keynsning tovarlar va xizmatlar bozoridagi makroiqtisodiy muvozanat modeli

DOC 14 pages 120.5 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 120.5 KB

File type DOC

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

keynsning tovarlar va xizmatlar bozoridagi makroiqtisodiy muvozanat modeli reja: 1. keynsning makroiqtisodiy muvozanat nazariyasi asoslari. 2. haqiqiy va rejalashtirilgan xarajatlar. 3. «keyns xochi». ishlab chiqarish hajmining muvozanat darajasiga erishish mexanizmi. 4. avtonom xarajatlar mul’tiplikatori. 5. retsession va inflyatsion uzilish 1. keynsning makroiqtisodiy muvozanat nazariyasi asoslari. klassik maktab namoyondalari bozorlar va baholarning umumiy muvozanati nazariyasini yaratdilar. ularning umumiy muvozanat konsepsiyasiga ko’ra iqtisodiyotda faqatgina to’liq bandlilik sharoitidagi muvozanat mavjud bo’lishi mumkin. bunday xulosa j.b.seyning bozorlar qonuniga tayanadi. bu qonunga ko’ra mehnat taqsimotiga asoslangan iqtisodiyotda har bir sub’yektning ishlab chiqarishi bir vaqtning o’zida boshqa sub’yektlarning ishlab chiqarish natijalariga talab hisoblanadi. oxir-oqibat yalpi talab yalpi taklifga teng bo’ladi. klassik iqtisodchilar fikriga ko’ra ad ≠ as holati ro’y bermaydi, umumiy xarajatlar miqdori yetishmay qolgan, ya’ni ad as) ko’ramiz. talabning oshishi esa firmalar zahirasining kamayishi hisobiga qondiriladi. natijada, yamm asta sekin y2 dan y0 ga qarab o’sadi va yana ad=as tengligiga erishiladi. bu esa ayni paytda …

2 / 14

’tiplikator samarasi hisobiga yalpi daromadlarning ko’proq miqdorga (δy) oshishiga olib keladi. avtonom xarajatlar mul’tiplikatori muvozanatli yamm o’zgarishning avtonom xarajatlarning har qanday komponenti o’zgarishiga nisbatini ko’rsatadi: m = δy /δa: bu yerda: m - avtonom xarajatlar mul’tiplikatori; δy – muvozanatli yaimning o’zgarishi; δa – avtonom xarajatlarning y o’zgarishiga bog’liq bo’lmagan o’zgarishi. mul’tiplikator - yalpi daromadlar avtonom xarajatlarning dastlabki o’sishi (kamayishi)dan necha marta ortiq o’sganligini (kamayganligi) ko’rsatadi. avtonom iste’mol δsa miqdorga o’ssa, bu yalpi xarajatlar va daromadlar (u) ning o’sha miqdorda o’sishiga olib keladi. bu esa, o’z navbatida iste’molning ikkinchi marta (daromadlar oshishi hisobiga) mrs x δsa miqdorda o’sishiga olib keladi. keyinchalik yalpi xarajatlar va daromadlar mrsxδsa miqdorda yana o’sadi. shunday qilib, «daromad-xarajat» ko’rinishidagi doiraviy aylanish bo’yicha jarayon davom etaveradi. δsa↑( >ad↑(y↑(c↑(ad↑(y↑(c↑(ad↑(y↑ va hokazo. ushbu oddiy vaziyatdan ko’rinib turibdiki, yalpi daromadlar (y), avtonom iste’molning dastlabki o’zgarishi δsa↑ ga nisbatan bir necha marta ko’p o’zgaradi. bu shuni bildiradiki, s, i, g yoki xp …

3 / 14

ari bu daromadning 75 foizini, ya’ni 3,75 mlrd. so’mni iste’mol xarajatlariga sarflaydi, qolgan 1,25 mlrd. so’mni jamg’aradi. sarflangan 3,75 mlrd. so’m boshqalar uchun daromad hisoblanadi. o’z navbatida ular ham 3,75 mlrd. so’mning 75 foizini iste’mol uchun sarflaydilar va 25 foizini jamg’aradilar. bu jarayon oxirgi so’m jamg’arilmaguncha davom etadi. bunda: m = δy / a = 20 / 5 = 4 va m = 1 / (1-0,75) = 4 va bundan : δy 1 m = --------- = ----------- a 1- mpc demak iste’molga chegaralangan moyillik qancha katta bo’lsa multiplikator samarasi ham shuncha yuqori bo’ladi. multiplikatorning matematik mohiyati cheksiz kamayib boruvchi geometrik progressiyani anglatadi, ya’ni m=1+b+b1+b2+b3+b4+…+bn, bu yerda b=mpc. tenglikning ikki tomonini b ga ko’paytiramiz: mb=b+b2+b3+b4+…+bn+1 endi birinchi tenglamadan ikkinchisini ayiramiz: m-mb=1-bn+1 , m(1-b) =1-bn+1 hisob kitob natijalarini quyidagicha tasvirlaymiz: m = ( ‘n+1) / (1-b) b kasr son va bn+1 nolga juda yaqin bo’lgani uchun m = 1/ (1-b ) …

