virtual borliq texnologiyasi

PDF 10 pages 460.3 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 460.3 KB

File type PDF

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

mavzu: virtual borliq texnologiyasi. reja: 1. virtual borliq(virtual reality-vr) va uning asosiy tushunchalari. 2. virtual borliq turlari. 3. virtual borliq vositalari va kompanentalari. 4. virtual borliqning qo’llanilish sohalari. 1. virtual borliq tarixi va asosiy tushunchalari. "virtual borliq" atamasi 1980 -yillarning oxirida paydo bo'lgan. virtual borliq (vr, inglizcha virtual reality, vr, sun'iy borliq) - bu texnik vositalar yordamida yaratilgan, odamga uning hislari: ko'rish, eshitish, teginish va boshqalar orqali uzatiladigan dunyo. virtual borliq ekspozitsiyani ham, ta'sirga javobni ham taqlid qiladi. borliq sezgilarining ishonarli kompleksini yaratish uchun virtual reallik xususiyatlari va reaktsiyalarining kompyuter sintezi real vaqtda amalga oshiriladi. virtual borliq ob'ektlari, odatda, moddiy voqelikdagi o'xshash narsalarning xatti-harakatlariga o'xshaydi. foydalanuvchi ushbu ob'ektlarga fizikaning haqiqiy qonunlariga muvofiq harakat qilishi mumkin (tortishish kuchi, suvning xususiyatlari, ob'ektlar bilan to'qnashuvi, aks etishi va boshqalar). biroq, ko'pincha ko'ngilochar maqsadlarda virtual olam foydalanuvchilariga hayotda mumkin bo'lganidan ko'proq ruxsat beriladi (masalan: uchish, har qanday narsalarni yaratish va hk). «virtuallik» atamasi lotincha …

2 / 10

uvi yuzaga keladi va bunda virtual zarrachalarning o‘zaro almashinuvi sodir bo‘ladi. virtuallik tushunchasi meteorologiya sohasida ham qo‘llaniladi. ushbu sohada muayyan namlikka ega bo‘lgan havo haroratining xuddi shu bosimga mos ko‘rsatkichlaridagi quruq havo ko‘rsatkichi virtual harorat deb yuritiladi. virtual borliqni kengaytirilgan borliq bilan aralashtirib yubormaslik kerak. ularning asosiy farqi shundaki, virtual yangi sun'iy dunyoni quradi, kengaytirilgan voqelik esa real olamni idrok etishiga individual sun'iy elementlarni kiritadi. virtual reallik — bu sun’iy hosil qilinadigan axborot muhiti bo‘lib, u atrof- muhitning odatiy usuldagi tasavvurini — turli texnik vositalar asosida hosil qilinadigan axborotlar bilan almashtirishga qaratiladi. ta’limiy maqsadlarda virtual reallik vositalarini ishlab chiqishga qaratilgan axborotlarni vizuallashtirish vositalarini yaratish — boshqa texnik vositalar yordamida erishib bo‘lmaydigan pedagogik samarani berishi mumkin. kompyuterning tasavvur qilinadigan xotirasi — virtual xotira sifatida qabul qilinib, u fizik jihatdan hech bir alohida olingan xotira tashuvchisiga muvofiq kelmaydi, ya’ni, virtual xotira kompyuter elementlarining o‘zaro funksional ta’sirlashuvi natijasi sifatida yuzaga keladi. shunday qilib, …

3 / 10

ssive virtual reality)- bu borliqda inson tomonidan boshqarilmaydigan anotom grafik tasvirni tovush bilan kuzatilishi  tekshiriluvchi virtual borliq – chegaralangan miqdorda foydalanuvchiga taqdim qilinadigan senariy, tasvir, tovushni tanlash imkonining borligi.  interfaol virtual borliq- trekking vazifasini bajara oladigan maxsus qurilma yordamida yaratilgan dunyo qonunlari asosida virtual muhitni foydalanuvchi o’zi boshqara olishidir.  virtual borliqdagi trekking-virtual muhitdagi real obyektning joylashishi koordinatalarini (x,y,z) va uni fazoda joylashishi burchaklarini (a,b,c) berishga mo’ljallangan. 3.virtual borliq vositalari va kompanentalari virtual borliqqa kirishning eng oddiy yo‘li bu kompyuter ekrani hisoblanadi va bu borliqda sichqoncha, klaviatura, djoystik yordamida ishlash mumkin. bulardan tashqari virtual borliqni yaxshiroq his etish uchun boshqa qurilmalarni ham ishlatish mumkin. ular: turli oynali ko‘zoynak - bu qurilma tasvirni ul o‘lchamda (hajmli) ko‘rishga yordam beradi(1-rasm). bir muncha murakkabroq ishlaydigan ko‘zoynak ham mavjud bo‘lib, uning ishlash prinsipi quyidagicha: ekran orqali ko‘zoynakning bitta ko‘ziga tasvir yuboriladi, ikkinchisi esa qorong‘u bo‘lib turadi. so‘ngra tasvir keyingi ko‘zga o‘tadi, shu …

