raqobat va monopoliya

PPTX 23 pages 169.0 KB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 169.0 KB

File type PPTX

Pages 23

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

prezentatsiya powerpoint raqobat va monopoliya reja: 2 monopoliyalarning iqtisodiy asosi va ularning turlari 3 o`zbekistonda raqobatchilik muhitining vujudga kelishi va monopoliyaga qarshi qonunchilik raqobatning mohiyati, shakllari va usullari. 1 www.arxiv.uz raqobatning vazifalari: tartibga solish vazifasi – ishlab chiqarishni talabga muvofiqlashtirish maqsadida taklifga ta`sir o`tkazishdan iborat. resurslarni joylashtirish vazifasi – ishlab chiqarish omillarini ular eng ko`p samara beradigan korxona, hudud va mintaqalarga oqilona joylashtirish imkonini beradi. innovatsion vazifasi – fan – texnika taraqqiyoti yutuqlariga asoslanuvchi hamda bozor iqtisodiyoti subyektlarining rivojlanishini taqozo etuvchi turli ko`rinishdagi yangiliklarning joriy etishini anglatadi. moslashtirish vazifasi – korxonalarning ichki va tashqi muhit sharoitlariga ratsional tarzda moslashishiga yo`naltirilgan . taqsimlash vazifasi - ishlab chiqarilgan ne`matlar yalpi hajmining iste`molchilar o`rtasida taqsimlanishiga bevosita va bilvosita ta`sir o`tkazadi. nazorat qilish vazifasi – bozordagi ba`zi ishtirokchilarning boshqa bir ishtirokchilar ustidan monopolistik hukmronlik o`rnatishiga yo`l qo`ymaslikka yo`naltirilgan. www.arxiv.uz raqobat shakllari: 1. ishlab chiqaruvchi larning bozordagi mavqeiga ko`ra sof yoki erkin raqobat; sof monopoliya; …

2 / 23

listik raqobat oligapoliya 1.ishlab chiqaruvchi (sotuvchilar) soni juda ko`p yagona nisbatan ko`proq kam sonli 2. to`siqlarning mavjudlik darajasi mavjud emas katta, taqiqlash bilan barobar unchalik katta emas katta raqobat shakllari asosiy belgilar www.arxiv.uz raqobatning mohiyati, shakllari va usullari. raqobat – bu yuqori foyda va daromad olish hamda naflilikning eng yuqori darajada yetkazish maqsadida bozor subyektlari iqtisodiy manfaatlarining to`qnashishidir. ishlab chiqaruvchilar o`rtasidagi raqobat. iste`molchilar o`rtasidagi raqobat. resurs egalari o`rtasidagi raqobat. tovarlarni qulay sharoitda ishlab chiqarish, yuqori narxlarda sotish va bozordagi mavqeini mustahkamlash orqali eng ko`p foyda olishga qaratildi. o`zlarining iqtisodiy resurslarini (kapital, yer, ishchi kuchi) yuqori narxlarda sotish orqali ko`proq omilli daromadga ega bo`lishga qaratiladi. daromadlarning mavjud darajasida ko`proq miqdordagi tovarlarni sotib olishga, ya`ni sarflangan puli evaziga ko`proq naflilikka ega bo`lishga qaratiladi. www.arxiv.uz tarmoq ichidagi raqobat – mahsulot ishlab chiqarish va sotishda qulay sharoitga ega bo`lish uchun bir tarmoq korxonalar o`rtasida boradi. tarmoq ichidagi raqobat natijasida turli ishlab chiqaruvchilar tovarlarning individual …

3 / 23

shgan tarzda va ma`lum me`yorlar doirasida sodir bo`ladi. www.arxiv.uz narxning raqobat vositasi sifatida qo`llanish darajasiga qarab narx yordamidagi va narxsiz raqobat ajratiladi. raqobatlashishda g`ayrioddiy usullar (josuslik, qotillik, zo`ravonlik va h.k.) ning qo`llanish darajasiga ko`ra halol va g`irrom raqobat farqlanadi. raqobat usullari: narx yordamida narxsiz narx vositasida raqobatlashishda ishlab chiqaruvchilar o`z tovarlarining narxini raqiblari tovarlari narxidan pasaytirish orqali iste`molchilarni og`dirib olish va bozordagi mavqeini mustahkamlashga harakat qiladi. narxsiz raqobatda raqobatlashish vositasi sifatida narxdan tashqari omillardan foydalanib tovar sotish hajmini ko`paytirib borishga harakat qilinadi. www.arxiv.uz narx yordamida raqobatlashish: > bunda yirik ishlab chiqaruvchilar raqiblarini tarmoq (bozor) dan siqib chiqarish uchun tovarlariga narxlarini vaqti – vaqti bilan va uzoq muddat pasaytirib turadi. demping narxlarini qo`llash bunda milliy ishlab chiqaruvchilar o`zlarining tovarlarini boshqa mamlakatlarga ichki bozordagi narxlardan, ayrim hollard tan narxdan ham past bo`lgan narxlarga chiqaradi. narxlardan chegirma qilish bunda tovar narxlaridan muayyan foizda chegirma qilinadi. imtiyozli narxlarni qo`llash bunda xarid hajmini ko`paytirib borgan …