4 / 14

bo’lgan miqdor retsession uzilish deyiladi (7.6-chizma). ishlab chiqarishda to’liq bandlikka erishish va retsession uzilishni yo’qotish uchun jami talabni rag’batlantirish va muvozanatni «a» nuqtadan «v» nuqtagacha surish lozim. bu yerda muvozanatli yalpi daromadning o’sishi δu quyidagiga teng bo’ladi: ye y=e e1=c+i+g+xn a ye e2=e1-δe inflyatsion uzilish b 45 y* y0 y 7.7-chizma. ishlab chiqarishning haqiqiy va potensial hajmi o’rtasidagi inflyatsion uzilish. δu=retsession uzilish miqdori x avtonom xarajatlar mul’tiplikatori miqdori yaimni to’liq bandlikning noinflyatsion darajasigacha pasaytirish uchun jami talab (jami xarajatlar) kamayishi zarur bo’lgan miqdor inflyatsion uzilish deyiladi. agarda, ishlab chiqarish haqiqiy hajmi (uo) potensial (u*) hajmidan ko’p bo’lsa, jami xarajatlar ortiqcha hisoblanadi. jami talabning ortiqchaligi iqtisodiyotda inflyatsiya jarayoniga olib keladi. boshqacha aytganda jami talab hajmining jami taklif hajmidan qisqa muddatda katta bo’lishi oqibatida haqiqiy va potensial yaim hajmlari o’rtasida inflyatsion uzilish ro’y beradi (7.7-chizma).. bu uzilishni bartaraf qilish uchun jami xarajatlarni kamaytirish, boshqacha qilib aytganda jami talabni cheklash zarur. grafikda bu …

5 / 14

y beradi, qisqa mmuddatlt buzilishlar esa bozor mexanizlari tomonidan, ya’ni tbaho, ish haqi kabi dastaklarning ishga tushishi bilan bartarafs etiladi deb hisoblashishadi. klassik iqtisodchilar nazariyasidan farqli o’laroq ingliz iqtisodchisi j. keyns o’zining to’liq bandlik mavjud bo’lmagan sharoitda ham makroiqtisodiy muvozanat ro’y beradi, tartibga solinmagan iqtisodiyotda to’liq bandlilik faqatgina tasodifiy ro’y beradi deb hisoblaydi. keyns modelida makroiqtisodiy muvozanat ishlab chiqarishni ta’minlovchi ikkita omil yalpi xarajatlar va yalpi daromadlarning kesishuv nuqtasida ro’y beradi. bu modelda tovar zahiralarining o’zgarishi makroihtisodiy muvozanatni ta’minlovchi omil deb qaraladi. yalpi daromadlarning avtonom xarajatlar miqdoridagi dastlabki o’sishdan (kamayishi)dan necha marta ortiq o’sishi (kamayishi) mul’tiplikator samarasi deyiladi. mul’tiplikator iqtisodiy tebranishlar darajasini kuchaytiruvchi omil hisoblanadi. avtonom xarajatlar mul’tiplikatori miqdori iste’molga chegaralangan moyillik darajasi bilan belgilanadi va u bilan to’g’ri bog’liqlikka ega.. makroiqtisodiy muvozanat potensial yaim hajmidan kamroq bo’lgan haqiqiy yaim hajmida o’rnatilsa retsession uzilish, aksincha bo’lsa inflyatsion uzilish ro’y beradi. nazorat va muhokama uchun savollar 1. makroiqtisodiy muvozanat to’g’risida klassik …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "keynsning tovarlar va xizmatlar bozoridagi makroiqtisodiy muvozanat modeli"

keynsning tovarlar va xizmatlar bozoridagi makroiqtisodiy muvozanat modeli reja: 1. keynsning makroiqtisodiy muvozanat nazariyasi asoslari. 2. haqiqiy va rejalashtirilgan xarajatlar. 3. «keyns xochi». ishlab chiqarish hajmining muvozanat darajasiga erishish mexanizmi. 4. avtonom xarajatlar mul’tiplikatori. 5. retsession va inflyatsion uzilish 1. keynsning makroiqtisodiy muvozanat nazariyasi asoslari. klassik maktab namoyondalari bozorlar va baholarning umumiy muvozanati nazariyasini yaratdilar. ularning umumiy muvozanat konsepsiyasiga ko’ra iqtisodiyotda faqatgina to’liq bandlilik sharoitidagi muvozanat mavjud bo’lishi mumkin. bunday xulosa j.b.seyning bozorlar qonuniga tayanadi. bu qonunga ko’ra mehnat taqsimotiga asoslangan iqtisodiyotda har bir sub’yektning ishlab chiqarishi bir vaqtnin...

This file contains 14 pages in DOC format (120.5 KB). To download "keynsning tovarlar va xizmatlar bozoridagi makroiqtisodiy muvozanat modeli", click the Telegram button on the left.

Tags: keynsning tovarlar va xizmatlar… DOC 14 pages Free download Telegram