o‘zbekistonning milliy istiqlol tarixi

DOCX 21 pages 65.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 21
5-mavzu: miily ma'naviyatga mustamlakachilik va qaramlik sharoitidagi munosabatlar, ularning ijtimoiy oqibatlari reja: 1. o'zbekiston xalqining milliy mustaqilligi tarixidan. 1. xalqni milliy ma'naviy-ma'rifiy zaminlardan mahrum qilish- mustamlakachilik siyosatining asosiy maqsadidir. 1. o'zbekiston respublikasi birinchi prezidenti islom karimov asarlarida milliy ma'naviyatga mustamlakachilik va qaramlik sharoitidagi munosabatlar talqini. 1. rossiya imperiyasi tomonidan markaziy osiyo xalqlariga etkazilgan ma'naviy talofat va uning oqibatlari. tayanch iboralar: mustamlakachilik, qaramlik, tobelik, mustamlakachilik siyosati, zo'ravonlik, ruslashtirish siyosati, mustaqillik va ma'naviyat, vatanparvarlik, insonparvarlik, mustaqillik tafakkuri, milliy iftixor, milliy g'urur, millatparvarlik. 1. o'zbekiston xalqining milliy istiqlol uchun kurash tarixidan o'zbek xalqi o'z tarixiy taraqqiyoti davomida og'ir va murakkab sinovlarni boshdan kechirgan. markaziy osiyo davlatlari joylashgan geografik kenglik, ayniqsa, o'zbekiston respublikasi hududi doimo turli tashqi bosqinchi kuchlar diqqatini o'ziga tortib kelgan. chunki bu hudud sharq bilan g'arbni, shimol bilan janubning bog'lanishida eng qulay chorrahada joylashgan bo'lib, go'zal va betakror tabiatga, serhosil tuprog'i va erosti boyliklariga ega. buning natijasida yurtimiz hududi, shahar va …
2 / 21
ari yaratilgan. “to'maris” eposida o'rta osiyo xalqlarining chet el bosqinchilariga, xususan, miloddan avvalgi vi asrda bu o'lkaga bostirib kirgan eron ahamoniylari shohi kir ii ga qarshi massaget qabilalarining qahramonona kurashi aks etgan. kir ii qo'shini tor-mor etilib, uning o'zi miloddan avvalgi 529 yilda jang maydonida o'ldiriladi. boshi tanasidan judo qilinib, qon bilan to'ldirilgan meshga solinadi. doro qo'shinlariga qarshi turgan xalq qahramonining jasoratini aks ettirgan “shiroq” eposi ham o'rta osiyo xalqlarining chet el bosqinchilariga qarshi qahramonona kurashini aks ettiradi. vatanparvarlik va jasorat, vatani va xalqining baxt-saodati yo'lida fidoyilik qilishga shay, tayyor turish kabi yuksak ma'naviyatlilik sak qabilasining o'g'loni cho'pon shiroq timsolida gavdalangan. yuqorida keltirilgan har ikkala xalq og'zaki ijodi namunalari zamirida haqiqiy tarixiy dalillar yotadi. to'maris va shiroq xalq qahramonlari sifatida ahamoniylar tajovuziga qarshi kurashgan, o'z xalqi, vatani uchun jonini ham ayamaydigan buyuk va mislsiz mardlik hamda jasorat timsoli hisoblanadi. miloddan avvalgi 329 yilda makedoniyalik iskandar o'rta osiyo hududiga bosqinchilik yurishlarini …
3 / 21
tilo va istibdodga qarshi kurash g'oyalari yagona maqsad yo'lida, masalan, turon zaminini istilochilardan ozod qilish uchun bo'lgan janglarda birlashtiruvchi g'oya bo'ladi. xususan, muqanna boshchiligidagi qo'zg'olon va uning ozodlik uchun kurash g'oyalari istilochilarga qarshi kurashda mafkura vazifasini bajardi. xiii asr boshida o'rta osiyo hududiga chingizxon boshchiligida mo'g'ullar bostirib kiradi. ularga qarshi kurashgan qahramon amirlardan biri xo'jand hokimi temur malik bo'lgan. bir yarim oy davomida jon olib, jon berib xo'jand shahrini himoya qilgan. o't ichida qolgan shaharni ilojsiz tark etib, sirdaryo o'rtasida bir orolga joylashadi va dushmanga qarshi kurashishni davom ettiradi. nihoyat, maxsus kemalar yasab, daryo oqimi bo'ylab xorazm tomon suzib ketadilar. xalq qahramoni temur malikning bundan keyingi qahramonliklari xorazm va ona yurtning boshqa hududlarini bosqinchilardan himoya qiluvchilar safida kechdi. 1221 yilning yozida mo'g'ullar xorazmshohlar poytaxti gurganchga hujum qilganda jaloliddin manguberdi, temur malik singari sarkardalar xalq qasoskorlari bilan bir safda jang qildilar. bu jangda otashnafas shoir, haqiqat va ma'rifat ilmi peshvosi shayx …
