jamiyat falsafasi va inson borlig'i. rivojlanish nazariysi (dialektika)

PPTX 24 sahifa 11,9 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 24
mavzu: jamiyat falsafasi va inson borlig’i. rivojlanish nazariyasi(dialektika) inson mohiyati jamiyatning paydo bo’lishi jamiyatning rivojlanish tarixi jamiyat tushunchasi inson falsafaning bosh mavzusi inson haqidagi dastlabgi qarashlar inson bu… ma'naviy kamolot imkoniga ega yagona biologik mavjudot tashqi va ichki olamdan iborat oʻzida biologik, ijtimoiy, psixologik xususiyatlarga ega ongli mavjudot inson borlig’i haqida o’z fikringizni 3ta gap bilan ifodalang. 1 2 3 jamiyatning paydo bo’lishi borasidagi faylasuflar qarashlari ibn sinoga ko’ra jamiyat insonlarni birdamlikka bo’lgan tabiiy etiyojlaridan kelib chiqqanlar koma akvinskiyga ko’ra jamiyatni xudo yaratgandir karl marksga ko’ra mehnatning taqsimoti bilan bog’liq tomas gobbsga ko’ra ijtimoiy kelishuv(shartnoma)ga ko’ra jamiyat paydo bo’lgan sharq falsafasida inson qadimgi sharq xususan, xitoy falsafiy qizimlari asosan sotsionsentrik konsepsiyalardan iborat bo’lib,ularda inson,odatda,jamiyat,sotsium bilan uzviy bog’liq deb qaraladi qadimgi hind falsafasiga dunyoning ichki dunyosini birinchi o’ringa qo’yish,ya’ni antropsentrizm xosdir.masalan, buddizmda nirvanaga erishish inson barcga niyatlarining pirovard maqsadi deb e’lon qilinadi. inson falsafasi inson muammosi azaldan azal insoniyatning eng ilg‘or …
2 / 24
g‘liq. «... inson yuksak kamolotga erishuvi yo‘lida harakat qilganidek, aqliy ham harakat qilsa, hech shubhasiz, o‘zi o‘ylayotgan so‘nggi darajadagi baxt-saodatga erishadi». beruniyning qayd qilishicha, insondagi maqtovga sazovor xislat olijanoblik, mardlik, muruvvat, nafsni tiya bilish, pokizalik, did bilan kiyinishdir. mutafakkir rostgo‘ylikni hamma narsadan ustun qo‘yadi, bilib-bilmay noto‘g‘ri xabar tarqatuvchilarni, atayin yolg‘on so‘zlovchilarni qoralaydi. "yolg‘onchilikdan chetlanib, rostgo‘ylikka yopishgan kishini boshqa odam u yoqda tursin, yolg‘onchining o‘zi ham sevib maqtaydi... " a.navoiy insonning qadr-qimmati uning mol-mulki, zeb-ziynati, mansabi, ijtimoiy kelib chiqishi bilan emas, balki uning ma’naviy qiyofasi, axloqiy sifatlari, undan elga qanchalik naf tegishi bilan belgilanadi deydi. bu haqda uning quyidagi so‘zlari taxsinga sazovordir: "kishilarning so‘z bilan naf yetkazish qo‘lidan kelmasa, loaqal ko‘nglidagi andishasi yaxshi bo‘lishi kerak. ko‘ngli odamlarning xursandligidan xursand bo‘lishi lozim. kimning xalq g‘amidan g‘ami bo‘lmasa, haqiqiy odam bo‘lsang, uni odam dema". «jamiyat» atamasidagi «jam’a» so‘zi tuban mavjudotlardan boshlab miqdoriy munosabatlarni ifodalaydi va kishilik dunyosiga nisbatan barqarorlik doimiylikni bildirib «jamiyat» shaklini …
3 / 24
gan holda mavjud bo‘lgan jamiyatlar ham ifodalanadiki, bunda ularning makon va vaqt bilan aloqador jihatlari e’tiborga olinadi. bularga misol tariqasida qadimgi saklar, o‘rta osiyo jamiyatlari, yaqin sharqdagi arab jamiyatlari yoki g‘arbiy ovrupadagi jamiyatlar va boshqalarni olish mumkin. 1.jamiyat tushunchasida nafaqat hozir yashab turgan kishilarning faoliyatlari, balki ularning o‘tmishi hamda kelajak avlodlar hayoti, ya’ni insoniyat tarixining ilk boshlanishidan tortib uning kelajagigacha barcha jihatlari aks etadi. uy hayvonlarini xonakilashtirish (6-5 asrgacha) industrial jamiyat 17-asr oxiri qishloq xo’jaligiga asoslangan jamiyat(5-6asr) postindusrtrial jamiyat jamiyat evolyutsiyasini ishlab chiqarishiga ko’ra shartli ravishda 4ta tarixiy davrga bo’lib o’rganishimiz mumkin bizning jamiyat qaysi davrni o’z boshidan o’tkazmoqda? jamiyatimizda tabaqalar mavjudmi,agar bo’lsa siz qaysi tabaqaga mansubsiz? hozirda qaysidur tabaqalar kurashini sezyapsizmi,jahonda va mamlakatimizda? diqqat savol ma’naviy moddiy jamiyat hayotini quyidagi ikkita yirik shaklga bo’lib o’rganamiz: o’z navbatida uni quyidagi 4ta sohaga ham bo’lish mumkindir 1 iqtisodiy soha 2 ijtimoiy soha 3 4 siyosiy soha ma’naviy soha iqtisodiyot sohasi tushunchalariga …
4 / 24
ehnati mahsulidir. rivojlanish evalyutsiyasi evolutsiya, biologiyada tirik organizmlarning tarixiy oʻzgarishi. evolutsiyada tabiiy tanlanish taʼsirida mutatsiyalardan organizmlarning tashqi muhit sharoitiga moslanishiga olib keladigan belgilar va xususiyatlar kombinatsiyasi shakllanadi. evolutsion oʻzgarishlar dastlab yoʻnaltirilgan oʻzgarishlar tarzida populyatsiyalarda namoyon boʻladi. rivojlanish nima o’zi? rivojlanish – taraqqiyot, takomillashuv, olamdagi ilgarilanma harakatni, obyektlardagi sifatiy oʻzgarishlarni, borliqdagi yangi shakllarning vujudga kelishini ifodalovchi falsafiy kategoriya. rivojlanish, eng avvalo, oʻzgarish bilan bogʻliq, biroq har qanday oʻzgarishni ham rivojlanish deb boʻlmaydi. faqat eskidan keyin yangi sifatning yuzaga kelishi bilan bogʻliq oʻzgarishgina rivojlanish boʻlishi mumkin. rivojlanish olamning umumiy tavsifi emas, balki olamdagi moddiy va maʼnaviy sistemalarning xususiyatidir. rivojlanish g‘oyasini bir butun dunyo rivojlanishi bilan bog‘lab tushunishda muhim qadamni birinchi bo‘lib fransuz faylasufi rene dekart qo‘yadi. u, dunyoni xudo yaratayotib, unga dastlabki turtkini kiritgan va uni harakatga keltirgan, deydi xviii asr fransuz ma’rifatparvarlari volter va russo inqilobiy qayta qurishni o‘z ichiga olgan tarixiy rivojlanish g‘oyasini ilgari surishadi. ularning izdoshi kondorse esa o‘zi­ning …
5 / 24
lanishiga ham joriy etishga urinadi. kantning shogirdi gerder esa rivojlanish butun xalqlarning tarixiy taraqqiyotiga va insoniyat madaniyati taraqqiyotiga birinchi bo’lib tadbiq etadi. bu davrga kelganda, dialektika tushunchasi esa rivojlanish g’oyasini ifodalay boshlaydi. inson tafakkuri jarayoniga xos rivojlanish esa, bu inson bilishining bilmaslikdan bilishga tomon, to’la bo‘lmagan bilimlardan to‘laroq bilimlarga to­mon, oddiy bilishdan ilmiy bilishga tomon yuksalib borishidir umuman, biz rivojlanish atamasini juda ko‘p ishlatamiz, u bizga tushunarlidek tuyuladi. aslida esa, bu tushuncha ifodalagan jarayon, biz o‘ylagandek unchalik sodda emas. «rivojlanish» tushunchasi ko‘p hollarda olg’a qarab borishning sinonimi sifatida «progre­ss» tushunchasiga tenglashtiriladi. bugungi kunda insoniyat jamiyatining rivojlanishi, unda sodir bo‘layotgan o‘zgarishlar rivojlanishning murakkab jarayon ekanligidan dalolat bermoqda. muayyan davriy o‘zgarish bilan bir qatorda, progressga tomon takrorlanmas o‘zgarishlar, turli xil mujassamligi ham ma’lum bo‘lmoqda. ayniqsa, keyingi paytlarda jamiyatda yuz berayotgan o‘zgarishlar tendensiyalar, halokatlar xavfi bo‘lgan jarayonlarni ham o‘z ichiga olishligi ravshan bo‘lmoqda. bu jarayonlarni to‘g‘ri tushunib olish va ularga to‘g‘ri yondoshib, to‘g‘ri …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 24 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"jamiyat falsafasi va inson borlig'i. rivojlanish nazariysi (dialektika)" haqida

