yurak glikozidlari

PPTX 42 pages 6.5 MB Free download

42 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.5 MB

File type PPTX

Pages 42

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 42

slayd 1 abu ali ibn sino nomidagi buxoro davlat tibbiyot instituti farmakologiya va klinik farmakologiya kafedrasi ma'ruza. yurak glikozidlari dots.phd d.x.yuldasheva ilm (bilim)ni fursat kelganda o'rganib ko'yaverish kerak, chunki ilm kerak bo'lganda fursat bo'lmaydi ma'ruza maqsadi va vazifalari yurak glikozidlari farmakodinamikasi, farmakokinetikasi, qo'llashga ko'rsatma va yurak glikozidlaridan zaharlanish to'g'risida tushuncha 2 yurak glikozidlari yurak glikozidlari – o'simliklardan olinadi va yurakka tanlab ko'rsatadigan, yurak etishmovchiligida qo'llanuvchi murakkab organik moddalardir qadimgi misrliklar dengiz piyozini, 11-asrda angliyada angishvonagul xalq tabobatida dori vositasi sifatida ma'lum bo'lgan. yug saqlovchi o'simliklarning 45 ga yaqin turi aniqlangan, ularning 9 tasi o'zbekiston respublikasi hududida o'sadi. angishvona gul yurak glikozidlari yurak glikozidlari angishvonagul barglaridan - digoksin, tselanid, lantozid; strofant urug'idan - strofantin k. ; adonis o'simligining - er ustki qismidan adonis, adonisbrom; marvaridgul er ustki qismidan - korglikon kabi dori vositalari olinib, ular zamonaviy tibbiyotda yurak xastaliklari (yurak nuksonlari va u tufayli qon aylanishining ii va iii darajali buzilishi, …

2 / 42

lligini kamaytiradi, shu tufayli hujayralar ichida natriy ionlarining soni oshadi, kaliy ionlarining soni esa kamayadi. xujayralar ichida natriy ionlari oshgani tufayli ulardan tashqari joylashgan kaltsiy ionlari bilan almashinuvi ham oshib boradi, bunga javoban sarkoplazmatik retikulumdan qo'shimcha kaltsiy ajraladi, erkin kaltsiyning umumiy mikdori sarkoplazmada ko'tariladi. kaltsiy ionlari tropomiozin, troponin oqsillari bilan birikib, ularni qisqaruvchi oqsillarga nisbatan tormozlovchi ta'sirini bartaraf qiladi, miozinning atf-aza fermenti faolligini oshiradi, shuning uchun miokardning qisqarishiga kerak bo'lgan atf hosil bo'ladi, aktin bilan miozin bog'lanib, qisqarish oqsili — aktomiozinni hosil qiladi, sistolaning kuchi oshadi, davomiyligi qisqaradi. glikozidlarning sistolik ta'siri katexolaminlarning oshishi bilan ham bog'liq. ma'lumki, kaltsiy ionlari katexolaminlarni ajratish xususiyatiga ega. ekg da sistolik ta'sir tufayli q - t oralig'i kamayadi, ekg tishlarining voltaji oshadi. 2. musbat tonotrop ta'sir: sistolaning kuchayishi yurakning qisqaruvchanligi, ayniqsa etishmovchiligi tufayli kengaygan, bo'shashgan yurak mushaklarining umumiy tonusini oshiradi. yurak qorinchalarida qoldiq qon kamayib, a'zoning umumiy o'lchami kamayadi. kuchli sistola hamda musbat tonotrop ta'sir …

3 / 42

paydo qilishi mumkin. yosh bolalarda (3 yoshgacha) vagus yaxshi rivojlanmagan bo'lgani uchun yurak glikozidlari ularda yurak urushi tezligini kamaytirmasligi ham mumkin. arap chaqaloq bolalarda yurak glikozidlari yuborilgandan keyin yurakning urish tezligi sekinlashsa, moddalarning zaharli ta'siri boshlanganidan dalolat beradi. diastolaning uzayishi yurakning qon va oziq moddalar bilan ta'minlanishiga, keyingi bo'ladigan kuchli sistolaning yuzaga chiqishiga sharoit yaratib beradi, ekg da t-r, r-r oralig'i uzayadi. manfiy — dromotrop ta'sir. glikozidlar yurakning o'tkazuvchan sistemasiga bevosita ta'sir ko'rsatib, impulslarning atrioventrikulyar tugunchadan, giss bog'lamidan o'tishini tormozlaydi. yurakning o'tkazuvchan sistemaga bo'lgan ta'siri vagus orqali ham kelib chiqishi mumkin, ekg da p-q oralig'i ozroq cho'ziladi. 5. glikozidlar mikdori oshganda musbat — batmotrop ta'sir ya'ni yurakning o'tkazuvchan usulini, miokardning qo'zg'aluvchanligini oshiradi, qo'shimcha geterotrop o'choqlar—aritmiya paydo bo'ladi. yurak mushaklarining metabolizmiga ta'siri: glikozidlar uglevod, oqsil, lipid moddalar almashinuviga ijobiy ta'sir ko'rsatadi. yurak mushaklarida glikogen, atf mikdori oshib, yurak energiya bilan yaxshi ta'minlanadi. yurakning kuchi ortib borsa ham, kislorodga ehtiyoji oshmaydi, yurak …

