ishlab chiqarishning omillari, ularning o’zaro ta’siri va rivojlanishi

DOCX 167,3 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1695391326.docx ishlab chiqarishning omilari, ularning o’zaro ta’siri va rivojlanishi mavzu: ishlab chiqarishning omillari, ularning o’zaro ta’siri va rivojlanishi reja kirish 1.ishlab chiqarish haqida hamda uning mohiyati 2.ishlab chiqarishning omilari va ularning iqtisodiyotga ta’siri 3.ishlab chiqarish va uning turlari xulosa foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati kirish birinchi prezidentimiz i.a. karimov ta’kidlaganidek, “iqtisodiyotni izchil isloh qilish, diversifikatsiyalash va tarkibiy o’zgartirishni chuqurlashtirish, yangi yuqori texnologiyali ishlab chiqarish obyektlarini rivojlantirish, mavjud ishlab chiqarishni moderniatsiyalash jarayonlarini jadallashtirish hisobiga xo’jalik yurituvchi subyektlarning raqobatbardoshligini oshirish bo’yicha keng miqyosli ishlarni amalga oshirish, yo’l-transport va muhandislik-kommunikatsiya infratuzilm asini rivojlantirish dasturlarini faol am alga oshirishni davom ettirish, qulay investitsiyaviy ham da ishbilarm onlik m uhitini yaratish kelgusi yilda ustuvor vazifalardan biri bo’lib qoladi”[footnoteref:1]. [1: karimov i.a “jahon moliyaviy inqirozi, o’zbekistonda sharoitida uni bartaraf etishning yo’llari va choralari”. –t:. 2009 yil. ] 1.ishlab chiqarish haqida uning mohiyati ishlab chiqarish — jamiyatning yashashi va taraqqiy etishi uchun zarur boʻlgan moddiy boyliklar (turli iqtisodiy mahsulotlar)ni …
2
shkil to-padi. bu boʻlimlarning har biri koʻplab xoʻjalik tarmoqlaridan iborat boʻlib, ularda turli ishlab chiqarish vositalari va isteʼ-mol buyumlari yaratiladi. birinchi boʻlimning ikkinchi boʻlimga nisbatan ustunligi kengaytirilgan takror ishlab chiqarish iqtisodiy qonunining ifodasidir. ishlab chiqarish faqat mahsulot ishlab chiqarishdan iborat boʻlmay, balki taqsimot, ayirboshlash va isteʼmolnya oʻz ichiga oladi. “ishlab chiqarishning rivojlanishi, avvalo, ishlab chiqarish qurollarining oʻzgarishi va mukammallashishidan boshlanadi. ishlab chiqarishning rivojlanishi jamiyat hamma aʼzolarining farovonligini muntazam oshira borish va har tomonlama rivojlantirishga imkon beradi”[footnoteref:2]. [2: don patinkin. “dеngi, protsеnti sеno`”. -m.: ekonomika, 2004. – 375 str. ] ishlab chiqarishni tashkil kilishining barcha shakllari mujassamlashuv (kontsentratsiya) ixtisoslashuv, kooperatsiya va kombinatsiya ayni paytda ijtimoiy va xududiy tomonlarga ega. albatta iqtisodiy va ijtimoiy geografiya uchun ishlab chiqarishnish xududiy tomoni yetakchi rol o’ynaydi shunga qaramasdan bu nuktlarni bir — birlari bilan bog’liq bo’lman holda o’rganish taxlil qilish biridan ikkinchisiga o’ta bilish geografik fikrlashning muhim hususiyatidir. mujassamlashuv yoki ishlab chiqarishnish to’planishi xalq xo’jaligining …
3
ududiy tashkil etilishi esa yuqoridagi tarmoqlar joylashuvi bilan belgilanadi. masalan aholi va unga xizmat ko’rsatuvchi sohalarning xududiy tizimlari sanoat, qishloq xo’jaligi va transport geografiyasi asos- ida amalga oshiriladi. mujassamlashuv sanoat misolida juda aniq va sezilarli ko’rinadi. bu borada ishlab chiqarish fondi, yalpi maxsulot yoki ishchi va xizmatchilarni turli yiriklikdagi korxonalarda yigilishi to’planishi sof holdagi ishlab chiqarish yoki korxona mujassamlashuvi ularning shaharlar va rayonlar joylashuvini esa urbanistik va xududiy mujassamlashuv sifatida ko’rsatish o’rinli. 2-rasm ishlab chiqarish omillari turlari mujassamlashuvning bu shakllari bir —biriga o’tib turadi va turli rayon yoki mamlakatlarga har xil birikma bo’ladi. chunonchi shaharning markazlashuv darajasi ma’lum bir bosqichi yetgandan keyin o’ziga xos vaziyat vujudga keladi ya’ni endi mazkur shaharda quo’himcha korxonalarni ko’rish imkoniyati qolmaydi. ekologik uy — joy transport muammolari keskinlashadi ko’rish uchun yer maydoni ham yetishmaydi va ayni paytda yangi korxona bu markazdan olisda joylashuvni ham «istamaydi». demak yirik shaharda ham emas undan o’zoqda ham emas shaharning …
