molekulyar kinetik nazariyasi va statistik fizika asoslari

PPTX 30 стр. 584,1 КБ Бесплатная загрузка

30 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 584,1 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 30

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 30

mm_31 tuzuvchi: a.soliyev 8 – ma’ruza 2021 mavzu: molekulyar kinetik nazariya va statistik fizika asoslari fizika kafedrasi 1 ma’ruza rejasi 1. statistik va termodinamik uslublar 2. makroskopik parametrlar va holatlar 3. ideal gaz qonunlari. izojarayonlar. ideal gazlar holat tenglamasi 4. molekulyar kinetik nazariyaning asosiy tenglamasi. issiqlik harakati. temperaturaning molekulyar-kinetik talqini. molekulalar issiqlik harakatining o’rtacha kinetik energiyasi 2 statistik va termodinamik izlanish uslublari statistik usul — bu katta miqdordagi zarrachalardan iborat bo‘lgan tizimni izlash usulidir. u tizimni to‘la xarakterlovchi fizikaviy kattaliklarning statistik qonuniyatlari va o‘rtacha qiymatlariga asoslanadi termodinamik usul – bu termodinamik tizimning holatini aniqlash usulidir. tizimning holati, uning xususiyatini belgilovchi fizik kattaliklar majmuasidan iborat bo‘lgan termodinamik parametrlar bilan belgilanadi 3 termodinamik tizim termodinamik tizim – makroskopik jismlar majmuasidan iborat bo‘lib, bu jismlar doimo o‘zaro ta’sirlashadilar va nafaqat o‘zaro, balki tashqi muhit bilan ham energiya almashib turadilar odatda tizimning holatini belgilovchi parametrlar sifatida – temperatura, bosim va solishtirma hajmlar tanlanadi. tizimning …

2 / 30

assasidan 1/12 marta kattaligini ko’rsatadi yoki 1 m.a.b. avogardo soni istalgan moddaning bir molida nechta atom (molekula) borligini ko’rsatadi. 6 molekulyar – kinetik tasavvurlar modda miqdori:  (mol) – massasi gramlarda son jihatidan nisbiy massaga teng bo’lgan modda miqdoridir istalgan moddaning 1 moli 0,012 kilogram ugleroddagi atomlar soniga teng atom yoki molekulalarga ega bo’ladi 7 molekulyar – kinetik tasavvurlar molyar massa – bir mol moddaning massasidir bitta atomga to’g’ri keluvchi a chiziqli o’lcham nisbiy molyar massasini molyar massaga bog’liqligi 8 temperatura temperatura – moddaning isitilganlik darajasini ko‘rsatuvchi fizikaviy kattalikdir va makroskopik tizimning termodinamik muvozanat holatini xarakterlaydi termodinamik temperatura shkalasi bitta reper nuqta bilan aniqlanadi – bu suvning gaz, suyuqlik va qattiq fazaviy holati bilan bog‘liq uchlik nuqtasidir. termodinamik temperatura shkalasida bu reper nuqta 273,16 k ga tengdir. 1 kelvin suvning uchlik nuqtasi termodinamik temperaturasining 1/273,16 qismiga tengdir tabiatda absolyut noldan past temperatura bo’lmaydi! 9 selsiy shkalasi absolyut temperatura suv qaynaydi …

3 / 30

hkil topgan tizim beihtiyoriy termodinamik muvozanatga intiladi, bu holatda jismlar temperaturalari tenglashadi, bosim va hajm o‘zgarmasdan qoladi. uchinchi tizim bilan issiqlik muvozanatida bo‘lgan ikkita tizim bir – biri bilan issiqlik muvozanatida bo‘ladi (termodinamikaning nolinchi qonuni) 13 berilgan gaz massasi uchun quyidagi o’rinli bo’ladi: normal sharoitlarda ideal gazning bir moli uchun klapeyron tenglamasi - universal gaz doimiysi hisobga olsak mendeleyev-klapeyron tenglamasi 14 berilgan temperaturada ideal gazning bosimi molekulalar konsentratsiyasiga to‘g‘ri proporsionaldir. bir xil temperatura va bosimda barcha gazlar birlik hajmda bir xil miqdorda molekulalarga ega bo‘ladilar modda miqdori mendeleyev-klapeyron tenglamasi konsentratsiya boltsman doimiysi 15 gaz molekulalari tartibsiz harakatining o‘rtacha kinetik energiyasi absolyut temperaturaga to‘g‘ri proporsionaldir temperatura – molekulalar harakatining kinetik energiyasi o‘lchovidir 16 berilgan massali gaz uchun, temperatura o‘zgarmas bo‘lganda, gaz bosimining uning hajmiga ko‘paytmasi o‘zgarmas kattalikdir: t = const, m = const izotermik jarayon tizim parametrlaridan biri o‘zgarmas bo‘lganda, qolganlari o‘zaro bog‘lanish hosil qiladigan jarayonlar izojarayonlar deb ataladi termodinamik jarayon …

