dunyo tillari tasnifivatilshunoslikbo'limlari

PPTX 21 sahifa 7,0 MB Bepul yuklash

21 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 7,0 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 21

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 21

prezentatsiya powerpoint dunyo tillari tasnifi va tilshunoslik bo'limlari dunyo tillarining umumiy ko‘rinishi reja: 01 dunyo tillarining tasnifi 02 tilshunoslik fanining asosiy bo‘limlari 03 tilshunoslikning zamonaviy yo‘nalishlari 04 dunyo tillari yoki jahon tillari — yer sharida yashovchi (yoki avval yashagan) xalqlarning tillari. ularning umumiy soni 2500-dan 5000 gacha. koʻp tarqagan dunyo tillarining safiga (million kishi hisobi bilan 1985-yilgi maʼlimot boʻyicha) kiruvchi tillar: xitoy (1 mlrd-dan ziyod), ingliz (420), hind, oʻnga yaqin urdu (320), ispan(300), rus (250), indoneziya (170), arab (170), bengal (170), portugal (150), yapon (120), nemis(100), fransuz (100), panjob (82), italyan (70), koreys (65) tillari. bu hisobga ularni gapiruvchilari bilan birga millatlararo, xalqlarolik aloqa sifatida foydalanuvchilar ham kiradi. barcha dunyo tillari yaqinligiga qarab tilli oilalarga boʻlinadi. ularning har biri yaqin dialektlari guruhidan chiqqan, qadimgi zamonlarda bir tilning dialektlari boʻlgan yoki bir tilli ittifoqqa kirgan. jahon tillari — yer yuzida hozirgi yashayotgan va qad. yashab oʻtgan xalqlarning tillari. j. t. umumiy …

2 / 21

adi. eron tillari genetik jihatdan hind tillariga eng yaqin tillar hisoblanadi. bular orasida qad. eron tili — qad. fors, ovasta, skif tillari; oʻrta eron — oʻrta fors (pahlaviy), parfiya, sugʻd, xorazm va b.; soʻnggi eron — fors, pushtu (afgʻon), kurd, osetin, pomir, tojik va b. tillar alohida ajratib koʻrsatiladi. bu tillar vakillari mil. av. 3-ming yillikda gʻarbiy osiyo va shim. qora dengiz va kaspiy boʻyi hududlariga tarqay boshlaydi. qad. hind tilidagi matnlarning dastlabkilari mil. av. 1-ming yillikda yozilgan boʻlib, prakriti tillari ulardan rivojlanib, ajralib chiqqan, oʻz navbatida bu tillardan soʻnggi hind tillari — hind, urdu, bengal, maratha, panjob, rajastxon, gujorat, oriy va b. tillar vujudga kelgan. mil. av. 1-ming yillikdan boshlab yevropada hind-yevropa tillarining gʻarbiy guruhiga mansub tillardagi yozuv yodgorliklar maʼlum. bular ulik italiy tillar boʻlib, lotin, falisiy, osk, umbars va b. shu guruhga mansub. lotin tilining mahalliy turidan roman tillari tarkib topadi: bular — ispan, portugal, fransuz, katalon, provansal, …

3 / 21

lar kiradi. slavyan tillari guruhida: sharqiy slavyan — rus, ukrain va belorus; gʻarbiy slavyan — polyak, chex, slovak, lujitsa va ulik polab tillari; jan. slavyan tillari guruhida esa serb-xorvat, sloveniya, bolgar, makedon, shuningdek, eski slavyan tillari bor. grek, arman va alban tillari hind-yevropa tillari oilasining alohida guruhini tashkil etadi. xet tili, tohar tili, frigiy, frakiy, illiriy va b. tillar koʻhna hind-yevropa tillaridan hisoblanadi. som-xom tillari (anʼanaga koʻra afrika-osiyo tillari oilasi deb ham ataladi) tarkibiga som tillari(ulik akkad, eblait, koʻhna xanaan, qad. yahudiy, qad. oromiy, efiop va b. tillar, shuningdek, xoz. ivrit, arab, amhara, tikrika va b. tillar), barbaraliviya, chad (bular orasida eng koʻp tarqalgan — xausa), kushit (somali, galla va b.), allaqachon ulik tilga aylangan misr tili, undan kelib chiqqan kott tili kiradi. finugor tillari, bir tomondan, ugor tillari (venger, xanti va mansi tillari)ga, ikkinchi tomondan, 4 guruhchaga: perm (udmurt, komiziryan va komipermyak) tillari, volga (mari va mordva) tillari, boltiq …