4 / 10

atga keltirish mumkin.(3-rasm) 3-rasm vr-kostyum - virtual borliqning eng to‘liq to‘plamli qurilmasi hisoblanadi. tananing barcha nuqtalaridagi harakatni kuzatib boruvchi ko‘pgina magnitli sensorlardan iborat kombinzon.(4-rasm) 4-rasm ovoz ko'p kanalli dinamik tizimi ovoz manbasini lokalizatsiya qilish imkonini beradi, bu esa foydalanuvchiga eshitish yordamida virtual dunyoda harakat qilish imkonini beradi. simulyatsiya qilingan taktil sezgilar taktil yoki teginish hissiyotlarini taqlid qilish allaqachon virtual haqiqat tizimlarida o'z yo'lini topdi. bular qayta aloqa qurilmalari deb ataladi. ular virtual prototiplash va ergonomik dizayn muammolarini hal qilish, turli simulyatorlar, tibbiy simulyatorlar, robotlarni masofadan boshqarish, shu jumladan mikro va nano virtual haykallarni yaratish tizimlarini yaratish uchun ishlatiladi. shuningdek, taktil sezgilarga taqlid qilish qobiliyati o'yin sohasida o'z qo'llanilishini topdi .(5- rasm) 5-rasm kompyuter o'yinlari interaktiv kompyuter o'yinlari o'yinchining o'zlari yaratgan virtual dunyo bilan o'zaro munosabatiga asoslanadi. ularning ko'pchiligi o'yinchini o'yindagi ko'rinadigan yoki nazarda tutilgan belgi bilan aniqlashga asoslangan. 6-rasm. o'yinning virtual dunyosini haqiqatga sifatli yaqinlashtirish uchun yuqori sifatli uch o'lchovli …

5 / 10

ositalari kiradi. 4.virtual borliqning qo’llanilish sohalari bugungi kunda «virtual borliq» tushunchasining kompyuterli modellashtirishga nisbatan qo‘llanilishi eng ommalashgan ko‘rinishga ega. bu sharoitda inson virtual amaliyotni yuzaga chiqarishda sun’iy uch o‘lchamli yoki sensor muhiti bilan o‘zaro ta’sirlashadi. uchun u muloqot uskunalari sifatida virtual shlem, maxsus qo‘lqop yoki yaxlit kiyiladigan kostyumdan foydalanadi. mazkur jihozlar yordamida inson mashina tomonidan generatsiyalanuvchi muhitga tushib, unda turli yo‘nalishlarda harakatlanish, obyektlarni boshqarish kabi muayyan harakatlarni bajaradi hamda virtual voqealar ta’sirida har xil hissiyotlarni boshidan o‘tkazadi. virtual borliq inson faoliyatining tibbiyot, biotexnologiya, loyihalash ishlari, marketing, san’atshunoslik, ergonomika, ko‘ngilochar industriya singari ko‘plab sohalariga bevosita aloqadordir. virtual borliq yaratish texnologiyasidan real va virtual jarayonlarni modellashtirishga katta ehtiyoj mavjud bo‘lgan kompyuter o‘yinlari, kosmik trenajyorlar, ko‘rgazma-savdo namoyishlarida samarali foydalanilmoqda. yuqorida sanab o‘tilgan misollar «virtual ta’lim» tushunchasiga oydinlik kiritish hamda uning virtuallik sifatlarini belgilash imkonini beradi. virtual jarayonlarning bosh sababchisi — real mavjud obyektlarning o‘zaro hamjihatlikdagi harakati hisoblanadi. o‘qituvchi bilan o‘quvchining ta’lim jarayonidagi o‘zaro …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "virtual borliq texnologiyasi"

mavzu: virtual borliq texnologiyasi. reja: 1. virtual borliq(virtual reality-vr) va uning asosiy tushunchalari. 2. virtual borliq turlari. 3. virtual borliq vositalari va kompanentalari. 4. virtual borliqning qo’llanilish sohalari. 1. virtual borliq tarixi va asosiy tushunchalari. "virtual borliq" atamasi 1980 -yillarning oxirida paydo bo'lgan. virtual borliq (vr, inglizcha virtual reality, vr, sun'iy borliq) - bu texnik vositalar yordamida yaratilgan, odamga uning hislari: ko'rish, eshitish, teginish va boshqalar orqali uzatiladigan dunyo. virtual borliq ekspozitsiyani ham, ta'sirga javobni ham taqlid qiladi. borliq sezgilarining ishonarli kompleksini yaratish uchun virtual reallik xususiyatlari va reaktsiyalarining kompyuter sintezi real vaqtda amalga oshiriladi. virtual borliq ob'ektlar...

This file contains 10 pages in PDF format (460.3 KB). To download "virtual borliq texnologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: virtual borliq texnologiyasi PDF 10 pages Free download Telegram