nutq nuqsonlarini tuzilish xususiyatiga ko'ra o'zaro farqlash

DOC 5 стр. 33,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 5
nutq nuqsonlarini tuzilish xususiyatiga ko‘ra o‘zaro farqlash. jizzax davlat pedagogika universiteti pedagogika va psixologiya fakulteti defektologiya (logopediya) yo‘nalishi nabiyeva rushana annotatsiya:ushbu tadqiqotda nutq nuqsonlari, ularning tuzilish xususiyatlari va o'zaro farqlari tahlil qilinadi. nutq nuqsonlari — bu inson nutqidagi turli xil kamchiliklar bo'lib, ular asosan uchta asosiy guruhga bo'linadi: artikulyatsion, fonetik va sintaktik nuqsonlar.artikulyatsion nuqsonlar, masalan, tovushlarni noto'g'ri talaffuz qilish yoki ularni aytishda qiyinchiliklarni o'z ichiga oladi. kalit so‘zlar:nutq, yozma nutq, og’zaki nutq, nutq shakllari, nutq buzilishi. mustаqillik yillаri tоm mа’nоdа o‘zbеkistоn rеspublikаsi ijtimоiy-iqtisоdiy vа mаdаniy tаrаqqiyoti istiqbоlini bеlgilаsh, jаhоn hаmjаmiyati mаmlаkаtlаri sаfidаn munоsib o‘rin egаllаshgа intilish yo‘lidаgi kеng ko‘lаmli islоhоtlаrni аmаlgа оshirish bilаn kеchmоqdа. jаhоnning rivоjlаngаn mаmlаkаtlаri tаjribаlаrini o‘rgаnish, mаhаlliy shаrt-shаrоit, iqtisоdiy vа intеllеktuаl rеsurslаrni inоbаtgа оlgаn hоldа jаmiyat hаyotining bаrchа sоhаlаridа tub islоhоtlаrning аmаlgа оshirilаyotgаnligi yangidаn-yangi yutuqlаrgа erishishni tа’minlаmоqdа. turli sоhаlаrdа yo‘lgа qo‘yilаyotgаn хаlqаrо hаmkоrlik gаrchi o‘z sаmаrаsini bеrаyotgаn bo‘lsаdа, birоq, milliy mustаqillikni hаr jihаtdаn mustаhkаmlаsh, erishilgаn yutuqlаrni bоyitish, …
2 / 5
akatimizda nutq kamchiliklariga ega bolalar bilan olib boriladigan korreksion-tarbiyaviy va pedagogik ishga katta e’tibor qaratilmoqda. nutq kamchiliklarini erta aniqlash, korreksion ta’lim va tarbiyani tashkil qilish va ta’lim-tarbiyaning uslublari masalasini hal qilish bo‘yicha ma’lum miqdorda yutuqiarga erishilgan. ko‘p hollarda maxsus ta’sir etish yo‘llari orqali bolalardagi turli xil nutq patologiyalarini oldini olishga erishilmoqda. bolalardagi nutq kamchiliklarini o ‘z vaqtida oldini olish nerv- psixik kasalliklami oldini olish bilan uzviy bog'liqdir. bu davolash, pedagogik va ijtimoiy ta’sirlami o‘z ichiga olgan kompleks tadbirlar orqali amalga oshiriladi. nutqning normal shakllanishi uchun miya yarim korteksining ma'lum bir yetuklikka erishishi, artikulyar apparatning shakllanishi va eshitishning saqlanib qolishi kerak. yana bir ajralmas shart - bu bolaning hayotining birinchi kunlaridan boshlab to‘liq huquqli nutq muhiti. 1 yoshdan 6 yoshgacha bo‘lgan nutqni rivojlantirishning asosiy ko‘rsatkichlari keltirilgan . nutq buzilishi bo‘lgan bolalar - bu normal eshitish va buzilmagan aql bilan nutq rivojlanishida og'ish bo‘lgan bolalar. nutq buzilishlari xilma-xil bo‘lib, ular talaffuzning buzilishi, …
3 / 5
lar ham alohida yordamga muhtoj. ko‘pgina "umumiy ta'lim" bolalar bog'chalarida nutq terapiyasi guruhlari mavjud bo‘lib, ularda bolalarga nutq terapevti va maxsus ta'limga ega o‘qituvchilar yordam beradi. nutqni tuzatishdan tashqari, bolalar xotira, diqqat, fikrlash, umumiy va nozik motorli ko‘nikmalarni rivojlantirish bilan shug'ullanadilar, savodxonlik va matematikani o‘rgatadilar. umumta’lim maktablari qoshidagi logopediya markazlarida maktab yoshidagi bolalarga yordam ko‘rsatilmoqda. nutq markazlariga talaffuzida nuqsoni bor, nutqi rivojlanmaganligi sababli yozishda nuqsoni bor, duduqlangan bolalar yuboriladi. maktabdagi nutq terapiyasi mashg'ulotlarining muvaffaqiyati ko‘p jihatdan oilaning to‘g'ri nutq ko‘nikmalarini mustahkamlashga qanchalik hissa qo‘shishiga bog'liq. “og'ir nutq buzilishlarida bolalarni ommaviy bolalar muassasalarida o‘qitish mumkin emas, shuning uchun og'ir nutq buzilishi bo‘lgan bolalar uchun maxsus bolalar bog'chalari va maktablar mavjud. og'ir nutq buzilishining asosiy belgisi - bu oddiy eshitish va buzilmagan aql bilan og'zaki aloqa vositalarining aniq cheklanishi. bunday kasalliklardan aziyat chekadigan bolalarda nutq zaxirasi kam, ba'zilari esa umuman gapirmaydi. bu holatda boshqalar bilan muloqot juda cheklangan. ushbu bolalarning aksariyati ularga …
4 / 5
. og'ir nutq buzilishlari uchun xarakterli xususiyat uning umumiy rivojlanmaganligi bo‘lib, u nutqning tovush va leksik, grammatik jihatlarining pastligida namoyon bo‘ladi. natijada og'ir nutq buzilishi bo‘lgan bolalarning aksariyatida fikrlash, nutqni umumlashtirish, o‘qish va yozishda qiyinchiliklar mavjud. bularning barchasi aqliy rivojlanishning birlamchi saqlanishiga qaramay, fan asoslarini o‘zlashtirishni qiyinlashtiradi. muloqotga urinishda o‘zining pastligi va kuchsizligini anglash ko‘pincha xarakterdagi o‘zgarishlarga olib keladi: izolyatsiya, negativizm, zo‘ravon hissiy buzilishlar. ba'zi hollarda apatiya, befarqlik, letargiya, e'tiborning beqarorligi mavjud. bunday reaktsiyalarning zo‘ravonligi bolaning joylashgan sharoitlariga bog'liq. agar uning nuqsoniga e'tibor qaratilmasa, nutqining noto‘g'riligi beozor so‘zlar bilan ta'kidlanmasa, ular uni tushunishga va jamiyatdagi qiyin vaziyatni engillashtirishga har tomonlama harakat qiladilar, bolaning shaxsiyatida reaktiv qatlamlar kamroq bo‘ladi. odatda, to‘g'ri pedagogik yondashuv bilan bolalar og'zaki va yozma nutqni o‘zlashtiradilar, maktab bilimlarining zarur miqdorini o‘rganadilar. nutqning rivojlanishi bilan birga, qoida tariqasida, psixikadagi ikkilamchi o‘zgarishlar ham yo‘qoladi. xulosa nutq kamchiligiga ega bolalarni tarbiyalash jarayonida ota-onalar va pedagoglar doimo o‘z xulq-atvorini va o‘zining …
5 / 5
bola yoshiga va uning individual psixologik ta’sirlanish xususiyatlariga bog'liq bo‘ladi. nutqiy nuqson belgilarini yaxshi bilish va hisobga olish zarur, shuningdek, uning to‘liq kompensatsiyasi ham e’tiborga olinadi. buning natijasida har bir bolani har tomonlama sinchikovlik bilan o‘rganish, nutq kamchiligiga ega bolalar korreksion ta’lim-tarbiyasining yuqori darajadagi variantini tuzishda alohida ahamiyat kasb etadi. o‘qituvchilogopedning guruhdagi barcha bolalaming individual xususiyatlarini aniq bilishi nuqsonni bartarf etish imkoniyatini belgilashga yordam beradi, buning uchun kerakli muddatlarni o‘rganish, umumta’lim maktablari dasturi bo‘yicha o ‘qitishga qarab oldindan baho berish imkonini beradi. adabiyotlar: 1. ayupova m.y. logopediya. darslik. o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi. toshkent, “o‘zbekiston faylasuflari milliy jamiyati nashriyoti”, 2007. 2. ya.mo‘minova, м.qahramonova. logopediya terminallarining ruscha-o‘zbekcha izohli lug‘ati. тoshkent, “o‘qituvchi”, 1988. 3. микшина е.п. и др. методика формирования и развития устной речи. москва, 2001. 4. сазанова.с.н. развития речи дошкольников с обшим недоразвитием речи. изд-во. академия. м., 2003. 5. jаbbоrоvа, m. (2021). the importance of innovative technologies in …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 5 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "nutq nuqsonlarini tuzilish xususiyatiga ko'ra o'zaro farqlash"