4 / 21

ur tillari tarkibiga manjur, even va b. tillar kiradi. j. t. orasida yapon tili (unga qardosh boʻlgan ryukyusi tili) aniq oʻz oʻrniga ega emas. baʼzi olimlar bularni (koreys tilini ham) oltoy tillari guruhiga qoʻshadilar. dravid tillari tarkibiga telugu, tamil, kannada, malayalam, tulu, gondi va b. tillar, shuningdek, bularga qardosh elam tili kiradi. baʼzi ilmiy farazlarga koʻra, hindevropa, som-xom, kartvel, oʻrol, oltoy, dravid tillari yagona ulkan tillar oilasini tashkil etadi. kartvel (jan. kavkaz) tillari tarkibiga gruzin, zan (yoki mergelochan) va svan tillari kiradi. shim. kavkaz tillari 3 guruhdan — abxaz, adigey, nax va dogʻiston tillari guruxidan iborat. xitoy-tibet tillari tarkibida xitoy, tibet-birma (tibet, birma, ulik tangut, kachin), shuningdek, himo-lay, nevar va b. tillar bor. baʼzi tasniflarga koʻra, avstronez tillari alohida oilani tashkil etadi va monkxemer, palaungva, vyetnam, malakka, munda, myao-yao va b. tillarni oʻz ichiga oladi. malayya-polineziya tillari (qarang malayya tili va polinez tillari) koʻpchilik olimlar tomonidan bir oilani tashkil etadi …

5 / 21

ari tillari orasida koysan tili (gottentot va baʼzi b. tillar) alohida oʻrinni tutadi. indeys tillari tugal tadqiq etilmagan, uzaro genetik aloqalari xususida aniq, ilmiy maʼlumotlar yoʻq. j. t.ning anchaginasi haqidagi maʼlumotlar bizgacha saqlanib qolgan qad. yozuv yodgorliklaridan maʼlum, koʻpgina tillar esa izsiz yoʻqolgan. jan,-sharqiy osiyo, afrika va amerika xalqlari tillarining tasnifi ishlab chiqilmagan. shuning uchun insoniyatning til tarixi hozirgi fanda uncha toʻliq yoritilgan emas. 01 tillar tirik tillar va oʻlik tillar ikkiga boʻlinadi. xalqlar hozir gaplashadigan tillar tirik til xisoblanadi, masalan: ukrain tili, ozarbayjon tili, rus tili va boshqalar. bizga yozma yodgorliklari yetib kelgan, ammo yer yuzida yashayotgan xalqlarning xar biri xozir muomalada ishlatmaydigan til oʻlik til deb yuritiladi, masalan: lotin tili, qadimgi xind tili yoki, sanskrit, qadimgi slavyan tili, qadimgi xorazmiy tili va boshqalar; lotin tili koʻp asrlar davomida tirik til boʻlgan: antik davr da rimliklar va rim imperiyasidagi koʻp xalqlar lotin tilida gaplashganlar. bu tilda ilmiy va publisistik …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 21 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"dunyo tillari tasnifivatilshunoslikbo'limlari" haqida

prezentatsiya powerpoint dunyo tillari tasnifi va tilshunoslik bo'limlari dunyo tillarining umumiy ko‘rinishi reja: 01 dunyo tillarining tasnifi 02 tilshunoslik fanining asosiy bo‘limlari 03 tilshunoslikning zamonaviy yo‘nalishlari 04 dunyo tillari yoki jahon tillari — yer sharida yashovchi (yoki avval yashagan) xalqlarning tillari. ularning umumiy soni 2500-dan 5000 gacha. koʻp tarqagan dunyo tillarining safiga (million kishi hisobi bilan 1985-yilgi maʼlimot boʻyicha) kiruvchi tillar: xitoy (1 mlrd-dan ziyod), ingliz (420), hind, oʻnga yaqin urdu (320), ispan(300), rus (250), indoneziya (170), arab (170), bengal (170), portugal (150), yapon (120), nemis(100), fransuz (100), panjob (82), italyan (70), koreys (65) tillari. bu hisobga ularni gapiruvchilari bilan birga millatlararo, xalqlarol...

Bu fayl PPTX formatida 21 sahifadan iborat (7,0 MB). "dunyo tillari tasnifivatilshunoslikbo'limlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: dunyo tillari tasnifivatilshuno… PPTX 21 sahifa Bepul yuklash Telegram