jinoyat obyektiv tomoning jinoyat tarkibi elementlaridan farqlovchi oʻziga xosxususiyatlari

DOCX 27 pages 63.3 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 27
jinoyat obyektiv tomoning jinoyat tarkibi elementlaridan farqlovchi oʻziga xosxususiyatlari reja: 1. jinoyatning obyektiv tomoni tushunchasi 2. jinoyat obyektiv tomoning jinoyat tarkibi elementlaridan farqlash 3. jinoyat tarkibi elementlaridan farqlovchi oʻziga xosxususiyatlari jinoyatning obyektiv tomoni ijtimoiy-xavfli qilmishning tashqi tomoni bo‘lib, jinoyatning qanday sodir etilganligini ko‘rsatadi. aynan ijtimoiy xavfli qilmishning tashqi tomoni bir jinoyatni ikkin-chisidan ajratish imkonini beradi, chunki bitta obyektga qilingan tajovo‘z ijtimoiy xavfli qilmishning xususiyati va darajasiga ko‘ra tur-licha bo‘lishi mumkin. masalan, o‘g‘rilik yashirin sodir etilsa, talon-chilik ochiqdan-ochiq, bosqinchilik esa jabrlanuvchining badaniga shikast yetkazilishiga olib kelgan hujum qilish bilan bog‘liq bo‘ladi. jinoyatning obyektiv tomoni asosan o‘zbekiston respublikasi jinoyat kodeksi maxsus qismi moddalari dispozitsiyasi va bandlarida ko‘rsatiladi. aynan moddaning dispozitsiyasida jinoyatning obyektiv tomoni ta’riflanadi yoki ko‘rsatiladi. har qanday jinoyat turli harakat, ayrim hollarda esa harakatsizlik orqali sodir etiladi. masalan, qasddan odam o‘ldirish ko‘pchilik hol-larda faol harakat orqali sodir etiladi (pichoq urish, quroldan o‘q otish, qandaydir narsa bilan qattiq jarohat yetkazish, bo‘g‘ish va …
2 / 27
ni qilmishning moddiy yoki formal tarkibli jinoyat ekanligini farqlash imkonini beradi. bundan xulosa qilib, har qanday jinoyatning obyektiv tomoni qilmishdan iboratdir, desak xato bo‘lmaydi. ijtimoiy xavfli qilmish har qanday jinoyat obyektiv tomonining zaruriy belgisidir. moddiy tarkibli jinoyatlar obyektiv tomonining zaruriy belgisi ijtimoiy xavfli qilmishdan tashqari ijtimoiy xavfli oqibat va ro‘y bergan oqibat bilan qilmish o‘rtasida sababiy bog‘lanishning mavjud ekanligi hisoblanadi. formal tarkibli jinoyatlar uchun qilmishning o‘zi yetarli va oqibatning ro‘y berishi talab qilinmaydi. ayrim hollarda jinoyatning ijtimoiy xavflilik darajasi va xusu-siyatiga jinoyat sodir etilgan joy, vaqt, sharoit, foydalanilgan vosita va qurollar ham ta’sir etadi. ayrim hollarda bu holatlar jinoyatning zaruriy belgisi, boshqa hollarda esa javobgarlikni og‘irlashtiridigan holat bo‘lishi mumkin. jinoyat obyektiv tomonining yuqorida aytilgan fakultativ belgi-lari, agar jinoyatning zaruriy belgilari bo‘lmasa yoki aybdor javob-garligini og‘irlashtirmasa, jazo tayinlashda hisobga olinishi mumkin. demak, ta’kidlab o‘tish lozimki, moddiy tarkibli jinoyatlar obyektiv tomonining zaruriy belgilari quyidagilardan iborat: 1)ijtimoiy-xavfli qilmish (harakat yoki harakatsizlik); 2)ijtimoiy-xavfli oqibat; …
3 / 27
moiy munosabatlarga zarar yetkazishida namoyon bo‘ladi. ijtimoiy xavfli qilmishning darajasi, eng avvalo, yetkazilgan zararning hajmi va tajovo‘z qilingan obyektning qiymati bilan belgilanadi. qilmish bu – insonning ongli xulq-atvoridir. shuning uchun jinoyat huquqiy ma’noda qilmish deyilganda ongli, shuningdek, ijtimoiy xavfli oqibat kelib chiqishiga sabab bo‘lgan tana harakati tushuniladi. har qanday jinoyat o‘zining obyektiv belgilariga ko‘ra ijtimoiy xavfli harakat yoki passiv xulq (harakatsizlik) yo‘li bilan sodir etiladi. ijtimoiy qilmishning keng tarqalgan turi bu harakatdir. jinoyat kodeksi maxsus qismida ko‘rsatilgan jinoyatlarning uchdan ikki qismiga yaqini harakat orqali sodir etiladi. har bir harakat negizida inson tomonidan ma’lum maqsadlar sari, ongli yo‘naltirilgan tana harakati yotadi. jinoyat huquqiy ma’nodagi harakat bilan tana harakati o‘zaro uzviy bog‘liqdir. lekin ular bir xil emas. instinktiv, reflektor va impulsiv tana harakatlari ong bilan boshqarilmaganligi va inson erki bilan yo‘naltirilmaganligi uchun, jinoyat huquqiy ma’nodagi harakatni keltirib chiqarmaydi. o‘z navbatida jinoyat huquqiy ma’no-dagi harakat birgina ongli va irodaviy tana harakati bilan cheklan-maydi, …
4 / 27
rida tamom bo‘lgan jinoyatlar sifatida aks ettirilgan harakat-lar, balki jinoyat sodir etishga yetarli sharoit yaratib beruvchi harakat-lar ham kiradi: tayyorgarlik harakatlari, tashkilotchilar, dalolatchilar-ning harakatlari. harakatning oxiri deganda uning tugashi (bunga aybdorning erkiga bog‘liq bo‘lmagan harakatlar ham kiradi) yoki zararli oqibatlarning kelib chiqishi yoki qilmishning ijtimoiy xavflilik va g‘ayrihuquqiylik xususiyatini yo‘qotishi tushuniladi. jinoyat-huquqiy harakatlar tashqi tomondan inson, hayvon yoki moddiy predmetga jismoniy ta’sir qilish shaklida ifodalanishi mum-kin. jinoyat kodeksidagi 90% jinoyatlar shunday shaklda sodir etiladi. jinoyat huquqiy harakat muayyan so‘z yoki iboralarni yozish yoki aytishda ham ifodalanishi mumkin. masalan, tuhmat, haqorat. ba’zida boshqa odamlar ham ijtimoiy xavfli harakat vositasi bo‘lishi mumkin. masalan, aqli noraso yoki kichik yoshdagi bolalar o‘t qo‘yishga yoki odam o‘ldirishga dalolat qilinganida, dalolatchi o‘sha jinoyatni bevosita sodir qilishda ayblanadi. aqli noraso yoki subyekt yoshida bo‘lmagan shaxslar esa o‘z harakatlarining ijtimoiy xavflili-gini tushunmaganligi uchun jinoiy javobgarlikka tortilmaydi. harakatsizlik shaxsning ijtimoiy xavfli, ongli va passiv xulq-atvoridir. harakatsizlik shaxsning qilishi lozim …
5 / 27
vobgarlikni keltirib chiqaradi. bundan tashqari harakatsizlik uchun jinoiy javobgarlik kelib chiqishining zaruriy shartlaridan yana biri imkoniyatning borligi va majburiyligi. masalan, jinoyatchilar tomonidan bog‘lab qo‘yilgan qorovul talon-tarojning oldini olmasa, o‘z vazifalariga layoqadsiz munosabatda bo‘lganligi uchun javobgarlikka tortib bo‘lmaydi, chunki u jismonan o‘z vazifalarini bajara olmaydi. harakatsizlikda subyekt barcha munosabatlarda ham o‘zini passiv tutishi mumkin emas. aksincha, u turli harakatlarni aktiv amalga oshirishi mumkin (aliment to‘lamay yurgan shaxs bir joydan ikkinchi joyga bemalol ko‘chib yurishi mumkin), biroq asosiy o‘ziga yuklatilgan majburiyatni bajarmaslik (bizning misolda aliment to‘lash majburiyati) harakatsizlik orqali amalga oshiriladi. insonning har qanday qilimishi har doim ongli va aql-irodasi bilan sodir etiladi. shuning uchun o‘z harakatlarining ahamiyatini anglay olmagan yoki harakatlarinii boshqara olmagan shaxsning harakatlari, hatto ijtimoiy-xavfli oqibatlarga olib kelgan taqdirda ham jinoyat hisoblanmaydi. masalan, fuqaro a. sirpanib ketayotib, omon qolish niyatida biror narsani ushlab qolishga harakat qiladi. biroq, yiqilayotib fuqaro o.ning kiyimidan tutadi, yiqilish natijasida fuqaro o. og‘ir jarohat oladi. …

