gidravlika

PPTX 31 pages 882.5 KB Free download

31 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 882.5 KB

File type PPTX

Pages 31

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 31

suyuqlik oqimi uchun d.bernulli tenglamasi mavzu:suyuqlik oqimi uchun d.bernulli tenglamasi real suyuqliklarning barqaror harakati uchun bernulli tenglamasi. kinetik energiya koeffitsiyenti. oqimning gidravlik va pezometrik nishabliklari. gidravlik yo`qotish haqida tushunsha. gidravlik yo`qotishning turlari tezlik va sarf o`lshash usullari hamda asboblari tayanch so’zlar: oqim sarfi, oqim tezligi, oqim yuzasi, geometrik balandlik, pe’zometrik balandlik, napor, solishtirma energiya. adabiyotlar 1.arifjanov a.m., raximov q.t., xodjiyev a.k., gidravlika. - toshkent, timi, 2016.-336 b (91-115 b). 2.latipov k.sh., arifjanov a.m., fayziyev x., gidravlika, toshkent taki, 2015y.-180 b. 3.latipov k.sh., arifjanov a.m., x.kadirov x., toshov b. gidravlika va gidravlik mashinalar, navoiy sh., alisher navoiy, 2014. -3456. 4.arifjanov a.m., gidravlikadan masalalar to’plami - toshkent, 2004. -167 b. 5.bozorov d.r.,karimov r.m., j.s.kazbekov j.s., xidirov s.k., gidravlika - toshkent, 2003. - 246 b. 6.umarov a.y., gidravlika, toshkent. o’zbekiston, 2002. -2346. 7.arifjanov a.m., p.n. turina p.n., gidravlika. 2015. -187s. 8.melvyn kay, practical hydraulics (taylor & francis 2 park square,milton park, abingdon, oxon …

2 / 31

z1, z2 va z3 masofalarda bo’ladi. bular qiyosiy tekislik 0-0 dan elementar oqimchaning geometrik balandliklarini ko’rsatadi. endi, qabul qilingan 1-1, 2-2, va 3-3 kesimlar tekisliklari markazida pezometr va uchi egilgan trubka shishachalar urnatamiz. bu holda pezometrlarda suyuqlik kesimlar og’irlik markaziga nisbatan ma‘lum balandlikka kutariladi. bu kutarilish gidrostatik qismida ko’rganimizdek kesimlarda quyidagiga teng bo’ladi: h1,, h2, h3 lar pezometrik balandliklar deb ataladi. odatda pezometrlar yordamida truba va boshqa idishlarda harakat qilayotgan suyuqlikning gidrostatik bosim ulchanadi. uchi egilgan naychalarda suyuqlik pezometrdagiga qaraganda balandroqqa kutariladi. buning sababi shundaki shisha nayning egilgan uchi suyuqlik harakati yunalishida bo’lib gidrostatik bosimga qushimcha ravishda suyuqlik tezligi bog’liq bo’lgan bosim paydo bo’ladi. bunda suyuqlik zarrachalarining inertsiya kuchi qushimcha bosim vujudga kelishiga sabab bo’ladi. uchi egilgan shisha naychalardagi balandlik quyidagi miqdorlarga ega bo’ladi - suyuqlikning tegishli kesimlaridagi tezlik bosimi (balandligi) - pezometrik balandliklar geometrik balandliklar -(tegishli kesimlarning og’irlik markazi 0-0 tekislikdan qancha balandlikda turishini ko'rsatadi) real suyuqliklar elementar oqimshasi …

3 / 31

inamik bosimi h1 ikkinshi va ushinshi kesimlardagi gidrodinamik bosimlarga tengligini, ya'ni h1 = h2 = h3 = const ekanligini real suyuqlik ushun birinshi kesimdagi gidrodinamik bosim h1 ikkinshi va ushinshi kesimlardagi bosimlarga tengmasligini, ya'ni ekanligini ko`ramiz. rasmga muvofiq bu tengsizlik quyidagisha ifodalanadi: real suyuqliklar ushun bernulli tenglamasining geometrik manosi. real suyuqlikning elementar oqimshasi harakat qilganda solishtirma energiyaning ma'lum bir qismi yo`qotilar ekan; birinshi va ikkinchi kesimlar orasidagi bu yo`qotishni bilan belgilaymiz. bunda indeks orasida yo`qotish bo`layotgan kesimlar nomerini ko`rsatadi. birinshi va ikkinshi kesimlar orasidagi yo`qotilgan solishtirma energiya gidravlik bosimlar farqiga teng: olingan tenglama real suyuqliklar elementar oqimshasi ushun bernulli tenglamasidir. bu tenglama ideal suyuqlik elementar oqimshasidan o`ng tomondagi to`rtinshi hadi h1-2 bilan farq qiladi. bu had 1-1 va 2-2 kesimlar orasida bosimning kamayishini ko`rsatadi. ideal suyuqliklarda ichki ishqalanish kushi hisobga olinmagani ushun yuqorida aytilgan had bo`lmaydi. 11 real suyuqliklar oqimi ushun bernulli tenglamasi. koriolis koeffitsiyenti oqim sheksiz ko`p elementar oqimshalardan …

