tekislikdagi nivelir tarmog'ini tenglashtirishda, ikkita tugun nuqtalarning har biriga ikkita yo'l tutashgan bo'lsa, bu ikki yo'lni bitta ekvivalent yo'l bilan almashtirish mumkin. ekvivalent yo'lning vazni dastlabki ikki yo'lning vaznlarining yig'indisiga …

3 / 14

oshirish mumkin. misolda 4 va 5-yoʻllarni yolg'iz nivelir yo'li kabi tenglashtiriladi; ekvivalent yo'l (1,2+3) ning bir kilometr uzunligiga tuzatma hisoblanadi. keyinchalik 1 va 2-yo'llarni tenglashtirishda yo'llarning bog'lanmaslik xatosi hisoblanadi va teskari ishora bilan hamma stansiyalarga tarqatiladi. davlat nivelir to'ri sxemasi davlat nivelir toʻri i, ii, iii va iv klasslarga boʻlinadi. i va ii klasslar ilmiy maqsadlar uchun, iii va iv klasslar esa topografik plan olish va boshqa muhandislik ishlari uchun qoʻllaniladi. iii klass nivelirlash poligonining perimetri 150 km dan, iv klass nivelirlash yoʻlining uzunligi esa 50 km dan oshmasligi kerak. har 5 kmda belgi bilan yerga koʻmiladi. davlat nivelir toʻri punktlari boltiq dengizi sathidan katta aniqlikda oʻlchanadi. ushbu toʻr topografik planlarni tuzish va xalq xoʻjaligining turli sohalarida foydalaniladi. ekvivalent almashtirish usuli yordamida tenglashtirishningmatematik asoslari tenglashtirish jarayonida yo'llarning bog'lanmaslik xatosi hisoblanadi va teskari ishora bilan hamma stansiyalarga taqsimlanadi. oxirgi hisob natijalari o'rtacha kvadratik xatolik bilan baholanadi. ushbu usulda yo'llar uzunligi va …

4 / 14

ri vazni tenglashtirish hisoblarini tekshirish uchun tugun nuqtalari boʻyicha tekshirish usuli ham qoʻllaniladi. tekshirish xatoligi ±0.3 mm dan oshmasligi kerak. ushbu tekshiruv usulida tenglashtirilgan nuqtalar boʻyicha absolut balandliklarni tekshirish amalga oshiriladi. nivelir to'rlarini tenglashtirishning asosiy usullari bitta tugun nuqtali nivelir to'rini tenglashtirishda, e nuqta ehtimoliy balandligini hisoblashda to'rtta yo'l bo'yicha aniqlangan balandlik qiymatlari va ularning vaznlari hisobga olinadi. ko'p nuqtalarni tenglashtirishda ekvivalent almashtirish usuli qo'llaniladi. bunda bir nechta yo'llarni bitta ekvivalent yo'l bilan almashtirib, hisoblar soddalashtiriladi va aniqlik oshiriladi. yolg'iz nivelir yo'lini tenglashtirishda ikkita ma'lum balandlikdagi nuqta orasidagi yo'l bo'yicha olingan o'rtacha nisbiy balandliklar yordamida e nuqtaning ehtimoliy balandligi aniqlanadi. geodeziya fanining asosiy tushunchalari geodeziya fanida turli xil geodezik asboblar, jumladan, nivelirlar, teodolitlar, elektron masofa o'lchagichlar va boshqa ko'plab zamonaviy texnologiyalar qoʻllaniladi. ularning aniqligi va ishlash printsiplari turlicha. geodeziya yer yuzasining shaklini va oʻlchamlarini, shuningdek, yerning tortish maydonini aniqlash bilan shugʻullanadigan fan boʻlib, u 1:10000 dan 1:300000 gacha masshtabli topografik …

5 / 14

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "geodeziya fanini o'rganish"

powerpoint presentation nivelir tòrini ekivalent almashtirish usulida tenglashtrish shohruh rustamov 1. ekvivalent almashtirish usuli 2. aniqlikni baholash 3. tenglashtirish hisoblari reja: geodeziya fanini o'rganish oddiydan murakkablikka prinsipiga amal qiladi va yuqori aniqlikdagi geodezik ishlarni, jumladan, 5540100 – "geodeziya, kartografiya va kadastr" yo'nalishini o'z ichiga oladi. talabalar birinchi kursda geodeziyaning birinchi qismi bo'yicha dastlabki bilimlarini olish imkoniga ega bo'lib, unda fanning maqsadi, topografik xaritalar, texnik geodezik asboblar va boshqa masalalarni o'rganadilar. ushbu o'quv qo'llanma ikkinchi kurs talabalari uchun mo'ljallangan bo'lib, barometrik nivelirlash, poligonometriya va boshqa mavzularda chuqurroq bilimlar beradi. kirish nivelirlarning asosi...

This file contains 14 pages in PPTX format (72.5 KB). To download "geodeziya fanini o'rganish", click the Telegram button on the left.

Tags: geodeziya fanini o'rganish PPTX 14 pages Free download Telegram