sezgilar haqida umumiy tushuncha va uning nerv-fiziologik asoslari

PPTX 11 pages 334.8 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 11
powerpoint presentation sezgilar haqida umumiy tushuncha va uning nerv-fiziologik asoslari sezgilar haqida umumiy tushuncha va uning nerv-fiziologik asoslari sezgilar haqida umumiy tushuncha va uning nerv-fiziologik asoslari reja: 1. sezgilar haqida umumiy tushuncha 2. sezgilarning nerf-fiziologik asoslari 3. sezgilarning turlari sezgi to`g`risida umumiy tushuncha. sezgilar to`g`risidagi ilmiy ta`limotlarga ko`ra narsa va ularning xossalari, tarkibiy qismlari, xususiyatlari, shakllari, harakati birlamchi hisoblanib, sezgilarning o`zi esa tashqi va ichki qo`zg`atuvchilarning sezgi a`zolariga ta`sir ko`rsatishining mahsulidir. ma`lumotlarga qaraganda, sezgilar moddiy borliqning, voqelikning haqqoniy tasvirini in`ikos qiladi, binobarin, moddiy olam qanday ko`rinishga, shaklga, xususiyatga ega bo`lsa, ular xuddi shundayligicha o`zgarishsiz aks ettiradi. boshqacha aytganda, periferik nervlarning uchlari (ko`z, quloq, teri, burun kabilar), ta`sirotni eltuvchi (affe­rent), javob qaytaaivchi (efferent) nerv tolalari, analiza­torlarning orqa va bosh miya markazlari analizatorini tashkil qiladi. jahon psixologiyasi fani so`nggi yutuqlari hamda atamalariga qaraganda sezgilar quyidagicha tasniflanadi (ushbu tasniflanishning dastlabki ko`rinishi ingliz olimi ch.sherringtonga tegishlidir):1) tashqi muhitdagi narsa va hodisalarning xususiyat­larini aks ettirishga …
2 / 11
anuvchi bilish jarayonidir. ko`rish sezgisining adekvat qo`zg`atuvchisi havo to`lqini uzunligi 380 dan 770 millimikron diapazondagi clektromagnit nurlanishidan iboratdir. bu elektromagnit nurlanishlar ko`rish analizatorlarida ko`rish sezgisini vu­judga keltiruvchi asab jarayoniga aylanadi. eshitish sezgilarining tebranish chastotasi 16 dan 20000 gacha bo`lgan tovush to`iqinlari ta`sirining retseptorlarida aks etishidir. taktil sezgilari mexanik qo`zg`atuvchilarning teri yuzasidan ta`siri natijasida hosil bo`ladi. karlar uchun alohida ahamiyatga ega bo`lgan tebranishni aks ettirish sezgilari narsalarning tebranishlarini in`ikos qilish orqali yuzaga keladi. boshqa turdagi sezgilar ham o`zlarining maxsus qo`zg`atuvchilariga egadirlar. sezgining neyrofiziologik asoslari psixologiya fanida va falsafada bilishning ikki bosqichi, ya`ni uning hissiy (sezgi, idrok, tasavvur) va aqliy pog`onalari mavjud bo`lib, bu mumtoz xususiyat sifatida ma`ium. aqliy bosqich xotira, tafakkur, xayol jarayon­larini qamrab olgan bo`lib, o`zining mukammalligi, yuksakligi, mahsuldorligi, ijodiyligi bilan oldingi bosqichdan keskin ajralib turadi. biroq bugungi kunda bilish bosqichlarining miqdori, tavsifi psixologiya fani oldida turgan zarur vazifalarni bajara olmay qoldi. ong darajalari xususiyatlariga ko`ra bilishga oid qo`shimcha bosqichlarga …
3 / 11
sezgilari kiradi. ularning organlari — gavda muskullari, paylar, bo`g`imlardan iboratdir. organlarning tarkibida sezuvchi nervlarning chekka tarmoqlari mavjud bo`lib, ularning ta`sirida harakat va statik sezgilar vujudga keladi. muskul-harakat sezgilarining fizik sababi muskulfarga ta`sir etuvchi narsalarning mexanik tazyiqi va gavda harakatlaridir. statik sezgilar gavdaning fazodagi holatini sezish va muvozanat saqlash sezgilaridir. sezgilarni obyektiv yo`nalishi bo`yicha y.n.sokolov, o.s.vinogradovlar tekshirish ishlari olib borganlar, ular sezgilarni passiv jarayon emas, balki vegetativ elementlar fiziologik nafas olish tizimida o`zgarishga sabab bo`iuv-chilardir deb tushuntirganlar. ushbu vaqt reflektor o`zga-rishlarini, ya`ni sezgining obyektiv ko`rsatkichi sifatida ishlashga imkoniyat yaratadi. ma`lumki, sezgini paydo qiluvchi liar bir qo`zg`atuvchi, ya`ni qo`zg`atgich, ref­lektor jihatdan yuzaga keluvchi jarayonlarni yuzaga chaqiradi, chunonchi bular tomirlarning torayishi, teri galvanik reflektorlarning paydo bo`iishi (teri qarshiligining o`zgarishi), miyaning elektr faolligining o`zgarishi, ko`z-larning qo`zg`atgich tomon burilishi kabilar. bularning barchasi sezgi jarayoni paydo bo`layotgandagina ishga tushadi, shu sababli ular sezgilarning obyektiv ko`rsatkich-lari sifatida xizmat qila oladi. organik sezgilarning retseptorlari ichki organlarda: qizilo`ngach, me`da, …
4 / 11
r (proprioretseptiv). organik sezgilar (interoretseptiv). rang bilish hid bilish tam bilish foydalanilgan adabiyot karimov i.a. barkamol avlod - o‘zbekiston taraqqiyotining poydevori.- t.: 1998.- 64 b. 2. o‘zbekiston respublikasining “ta’lim to‘g‘risidagi qonuni”, t., 1997. 3. karimov i. a. o‘zbekistonda demokratik o‘zgarishlarni yanada chuqurlashtirish va fuqarolik jamiyati asoslarini shakllantirishning asosiy yo‘nalishlari.- “turkiston”, 2002 yil 31 avgust image2.jpeg image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image8.jpeg image9.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 11
sezgilar haqida umumiy tushuncha va uning nerv-fiziologik asoslari - Page 5