4 / 31

-2 kesimlarida bosimning kamayishi bo`yisha integral ham oqim ushun bosimning o`rtasha kamayish miqdoriga aylanadi. solishtirma kinetik energiyaning integralini tezlikning o`rtacha qiymati bo`yicha kinetik energiya bilan almashtirsak, uning miqdori kamayib qoladi. integral cheksiz ko`p miqdorlarning yig`indisi bo`lgani uchun buni yig`indilar kvadratlarining misolida ko`ramiz. masalan, u1 = 10 m/s, u2 = 11 m/s, u3 =9 m/s, u4 = 12 m/s, u5 = 8 m/s bo`lsin. u holda o`rtasha tezlik: tezliklar kvadratlarining o`rtacha qiymati o`rta tezlikning kvadrati esa v2 =100 m2/s. bundan ko`rinib turibdiki, tezliklar kvadratlarining yig`indisi o`rtacha tezlik kvadratidan katta ekan. shunday qilib, quyidagi tengsizlik to`g`ri ekanligini ko`rish mumkin: bu tengsizlikni integrallash yo`li bilan ham isbotlash mumkin. bu xatoni tuzatish ushun bernulli tenglamasining birinshi hadiga  koeffitsiyentini kiritamiz. bu koeffitsiyent tezlikning bir tekis miqdorda bo`lmasligini ifodalaydi va koriolis koeffitsiyenti deb ataladi. yuqorida aytilganlarga asosan tenglama quyidagi ko`rinishga keladi: bu yerda – birinshi va ikkinshi kesimlarda tezlikning notekis tarqalganini hisobga oluvshi koeffitsiyent; h1-2 …

5 / 31

sa, u holda gidravlik qiyalik differentsial ko`rinishda yoziladi: pezometrik shiziqning uzunlik birligiga to`g`ri kelgan pasayishi pezometrik qiyalik deb ataladi. birinshi va ikkinshi kesim orasidagi o`rtasha pezometrik qiyalik quyidagisha aniqlanadi: pezometrik qiyalik lp pezometrik shiziq egri shiziq bo`lganda differentsial ko`rinishda aniqlanadi: tekis harakat vaqtida tezlik o`zgarmaganligi (𝜗1 = 𝜗2) uchun gidravlik va pezometrik qiyaliklar teng bo`ladi. gidravlik yo`qotish haqida tushunsha. gidravlik yo`qotishning turlari real suyuqliklarda ikki kesim orasida energiya yo`qotilishini h1-2 bilan belgiladik. bu yo`qotish suyuqliklardagi qovushqoqlik kushi hisobiga bo`ladi, ya'ni u shu kushni yengishga sarf bo`ladi. quvurlardagi harakatni tekshirganimizda masala asosan ishqalanish kushini yengish ushun sarf bo`lgan yo`qotishni hisoblashga keladi. bu holda quvurning 1-1 va 2- 2 kesimlarining sirti teng bo`lgani ushun tezliklari ham teng bo`ladi , ya'ni harakat tekis bo`ladi. 1-1 va 2-2 kesimlar orasidagi suyuqlik ustuniga ta'sir qiluvshi kushlar: 1) pl = p1 va p2 = p2𝜔 - bosim kuchlari; 2) g = γ𝜔 l – og`irlik kushi; …

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "gidravlika"

suyuqlik oqimi uchun d.bernulli tenglamasi mavzu:suyuqlik oqimi uchun d.bernulli tenglamasi real suyuqliklarning barqaror harakati uchun bernulli tenglamasi. kinetik energiya koeffitsiyenti. oqimning gidravlik va pezometrik nishabliklari. gidravlik yo`qotish haqida tushunsha. gidravlik yo`qotishning turlari tezlik va sarf o`lshash usullari hamda asboblari tayanch so’zlar: oqim sarfi, oqim tezligi, oqim yuzasi, geometrik balandlik, pe’zometrik balandlik, napor, solishtirma energiya. adabiyotlar 1.arifjanov a.m., raximov q.t., xodjiyev a.k., gidravlika. - toshkent, timi, 2016.-336 b (91-115 b). 2.latipov k.sh., arifjanov a.m., fayziyev x., gidravlika, toshkent taki, 2015y.-180 b. 3.latipov k.sh., arifjanov a.m., x.kadirov x., toshov b. gidravlika va gidravlik mashinalar, navoiy sh., alisher ...

This file contains 31 pages in PPTX format (882.5 KB). To download "gidravlika", click the Telegram button on the left.

Tags: gidravlika PPTX 31 pages Free download Telegram