4
rivojlanishi o’rtasidagi munosabat kelib chiqadi. dastlab shaharning vujudga kelishi va ulg’ayishida ishlab chiqarishni joylashtirish (mujassamlashuv) yetakchi rol o’ynaydi keyinchalik esa shaharning o’zi ishlab chiqarishning xududiy tashkil etish omiliga aylanadi. 2.ishlab chiqarishning omilari va ularning iqtisodiyotga ta’siri- ishlab chiqarish vositalari mehnat buyumlaridan va mehnat vositalaridan iborat. mehnat buyumlariga ishlab chiqarish jarayonida ishlov beriladi. ular ilgari inson mehnati ta`sirida bo`lmagan tabiiy resurslardan yoki inson mehnati natijasi bo`lgan moddiy ashyolardan iborat bo`lishi mumkin. mehnat vositalari esa mehnat qurollariga (ishlab chiqarish qurollariga) va mehnatning moddiy sharoitlari bo`lib xizmat qiluvchi vositalarga bo`linadi. mehnat qurollari albatta inson mehnati bilan yaratiladi. hozirgi zamon iqtisod fani ishlab chiqarish omili deb ishlab chiqarish natijalarini belgilab beruvchi ob`ektlar, elementlar yoki shart-sharoitlarni tushunadi. yer tabiiy omil sifatida qaraladi. u inson faoliyatining mahsuli emas, balki tabiatning in`omidir. omillarning yer deb nomlanadigan guruhiga barcha tabiiy boyliklar, foydali qazilmalar konlari, ishlov berilayotgan yerlar, o`rmonlar kiradi. kapital ishlab chiqarishning omili sifatida tovarlar va xizmatlarni ishlab …
5
`larini ham o`z ichiga oladigan amaliy xo`jalik faoliyatidagi kapital tushunchasidan farqlash uchun moddiy kapital atamasidan foydalanadilar. moddiy kapitalning texnik holati va darajasi ishlab chiqarish samaradorligiga juda kuchli ta`sir etadi va uning samaradorligini belgilab beradi. 3-rasm ishlab chiqarish jarayoni tovar va xizmatlarni yaratishda ishga solinadigan insonning aqliy va jismoniy qobiliyatlari mehnat omilini tashkil etadi. qobiliyatlar yig`indisi xodimning ma`lumot darajasi, kasbiy ta`lim egallaganligi, ko`nikmalari, jismoniy salohiyati va boshqa xususiyatlari bilan belgilanadi, bularning hammasi zamonaviy fanda inson kapitali tushunchasi bilan ifodalanadi. xodimning yuqori malakasiga, yuksak mehnat qobiliyatiga erishish uchun uni o`qitish va tarbiyalash lozim. demak, mehnat omilini yaratish uchun ham moddiy kapital talab etiladi. xodimni tayyorlash uchun yo`naltirilgan xarajatlarning natijasi sifatida mujassamlashgan shaxslar inson kapitali bo`lib maydonga chiqadilar. inson kapitaliga investitsion qo`yilmalar hozirgi paytda eng samarali va o`zini eng tez oqlaydigan qo`yilmalar hisoblanadi. tadbirkorlik qobiliyati ishlab chiqarishning o`ziga xos omili bo`lib, insonning ishlab chiqarishning boshqa omillarini muayyan kombinatsiyalarda va usullarda birlashtira olish qobiliyatini …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ishlab chiqarishning omillari, ularning o’zaro ta’siri va rivojlanishi"

1695391326.docx ishlab chiqarishning omilari, ularning o’zaro ta’siri va rivojlanishi mavzu: ishlab chiqarishning omillari, ularning o’zaro ta’siri va rivojlanishi reja kirish 1.ishlab chiqarish haqida hamda uning mohiyati 2.ishlab chiqarishning omilari va ularning iqtisodiyotga ta’siri 3.ishlab chiqarish va uning turlari xulosa foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati kirish birinchi prezidentimiz i.a. karimov ta’kidlaganidek, “iqtisodiyotni izchil isloh qilish, diversifikatsiyalash va tarkibiy o’zgartirishni chuqurlashtirish, yangi yuqori texnologiyali ishlab chiqarish obyektlarini rivojlantirish, mavjud ishlab chiqarishni moderniatsiyalash jarayonlarini jadallashtirish hisobiga xo’jalik yurituvchi subyektlarning raqobatbardoshligini oshirish bo’yicha keng miqyosli ishlarni amalga oshirish, yo...

Формат DOCX, 167,3 КБ. Чтобы скачать "ishlab chiqarishning omillari, ularning o’zaro ta’siri va rivojlanishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ishlab chiqarishning omillari, … DOCX Бесплатная загрузка Telegram