4 / 23

im yo`llari hisoblanadi. marketing –uning vositasida mahsulot ishlab chiqarish va sotish jarayonini talabga moslashtirishga harakat qilinadi. bir tarmoq ichidagi raqobatning shakllari raqobat-bozor sub`ektlari iqtisodiy manfaatlarining to`qnashuvidan iborat bo`lib, ular o`rtasidagi yuqori foyda va ko`proq naflilikka ega bo`lish uchun kurashni agnlatadi monopolistik raqobat o‘z ichiga ham monopoliya, ham raqobat unsurlarini oladi. bunda tarmoqdagi bir turdagi mahsulotning o‘nlab ishlab chiqaruvchilari bir-birlari bilan qulay narx hamda ishlab chiqarish hajmiga erishish borasida raqobatlashadilar. oligopoliya – tarmoqda u qadar ko‘p bo‘lmagan korxonalarningmavjud bo‘lishi va hukmronlik qilishidir. turli monopollashuv darajasidagi tuzilmalar o‘rtasida mavjud bo‘lishiga ko‘ra quyidagi raqobat turlarini ajratib ko‘rsatish mumkin: monopollashmagan korxonalar o‘rtasidagi raqobat; monopoliyalar hamda monopolistik birlashmalarga kirmagan ishlab chiqaruvchilar o‘rtasidagi raqobat; turli monopoliyalar o‘rtasidagi raqobat; 12 «monopoliya» atamasining kelib chiqishi bozorga oid tushunchalardan (ya’ni, grekcha «monoc» - yagona, bitta va «poleo» - cotaman) tarkib topsada, biroq uning iqtisodiy asoslari aslida ishlab chiqarishga borib taqaladi. monopoliyani quyidagicha ta’riflash o‘rinli deb hisoblaymiz: monopoliya – monopol …

5 / 23

ati hisoblanadi. monopsoniya – tarmoqdagi ishlab chiqaruvchi yoki sotuvchilar soni juda ko‘p bo‘lib, ular tovar yoki xizmatlarining yagona iste’molchisi yoki xaridori mavjud bo‘lgan sharoitdagi yakkahukmronlik holati hisoblanadi 2. monopoliyalarning iqtisodiy asoslari va ularning turlari. monopoliya – iqtisodiy faoliyatning biror sohasida (ishlab chiqarish, xizmat ko`rsatish, tijorat va h.k.) korxona yoki davlatning tanho hukmronligini ifodalaydi. monopoliyalarning kelib chiqish sabablari: kapitalning to`planishi va markazlashish. fan – texnika taraqqiyoti. davlatning ayrim faoliyat sohalarini qo`llab – quvvatlashi. o`zaro kelishish. monopoliyaning turlari bozorni qamrab olish darajasiga ko`ra: sof monopoliya, oligopoliya, monopsoniya farqlanadi. sof monopoliya – tarmoqdagi yagona ishlab chiqaruvchi yoki sotuvchining narx va ishlab chiqarish hajmini belgilashdagi yakka hukmronlik holati hisoblanadi. masalan: >dak, > dak, toshkent aviatsita ishlab chiqarish birlashmasi. www.arxiv.uz oligopoliya – tarmoqdagi bir necha yirik ishlab chiqaruvchi yoki sotuvchining narx va ishlab chiqarish hajmini belgilashdagi hukmronlik holati hisoblanadi. masalan: o`zbekistonda sement (asosan bekobod,quvasoy, ohangaron, navoiy shaharlarida joylashgan) va h.k. monopsoniya – tarmoqdagi ishlab chiqaruvchi …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "raqobat va monopoliya"

prezentatsiya powerpoint raqobat va monopoliya reja: 2 monopoliyalarning iqtisodiy asosi va ularning turlari 3 o`zbekistonda raqobatchilik muhitining vujudga kelishi va monopoliyaga qarshi qonunchilik raqobatning mohiyati, shakllari va usullari. 1 www.arxiv.uz raqobatning vazifalari: tartibga solish vazifasi – ishlab chiqarishni talabga muvofiqlashtirish maqsadida taklifga ta`sir o`tkazishdan iborat. resurslarni joylashtirish vazifasi – ishlab chiqarish omillarini ular eng ko`p samara beradigan korxona, hudud va mintaqalarga oqilona joylashtirish imkonini beradi. innovatsion vazifasi – fan – texnika taraqqiyoti yutuqlariga asoslanuvchi hamda bozor iqtisodiyoti subyektlarining rivojlanishini taqozo etuvchi turli ko`rinishdagi yangiliklarning joriy etishini anglatadi. moslashtirish vazifasi ...

This file contains 23 pages in PPTX format (169.0 KB). To download "raqobat va monopoliya", click the Telegram button on the left.

Tags: raqobat va monopoliya PPTX 23 pages Free download Telegram