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jinoyat obyektiv tomoning jinoyat tarkibi elementlaridan farqlovchi oʻziga xosxususiyatlari"

jinoyat obyektiv tomoning jinoyat tarkibi elementlaridan farqlovchi oʻziga xosxususiyatlari reja: 1. jinoyatning obyektiv tomoni tushunchasi 2. jinoyat obyektiv tomoning jinoyat tarkibi elementlaridan farqlash 3. jinoyat tarkibi elementlaridan farqlovchi oʻziga xosxususiyatlari jinoyatning obyektiv tomoni ijtimoiy-xavfli qilmishning tashqi tomoni bo‘lib, jinoyatning qanday sodir etilganligini ko‘rsatadi. aynan ijtimoiy xavfli qilmishning tashqi tomoni bir jinoyatni ikkin-chisidan ajratish imkonini beradi, chunki bitta obyektga qilingan tajovo‘z ijtimoiy xavfli qilmishning xususiyati va darajasiga ko‘ra tur-licha bo‘lishi mumkin. masalan, o‘g‘rilik yashirin sodir etilsa, talon-chilik ochiqdan-ochiq, bosqinchilik esa jabrlanuvchining badaniga shikast yetkazilishiga olib kelgan hujum qilish b...

This file contains 27 pages in DOCX format (63.3 KB). To download "jinoyat obyektiv tomoning jinoyat tarkibi elementlaridan farqlovchi oʻziga xosxususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: jinoyat obyektiv tomoning jinoy… DOCX 27 pages Free download Telegram