argentina iqtisodiy va siyosiy kurashi

DOC 16 pages 84.5 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 84.5 KB

File type DOC

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

o'zbekiston respublikasi oliy va o'rta mavzu: argentina iqtisodiy rivojlanishi va siyosiy kurash. r e j a: 1. argentinaning mustaqillik uchun kurashi va istiqlolga erishishi. 2. argentinaning ijtimoiy-iqtisodiy ahvoli. 3. argentining ijtimoiy siyosiy taraqqiyoti. 4. argentina davlatining umumiy tafsiloti. argentinaning mustaqillik uchun kurashi va istiqlolga erishuvi ispaniyaning amerika qit’asidagi mustamlakalari juda katta hududlarni tashkil etgan. ular g‘arbiy luizianani, florida, meksika, vest-indiya orollari, markaziy amerika va janubiy amerikaning deyarli yarmini bosib olganlar, janubiy amerikaning hozirgi braziliya hududi portugaliya tomonidan istilo etilgan edi. bu yerdagi tub aholi ispanlar va portugallar bilan bir qatorda hindular (tub aholi), afrikadan olib kelingan negrlar va mulatlar (negrlar bilan yevropaliklarning avlodlari), metislar (boshqa xalqlarning avlodlari) va kreollan (ispanlar va mahalliy aholi avlodlari) dan iborat bo‘lgan. ispanlar kelib joylashib mustamlakaga aylantirilgan janubiy amerika hududi la plata (ispancha – kumush yer) deb atalgan. ispanlar o‘zlari istilo qilgan mamlakatlarda shu jumladan la plata – argentinada ham plantatsiya qulchiligi tizimi asosidagi mustamlakachilik …

2 / 16

aylantirib, mahalliy aholini shafqatsiz talaganlar. masalan, argentinaning chet davlatlar bilan har qanday aloqalari va hatto savdosi ham faqat ispan ma’murlari tomonidan amalga oshirilgan. mustamlakachilarning bunday vahshiyona siyosati tub aholining ham va ular bilan ispanlarning avlodi bo‘lmish kreollarning qattiq noroziligiga sabab bo‘ldi. kreollar garchi ma’lum mol-mulk, yerlarga ega bo‘lsalarda boshqaruv va davlat ishlariga juda kam aralasha olardilar, ular deyarli hokimiyatni boshqarish ishlarga yaqinlashtirilmaganlar. mustamlakachilik rejimidan norozi bo‘lgan kreollarda mustaqillikka intilish hislari uyg‘ona boshlagan va ular turli yo‘llar bilan ispanlarga qarshi kurash yo‘liga o‘tganlar. shunday qilib, argentinadagi, umuman butun amerikadagi ozodlik kurashining boshida aynan ana shu ispanlar va mahalliy aholi avlodlari – kreollar turganlar. xviii asr oxirida shimoliy amerikada olib borilgan mustaqillik uchun kurash va fransiyada bo‘lib o‘tgan 1789-1794-yillardagi burjua inqilobi ta’sirida ispan mustamlakalarida, jumladan, argentinada ham bosqinchilarga qarshi xalq harakati kuchaydi. ana shu harakat, ozodlik kurashi boshida kreollardan kelib chiqqan zodagonlarning vakillari turdilar. yevropa va shimoliy amerika qit’asidagi mustaqillik kurashi janubiy …

3 / 16

ilan erkin savdo olib borishdan manfaatdor bo‘lgan asosan angliya va fransiyadan yordam olishdan umidvor edilar. kreollar va ular orasidan chiqqan pomeshchiklar xalq ommasining ispanlarga qarshi chiqishlaridan ham qo‘rqardilar, chunki xalq ommasining bu ozodlik harakati pomeshchiklar zulmiga qarshi kurashga aylanib ketishi mumkin edi. ispaniya mustamlakalarining mustaqillik uchun urush boshlashi arafasida feodal absolyutik ispaniyasi chuqur inqirozni boshidan kechirayotgan edi. trafalgar jangida ispanlarning inglizlardan mag‘lubiyati ispaniyaning latin, amerikasidagi hukmronligiga qattiq zarba yetkazdi, bu janga butun boshliq ispan harbiy flot butkul yo‘q bo‘ldi. bundan tashqari, 1808-yila napoleon qo‘shinlarining ispaniyaga bostirib kirishi, lotin amerikasidagi ispan mustamlakalarida mustaqillik uchun kurashga turtki bo‘lid. milliy-ozodlik harakatning arboblari mustamlakachilik rejimini tugatishga ochiqdan-ochiq harakat boshladilar. bu harakat argentinada ham boshlanib ketdi. ispaniya mustamlakalariga qarshi mustaqillik urushi ikki davrga bo‘linadi. birinchi davr – 1810-1815-yillar bo‘lib hisoblanadi. bu davrda argentina asosan o‘zining rasmiy mustaqilligiga erishgan edi. 1810-yilda la-plata vitse qirolligi (hozirgi argentina) da, (shuni ta’kidlaymizki, bu qirollikka o‘sha paytda hozirgi paragvay, urugvay, …