mavzu: jamiyat falsafasi va inson borlig’i. rivojlanish nazariyasi(dialektika) inson mohiyati jamiyatning paydo bo’lishi jamiyatning rivojlanish tarixi jamiyat tushunchasi inson falsafaning bosh mavzusi inson haqidagi dastlabgi qarashlar inson bu… ma'naviy kamolot imkoniga ega yagona biologik mavjudot tashqi va ichki olamdan iborat oʻzida biologik, ijtimoiy, psixologik xususiyatlarga ega ongli mavjudot inson borlig’i haqida o’z fikringizni 3ta gap bilan ifodalang. 1 2 3 jamiyatning paydo bo’lishi borasidagi faylasuflar qarashlari ibn sinoga ko’ra jamiyat insonlarni birdamlikka bo’lgan tabiiy etiyojlaridan kelib chiqqanlar koma akvinskiyga ko’ra jamiyatni xudo yaratgandir karl marksga ko’ra mehnatning taqsimoti bilan bog’liq tomas gobbsga ko’ra ijtimoiy kelishuv(shartnoma)ga ko’ra jamiyat p...

Bu fayl PPTX formatida 24 sahifadan iborat (11,9 MB). "jamiyat falsafasi va inson borlig'i. rivojlanish nazariysi (dialektika)"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: jamiyat falsafasi va inson borl… PPTX 24 sahifa Bepul yuklash Telegram