4 / 30

hiziq bo‘yicha o‘zgaradi 19 ideal gaz qattiq molekulalari uchun erkinlik darajasi soni erkinlik darajasi soni – bu fazodagi tizimni holatini to'la aniqlaydigan bir - biriga bog'liq bo'lmagan o'zgaruvchilar soni erkinlik darajasi soni bir atomli gaz ikki atomli gaz uch atomli gaz ilgarilanma 3 3 3 aylanma - 2 3 umumiy 3 5 6 21 erkinlik darajasi bo'yicha energiyaning bir tekis taqsimoti to'g'risida boltsman qonuni absolyut qattiq jism 6 ta erkinlik darajasiga ega bo'ladi. molekulaning erkinlik darajasi nechta bo'lishiga qaramay, uning uchtasi ilgarilanma harakatga tegishlidir. ilgarilanma harakat erkinlik darajalaridan hech qaysisi bir-biridan ustun bo'lmaganligi uchun, ularning har biriga bir xil miqdorda energiya to'g'ri keladi. molekulaning kinetik energiyasi 3/2 kt bo'lganligi uchun, har bir erkinlik darajasiga 1/2 kt ilgarilanma harakat energiyasi to'g'ri keladi i - molekulaning ilgarilanma, aylanma va tebranma harakatlarning erkinlik darajasi soni molekulaning o'rtacha energiyasi 22 taqsimot funktsiyasi statistik usul — bu katta miqdordagi zarrachalardan iborat bo'lgan tizimni izlash usulidir. …

5 / 30

iyasining fizikaviy ma'nosi: x1 dan x2 gacha sohada molekula x parametrning qiymatiga ega bo'lish ehtimolidir. taqsimot funktsiyasining normallash sharti: 25 fluktuatsiyalar muvozanat qiymatidan tasodifiy chetga chiqishlar fluktuatsiyalar deb ataladi. m kattalikning o'rtacha qiymatidan namunaviy nisbiy chetga chiqishlar 26 ideal gaz molekulalarining tezlik bo'yicha taqsimotining maksvell qonuni molekulalarning tezlik bo'yicha taqsimoti funktsiyasi - tezligi v dan v+dv gacha bo'lgan intervalda moleklalarning nisbiy sonini aniqlaydi. maksvell qonuni funktsiyaning normallash sharti 27 temperatura oshganda taqsimot funktsiyasi maksimumi o'ngga siljiydi, ammo bu holda egri chiziq ostidagi yuza miqdori o'zgarmaydi. ideal gaz molekulalarining taqsimot funktsiyasi makismal qiymatga ega bo'ladigan tezligi ehtimolligi katta bo'lgan tezlik deb ataladi. gaz molekulalarining o'rtacha tezligi (o'rtacha arifmetik tezlik) ideal gaz molekulalarining o'rtacha kvadratik tezligi 28 gaz holatini belgilovchi tezliklar ehtimolligi katta bo'lgan tezlik o'rtacha tezlik o'rtacha kvadratik tezlik 29 ideal gazning bitta molekulasini ilgarilanma harakatining o'rtacha kinetik energiyasi: temperaturani molekulyar - kinetik talqini: termodinamik temperatura — gaz molekulasi ilgarilanma harakati …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 30 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "molekulyar kinetik nazariyasi va statistik fizika asoslari"

mm_31 tuzuvchi: a.soliyev 8 – ma’ruza 2021 mavzu: molekulyar kinetik nazariya va statistik fizika asoslari fizika kafedrasi 1 ma’ruza rejasi 1. statistik va termodinamik uslublar 2. makroskopik parametrlar va holatlar 3. ideal gaz qonunlari. izojarayonlar. ideal gazlar holat tenglamasi 4. molekulyar kinetik nazariyaning asosiy tenglamasi. issiqlik harakati. temperaturaning molekulyar-kinetik talqini. molekulalar issiqlik harakatining o’rtacha kinetik energiyasi 2 statistik va termodinamik izlanish uslublari statistik usul — bu katta miqdordagi zarrachalardan iborat bo‘lgan tizimni izlash usulidir. u tizimni to‘la xarakterlovchi fizikaviy kattaliklarning statistik qonuniyatlari va o‘rtacha qiymatlariga asoslanadi termodinamik usul – bu termodinamik tizimning holatini aniqlash usulidir. tizi...

Этот файл содержит 30 стр. в формате PPTX (584,1 КБ). Чтобы скачать "molekulyar kinetik nazariyasi va statistik fizika asoslari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: molekulyar kinetik nazariyasi v… PPTX 30 стр. Бесплатная загрузка Telegram