4 / 42

, zarbali va minutli hajmini oshiradi, butun organizmda gemodinamikani normallashtiradi, venalarda qonning turib qolishi o'tib ketadi, ularda gidrostatik bosim kamayadi, to'plangan suyuqliklar — shishlar yo'qoladi. qon bosimi deyarli o'zgarmaydi, chetda (periferiyada) joylashgan qon tomirlarning umumiy qarshiligi pasayadi, a'zolarning qon, kislorod bilan ta'minlanishi oshib boradi. glikozidlar diurezni — siydik ajralishini oshiradi — buyrak kanalchalarida natriy ionlarining qayta so'rilishiga to'sqinlik qilib, natriy va u bilan suyuklikni organizmdan chiqishini oshiradi. yurak glikozidlari aldosteron gormoniga qarama-qarshi ta'sirga ega bo'lgani uchun ham diurezni oshiradi. yurak gliqozidlari markaziy nerv sistemasiga tinchlantiruvchi ta'sir ko'rsatadi, qo'zg'aluvchanlik va tormozlanish jarayonlari normallashadi. yurak glikozidlarining farmakokinetikasi glikozidlar yosh bolalar organizmidan kattalarga nisbatan siydik orqali tezroq chiqib ketadi, shuning uchun sutkali miqdorni ikkiga bo'lib yuborish tavsiya etiladi. yosh bolalarda miokard toj tomirlar orqali qon bilan yaxshi ta'minlangan bo'ladi, shuning uchun u erdan glikozidlarning chiqib ketishi tezroq o'tadi. masalan, strofantinning yarim hayoti 2 yoshdagi bolalarda kattalarga (21-22 soat) nisbatan kamroq, digoksinniki yangi tug'ilgan …

5 / 42

raventrikulyar taxikardiya, umuman taxikardiyalarda ham qo'llaniladi. o'tkir etishmovchiliqda tez ta'sir etuvchi moddalar — strofantin, korglikon, konvallyatoksin venaga yuboriladi. surunkali etishmovchilikda asosan digitalis moddalari — digitoksin, tselanid, adonizid, digoksin qo'llaniladi. qo'llanilishi glikozidlar bilan davolash ancha murakkab hisoblanadi — oldin to'yintiruvchi miqdorda yuboriladi, keyin quvvatlovchi miqdor qo'llaniladi. quvvatlovchi miqdor eliminatsiya kvotasi orqali aniqlanadi. yurak glikozidlarining kardiotonik ta'siri bir sutka ichida 50% kamayishi (glikozidlar organizmda o'zgarishi, zararsizlanishi, chiqib ketishi tufayli kamayadi) eliminatsiya kvotasi deb ataladi. o'tkir yurak etishmovchiligida tez, o'rta muddat ta'sir etuvchi strofantin, korglikon, konvallyatoksin, digoksinlar qo'llaniladi, to'liq shifobaxsh miqdor bir marta yuboriladi, surunkali yurak etishmovchiligida glikozidlarning asta-sekin qondiruvchi miqdori yuboriladi. qo'llanilishi yosh bolalar organizmi glikozidlarga nisbatan kamroq sezuvchan bo'ladi, shuning uchun ular tana vaznining har bir kilogramiga kattalarga to'g'ri keladigan yoki undan oshiqroq miqdorda tayinlanadi. yosh bolalarning glikozidlarga kamroq sezuvchanligi ularda hujayralardan tashqari suyuklik ko'proq bo'lishi bilan tushuntirishligi mumkin. yuqorida keltirilganidek, 3 yoshgacha bo'lgan bolalarda yurak glikozidlari shifobaxsh miqdorda bradikardiya paydo …

Want to read more?

Download all 42 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yurak glikozidlari"

slayd 1 abu ali ibn sino nomidagi buxoro davlat tibbiyot instituti farmakologiya va klinik farmakologiya kafedrasi ma'ruza. yurak glikozidlari dots.phd d.x.yuldasheva ilm (bilim)ni fursat kelganda o'rganib ko'yaverish kerak, chunki ilm kerak bo'lganda fursat bo'lmaydi ma'ruza maqsadi va vazifalari yurak glikozidlari farmakodinamikasi, farmakokinetikasi, qo'llashga ko'rsatma va yurak glikozidlaridan zaharlanish to'g'risida tushuncha 2 yurak glikozidlari yurak glikozidlari – o'simliklardan olinadi va yurakka tanlab ko'rsatadigan, yurak etishmovchiligida qo'llanuvchi murakkab organik moddalardir qadimgi misrliklar dengiz piyozini, 11-asrda angliyada angishvonagul xalq tabobatida dori vositasi sifatida ma'lum bo'lgan. yug saqlovchi o'simliklarning 45 ga yaqin turi aniqlangan, ularning 9 tasi o...

This file contains 42 pages in PPTX format (6.5 MB). To download "yurak glikozidlari", click the Telegram button on the left.

Tags: yurak glikozidlari PPTX 42 pages Free download Telegram