4 / 21
manguberdi, temur malik kabi vatan himoyachilari so'nggi nafaslarigacha dushmanga qarshi kurashayotgan xalqqa rahnamolik qildilar. ular o'zlarining botir jangchilari bilan o'n yil davomida goh movarounnahr, goh afg'on va hind, goh eron yoki kavkazda paydo bo'lib, mo'g'ullarga qaqshatqich zarbalar berishda davom etdilar. mo'g'ullar hukmronligi davrida movarounnahrda yuz bergan muhim vatanparvarlik jasoratlaridan yana biri – mahmud torobiy etakchiligida istilochilarga qarshi ko'tarilgan qo'zg'olon bo'ldi. qo'zg'olon 1238 yili buxoro shahridan uch farsax uzoqlikda joylashgan torob qishlog'ida boshlandi. qo'zg'olonga mo'g'ul bosqinchilarining kun sayin oshib borayotgan zulmi va askarining beboshligi sabab bo'ldi. lekin qo'zg'olonchilar etarli darajada faollik va tashabbus ko'rsata olmadilar. qo'zg'olon boshqa shaharlarga tarqalmadi. janglardan birida mahmud torobiy yaralanib, halok bo'ladi. mo'g'ullarga qarshi kurashlarning mag'lubiyatga uchrashiga qaramay, bu kurashlar ularning zulmini kuchsizlantirishga xizmat qilgan. movarounnahrni mo'g'ul istilochilaridan ozod etish, tobora parchalanib borayotgan mamlakatni birlashtirish, uning mustaqilligini ta'minlash, bosqinchilar zulmi ostida yildan-yilga nochorlashib, qashshoqlashib borayotgan xalq turmushini yaxshilash yo'lida olib borilgan kurashlarga buyuk sohibqiron amir temur boshchilik …
5 / 21
n, jamiyat manfaatlari ulug'vor, mamlakatda tinchlik va barqarorlik ta'minlangan, davlatlararo ijtimoiy-iqtisodiy, madaniy aloqalarning mustahkamlangan va qonun ustuvorligi ta'minlangan edi. o'zbekiston respublikasining birinchi prezidenti islom karimov ta'kidlaganidek: “o'zbekistonning bugungi ozodligini mustahkamlash davrida amir temur biz uchun buyuk davlat asoschisi sifatida qadrlidir. u davlat poydevorini qurgan, davlatning huquqiy asoslarini barpo etgan. uning davlatchilik borasidagi fikrlari nafaqat o'z davri, balki kelgusi avlodlar uchun ham katta ahamiyat kasb etadi”. amir temur vafotidan so'ng temuriyzodalar o'rtasida taxt uchun kurashlar markazlashgan davlatni parchalabgina qolmay, uni zaiflashtirdi. natijada xvi asr boshlarida dashti qipchoq tomonidan ko'chmanchi o'zbeklar davlati hukmdori muhammad shohbaxt shayboniyxon ko'shinlari movarounnahrni bosib oldi. keyinchalik, shayboniylarning movarounnahrda tashkil etgan davlati buxoro xonligi deb atala boshlandi. xviii asrga kelib esa o'rta osiyo hududi uchta (buxoro, xiva, qo'qon) xonlikka bo'linib ketdi. biroq, o'rta osiyo xonliklari o'rtasidagi siyosiy hukmronlik uchun nizo va urushlar pirovardida mamlakatni inqirozga tushirdi. bunday siyosiy vaziyatdan foydalangan rossiya imperiyasi xix asrning ikkinchi yarmida o'rta osiyo …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘zbekistonning milliy istiqlol tarixi"

5-mavzu: miily ma'naviyatga mustamlakachilik va qaramlik sharoitidagi munosabatlar, ularning ijtimoiy oqibatlari reja: 1. o'zbekiston xalqining milliy mustaqilligi tarixidan. 1. xalqni milliy ma'naviy-ma'rifiy zaminlardan mahrum qilish- mustamlakachilik siyosatining asosiy maqsadidir. 1. o'zbekiston respublikasi birinchi prezidenti islom karimov asarlarida milliy ma'naviyatga mustamlakachilik va qaramlik sharoitidagi munosabatlar talqini. 1. rossiya imperiyasi tomonidan markaziy osiyo xalqlariga etkazilgan ma'naviy talofat va uning oqibatlari. tayanch iboralar: mustamlakachilik, qaramlik, tobelik, mustamlakachilik siyosati, zo'ravonlik, ruslashtirish siyosati, mustaqillik va ma'naviyat, vatanparvarlik, insonparvarlik, mustaqillik tafakkuri, milliy iftixor, milliy g'urur, millatparvarlik. 1...

This file contains 21 pages in DOCX format (65.5 KB). To download "o‘zbekistonning milliy istiqlol tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘zbekistonning milliy istiqlol… DOCX 21 pages Free download Telegram