nutq nuqsonlarini tuzilish xususiyatiga ko‘ra o‘zaro farqlash. jizzax davlat pedagogika universiteti pedagogika va psixologiya fakulteti defektologiya (logopediya) yo‘nalishi nabiyeva rushana annotatsiya:ushbu tadqiqotda nutq nuqsonlari, ularning tuzilish xususiyatlari va o'zaro farqlari tahlil qilinadi. nutq nuqsonlari — bu inson nutqidagi turli xil kamchiliklar bo'lib, ular asosan uchta asosiy guruhga bo'linadi: artikulyatsion, fonetik va sintaktik nuqsonlar.artikulyatsion nuqsonlar, masalan, tovushlarni noto'g'ri talaffuz qilish yoki ularni aytishda qiyinchiliklarni o'z ichiga oladi. kalit so‘zlar:nutq, yozma nutq, og’zaki nutq, nutq shakllari, nutq buzilishi. mustаqillik yillаri tоm mа’nоdа o‘zbеkistоn rеspublikаsi ijtimоiy-iqtisоdiy vа mаdаniy tаrаqqiyoti istiqbоlini bеlgilаsh, jаhоn ...

Этот файл содержит 5 стр. в формате DOC (33,5 КБ). Чтобы скачать "nutq nuqsonlarini tuzilish xususiyatiga ko'ra o'zaro farqlash", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: nutq nuqsonlarini tuzilish xusu… DOC 5 стр. Бесплатная загрузка Telegram