lipidlarga gidrofob bo‘lgan yuqori malekulali moddalar

PPT 27 pages 3.5 MB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.5 MB

File type PPT

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

prezentatsiya powerpoint m. ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti biologiya fakulteti biokimyo kafedrasi fan: biokimyo va molekulyar biologiyadan laboratoriya mashg`uloti mavzu: lipidlarga xos rangli reaksiyalar bajardi: xamdamova n.a. qisqacha nazariy qism: lipidlarga gidrofob bo‘lgan yuqori malekulali moddalar kiradi. bu moddalar suvda erimaydi, faqatgina organik erituvchilarda (xloroform, efir, atseton, benzol, benzin) eriydi. lipidlar hamma tirik organizmlar hujayrasida uchraydigan komponent hisoblanadi. kimyoviy tuzilishiga ko‘ra lipidlar bir qancha guruhlarga bo‘linadi: 1. neytral yog‘lar yoki triglitseridlar 2. fosfoglitseridlar yoki fosfolipidlar 3. sfingolipidlar 4. glikolipidlar 5. sterin va steridlar 6. mumlar eruvchanligiga ko’ra organik erituvchilarda erishiga qarab va ulardagi qutubli funksional guruh molekulalarining bor yo‘qligiga qarab 2 ga bo‘linadi: 1. qutubli lipidlar: fosfoglitseridlar, sfingolipidlar, glikolipidlar kiradi. 2. neytral lipidlar: erkin yog‘ kislotalari va ularning efirlari, atsilglitseridlar, steroidlar va mumlar kiradi. lipidlarning funksiyalari lipidlar tirik organizmda juda muhim funksiyalarni bajaradi: birinchidan ular asosiy energiya manbai hisoblanadi, chunki 1 g yog‘ parchalanganda 38,9 kkal energiya ajralib chiqadi. bu …

2 / 27

lganligini kuzatish mumkin. to‘rtinchidan ko‘pgina vitaminlar va gormonlar lipidlarga hos bo‘lib, organizmda maxsus boshqarish funksiyalarini bajaradi. beshinchidan lipidlar termoregulyatsiya xossasiga ega bo‘lib, organizmdagi issiqlikni boshqarib turadi. oltinchidan yog‘lar suv manbai bo‘lib, ular parchalanganda suv ajralib turadi va bu cho‘l zonasida yashovchi hayvonlar uchun suv manbai bo‘lib xizmat qiladi. sterinlar esa miyaning oq moddasining tarkibida bo‘ladi va ko‘pgina biologik aktiv moddalar vitaminlar, gormonlar va o‘t kislotalarini hosil bo‘lishida qatnashadi. oddiy yog‘lar triglitseridlar bo‘lib, ular yog‘ kislotalari va glitserinning murakkab efiri hisoblanadi: yog‘larning tarkibiga to‘yingan va to‘yinmagan yog‘ kislotalari kiradi. to‘yingan yog‘ kislotalaridan stearin (c17h35cooh) va palmitin (c15h31cooh)lar yog‘larning tarkibida eng ko‘p bo‘ladi. to‘yinmagan yog‘ kislotalardan eng asosiylari olein (c17h33cooh), linol (c17h31cooh) va linolen (c17h23cooh) kislotalari hisoblanadi. to‘yinmagan, yog` kislotalarining tarkibida qo‘shbog` bo‘lib, bu ularning reaksiyaga oson kirishishini ta’minlab beradi. olein kislotasining molekulasida 1 ta, linol kislotasida 2 ta, linolen kislotasida esa 3 ta qo‘shbog` bo‘ladi. linol va linolen kislotalari odam organizmida …