4 / 16

iga chiqdilar va o‘z xalqlari o‘rtasidagi nifoqlarni bartaraf etib, xalq ommasini mustamlakachilarga qarshi kurashga birlashtirib, butun lotin amerikasiga ozod va mustaqil davlatlarga asos soldilar. mustaqillik urushining ikkinchi davri (1816-1826) da la-plata provisiyalari (argentina) mustaqillikka erishdi, ya’ni 1816-yilda argentina mustaqil deb e’lon qilindi. bu urush butun janubiy amerikani qamrab oldi. general san martin and tog‘larining to‘rt ming metrli baland cho‘qqilaridan o‘tib, 1817-yilda sant yagoni ozod qildi. shunday qilib chili ispanlardan ozod qilindi va mustaqil bo‘ldi. keyinchalik san-martin perulik kreollarning qo‘zg‘olonini eshitib, ularning iltimosiga ko‘ra yordamga etib kelib peruni ham ozod qildi. 1821 yil peru ham mustaqil deb e’lon qilindi. shuning uchun general san martin argentinaliklar bilan birga nerulinli va chililiklarning ham xalaskori hisoblanadi. lotin amerikasi xalqlari atamasi bugungi kunda kanada va aqshdan tashqari amerika qit’asini egallagan barcha mamlakatlarga tegishli bo‘lib ispan, portugal tillarida so‘zlashuvchi xalqlarni nazarda tutadi. qadimgi rimda lotin tili asosiy til bo‘lib keyinchalik undan yuqorida nomlari keltirilgan tillar vujudga …

5 / 16

inib nobud bo‘ldi hamda vest-indiyaning boshqa orollaridagi mahalliy aholi kabi qirib tashlandi. shu sababli gaitidagi shakarqamish afrikadan qora tanli qullar keltirildi. xviii asr oxiriga kelib gaitidagi fransuz yerlarida 400 mingdan ko‘proq qora tanli qul bor edi. ular o‘z mehnatlari bilan plantatorlar boyligini ko‘paytirar edilar. qullar tez-tez qo‘zg‘alon ko‘tarib turar edilar. 1791 yilda boshlangan katta qo‘zg‘alon qullarning tarixida ilk bor g‘alaba qozonishi edi. qullar hokimiyatni qo‘lga olib o‘zlarining kichik bo‘lsada mustaqil davlatlarini barpo etdilar. qullar va oq tanli kambag‘allarning birgalikdagi harakatlari muvaffaqiyat garovi bo‘ldi. gussen-levertyur boshchiligidagi qo‘zg‘alon g‘alaba bilan tugadi. u qullar ozod etilganligi va plantatorlardan tortib olingan yerlar ularga berilishini e’lon qildi. bir necha yildan so‘ng napaleon bonapart buyrug‘iga binoan gaitiga fransuz qo‘shinlari yetib keldi. gussen asir olinib fransiyaga jo‘natildi va qamoqxonada vafot etdi. ammo fransiyaliklarni gaitiliklar haydab yubordilar va 1804-yilda mustaqillikni qo‘lga kiritdilar . orolda gaiti respublikasi tuzildi. keyinchalik orolning sharqiy qismi gaiti respublikasidan ajralib chiqib mustaqil davlatga aylandi. …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "argentina iqtisodiy va siyosiy kurashi"

o'zbekiston respublikasi oliy va o'rta mavzu: argentina iqtisodiy rivojlanishi va siyosiy kurash. r e j a: 1. argentinaning mustaqillik uchun kurashi va istiqlolga erishishi. 2. argentinaning ijtimoiy-iqtisodiy ahvoli. 3. argentining ijtimoiy siyosiy taraqqiyoti. 4. argentina davlatining umumiy tafsiloti. argentinaning mustaqillik uchun kurashi va istiqlolga erishuvi ispaniyaning amerika qit’asidagi mustamlakalari juda katta hududlarni tashkil etgan. ular g‘arbiy luizianani, florida, meksika, vest-indiya orollari, markaziy amerika va janubiy amerikaning deyarli yarmini bosib olganlar, janubiy amerikaning hozirgi braziliya hududi portugaliya tomonidan istilo etilgan edi. bu yerdagi tub aholi ispanlar va portugallar bilan bir qatorda hindular (tub aholi), afrikadan olib kelingan negrlar va m...

This file contains 16 pages in DOC format (84.5 KB). To download "argentina iqtisodiy va siyosiy kurashi", click the Telegram button on the left.

Tags: argentina iqtisodiy va siyosiy … DOC 16 pages Free download Telegram