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sezgilar haqida umumiy tushuncha va uning nerv-fiziologik asoslari"

powerpoint presentation sezgilar haqida umumiy tushuncha va uning nerv-fiziologik asoslari sezgilar haqida umumiy tushuncha va uning nerv-fiziologik asoslari sezgilar haqida umumiy tushuncha va uning nerv-fiziologik asoslari reja: 1. sezgilar haqida umumiy tushuncha 2. sezgilarning nerf-fiziologik asoslari 3. sezgilarning turlari sezgi to`g`risida umumiy tushuncha. sezgilar to`g`risidagi ilmiy ta`limotlarga ko`ra narsa va ularning xossalari, tarkibiy qismlari, xususiyatlari, shakllari, harakati birlamchi hisoblanib, sezgilarning o`zi esa tashqi va ichki qo`zg`atuvchilarning sezgi a`zolariga ta`sir ko`rsatishining mahsulidir. ma`lumotlarga qaraganda, sezgilar moddiy borliqning, voqelikning haqqoniy tasvirini in`ikos qiladi, binobarin, moddiy olam qanday ko`rinishga, shaklga, xususiyatga ega...

This file contains 11 pages in PPTX format (334.8 KB). To download "sezgilar haqida umumiy tushuncha va uning nerv-fiziologik asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: sezgilar haqida umumiy tushunch… PPTX 11 pages Free download Telegram