3 / 27

os sifat reaksiyalari yog‘larning eruvchanligi reaktivlar: a) o‘simlik moyi (zig‘ir yoki paxta moyi), b) qattiq yog‘ (qo‘y yoki mol yog‘i), v) dietil efiri, g) atseton, d) etil spirti, e) distillangan suv. ishning bajarilishi: 4 tadan ikki qator qilib probirkalar qo‘yiladi. birinchi qatordagi probirkalarga bir necha tomchidan o‘simlik moyidan tomiziladi. ikkinchi qatordagilarga esa, qattiq yog`dan kichik bir bo‘lakdan solinadi. har ikkala qatorning birinchi probirkalariga 2 ml dan distillangan suv solinadi, ikkinchi probirkalarga shuncha miqdorda dietil efiri, uchinchi probirkalarga atseton, to‘rtinchi probirkalarga esa spirt solinadi. hamma probirkalar yaxshilab chayqatiladi va yog‘larning har xil erituvchilardagi eruvchanligi kuzatiladi. spirtli probirkani suv hammomida isitish tavsiya etiladi. tajribaning natijalari yozib qo‘yiladi. yog‘larning emulsiyalanishi reaktivlar: a) o‘simlik moyi, b) 2% li natriy karbonat, v) 2% li sovun eritmasi, g) o‘t suyuqligi, d) distillangan suv. ishning bajarilishi: 4 ta probirka olib, har biriga 5 tomchidan o‘simlik moyidan tomiziladi. birinchi probirkaga 2 ml distillangan suv, ikkinchi probirkaga 2 ml …

4 / 27

kulasidan 2 molekula suv chiqib ketib, akril aldegidi yoki akrolein hosil bo‘ladi. akrolein qo‘lansa hidli bo‘lishi bilan harakterlanadi: reaktivlar: a) o‘simlik moyi yoki hayvon yog‘i, b) kaliy bisulfat yoki natriy bisulfat, v) bor kislotasi (kristall holda). ishning bajarilishi: quruq probirkaga bir necha tomchi o‘simlik moyidan yoki hayvon yog‘ining kichik bo‘lagidan solinadi. ustiga kaliy yoki natriy bisulfat kukunidan, bor kislotasidan sepiladi va ehtiyotlik bilan qizdiriladi. natijada akroleinning oq bug‘lari hosil bo‘ladi. bu bu’qo‘lansa hidli bo‘lishi bilan harakterlanadi. yog‘larning sovunlanish reaksiyasi yog‘larni ishqorlar bilan qo‘shilishi natijasida ular gidrolizga uchrab, yog‘ kislotalarining tuzlari (sovun) va glitserin hosil bo‘ladi. yog‘ kislotalarning natriyli tuzlari qattiq sovun, kaliyli tuzlari suyuq sovun hosil qiladi. mazkur reaksiyalar quyidagi tenglama orqali boradi. reaktivlar: a) o‘simlik moyi yoki hayvon yog`i, b) koh ning spirtdagi 30% li eritmasi, v) distillangan suv. ishning bajarilishi: katta hajmdagi probirkaga 0,5 ml o‘simlik moyidan yoki 0,5 g hayvon yog‘idan solinadi va ustiga 10 ml kaliy …

5 / 27

lipidlarga gidrofob bo‘lgan yuqori malekulali moddalar - Page 5

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "lipidlarga gidrofob bo‘lgan yuqori malekulali moddalar"

prezentatsiya powerpoint m. ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti biologiya fakulteti biokimyo kafedrasi fan: biokimyo va molekulyar biologiyadan laboratoriya mashg`uloti mavzu: lipidlarga xos rangli reaksiyalar bajardi: xamdamova n.a. qisqacha nazariy qism: lipidlarga gidrofob bo‘lgan yuqori malekulali moddalar kiradi. bu moddalar suvda erimaydi, faqatgina organik erituvchilarda (xloroform, efir, atseton, benzol, benzin) eriydi. lipidlar hamma tirik organizmlar hujayrasida uchraydigan komponent hisoblanadi. kimyoviy tuzilishiga ko‘ra lipidlar bir qancha guruhlarga bo‘linadi: 1. neytral yog‘lar yoki triglitseridlar 2. fosfoglitseridlar yoki fosfolipidlar 3. sfingolipidlar 4. glikolipidlar 5. sterin va steridlar 6. mumlar eruvchanligiga ko’ra organik erituvchilarda erishiga qara...

This file contains 27 pages in PPT format (3.5 MB). To download "lipidlarga gidrofob bo‘lgan yuqori malekulali moddalar", click the Telegram button on the left.

Tags: lipidlarga gidrofob bo‘lgan yuq… PPT 27 pages Free download Telegram