o‘quv uslubiylar majmuasi

DOC 280 pages 1.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 280
o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi termiz iqtisodiyot va servis universiteti jahon tarixi fanidan o‘quv uslubiy majmua bilim sohasi: 100000 – talim talim sohasi: 110000 - talim talim yo‘nalishi: 60111100 - tarix termiz – 2022 ushbu o‘quv majmua 60111100 -tarix ta’lim yo‘nalishiga mo‘ljallangan bo‘lib, u ta’lim to‘g‘risidagi nizom va davlat ta’lim standarti talablariga muvofiq yaratildi. unda fanning maqsad va vazifalari, mazmuni to‘g‘risida bakalavriat talabalariga ma’lumot beriladi. tuzuvchi: f.j.yormatov – termiz iqtisodiyot va servis universiteti ijtimoiy-gumanitar fanlar kafedrasi dotsenti, tarix fanlari nomzodi. taqrizchilar: z.ilhomov – nizomiy nomidagi toshkent davlat pedagogika universiteti “o‘zbekiston tarixi” kafedrasi mudiri, t.f.n., professor. y.tayronov–nizomiy nomidagi toshkent davlat pedagogika universiteti “jahon tarixi” kafedrasi mudiri, t.f.n., dotsent. 1-mavzu: kirish.qadimgi sharq tarixi manbashunosligi. 2 soat reja: 1.qadimgi sharq tarixi o‘rganilish bosqichlari. 2.antik davr tarixchilar mabashunosligi. 3.sharq xalqlari tarixi nemis olimlari tomonidan o‘rganilishi. 4.rus olimlari tomonidan sharq xalqlari tarixini o‘rganilishi. tayanch so‘zlar: nil, dajla (tigr), frot (evfrat), hind, gang …
2 / 280
lik davlatining vujudga kelishi va uning dastlabki taraqqiyoti problemasini tekshirishga imkon beradi. g‘arbda misrdan tortib sharqda to tinch okeangacha cho‘zilgan juda keng territoriyada qadimgi zamonlarda yashagan xalqlarning hayotini o‘rganib, juda ko‘p yozma manbalar va moddiy madaniyat yodgorliklari asosida qulchilikning zng qadimgi formalari qanday qilib vujudga kelganligini ko‘zdan kechirish mumkin. ijtimoiy formalar taraqqiyotining bu protsessi qadimgi sharqda juda sekinlik bilan borgan.faqat nil, dajla (tigr), frot (evfrat), hind, gang va xuanxe daryolarining unumdor vodiylaridagi qulay tabiiy sharoitlar eramizdan avvalgi to‘rtinchi ming yillikdayoq sun’iy sug‘orish asosida dehqonchilikning rivojlanishiga yordam bergan.lekin bu vodiylar ancha kichik vohalardan iborat bo‘lib, bu vohalar atrofida madaniy jihatdan qoloq ko‘chmanchi xalqlar olomoni kezib yurgan. chorvachilikning dehqonchilikdan, keyin esa hunarmandchilikning qishloq xo‘jaligidan ajralib chiqishi hamda hunarmandchilik va qishloq xo‘jalik ishlab chiqarishi sohasida turli tarmoqlarning paydo bo‘lishi qo‘shimcha yordamchi ish kuchini talab qilgan. shu bilan birga, ishlab chiqarishning ko‘payishi bilan kishi o‘zining kun kechirishi uchun kerak bo‘lgandan ko‘ra ko‘proq mahsulot ishlab …
3 / 280
zdor bo‘lib, ularning asoratiga tushib qolgan. qarzlarini to‘lashga qurbi yetmagan kambag‘allar shaxsan mehnat qilib o‘z qarzlarini uzishga majbur qilinganki, buning natijasida ko‘pincha qarzdorlar amalda qul bo‘lib qolganlar. qulchilikning eng muhim manbai bo‘lgan urushlar mulkiy jihatdan tabaqalanishga yordam bergan. jamiyatning birinchi marta sinflarga, ya’ni quldorlar sinfiga va qullarsinfiga bo‘linishi ana shu tariqa vujudga kelgan. lekin qadimgi sharqda quldorlik juda ham sekinlik bilan rivojlangan, u eng qadimgi, ibtidoiy qulchilik bo‘lib, ko‘pincha uy qulchiligi doirasidan tashqariga chiqmagan. antik gresiya va antik rim jamiyatlarida tez rivojlangan va to‘la avj olgan qulchilikdan sharqdagi qulchilik o‘zining huddi shu sekin rivojlanishi bilan farq qilgan. qadimgi misrda jamoa tuzumining sarqitlari to ellinizm dav,rigacha dayom ztib kelgan, qadimgi hindistonda esa bundan ham uzoqroqqa cho‘zilgan. “sharq istibdodi va bir-birining o‘rnini olib kelgan ko‘chmanchi istilochilarning hukmronligi ming yillar davomida bu qadimiy jamoalarga hech qanday ta’sir ko‘rsata olmadi” . boylar bilan kambag‘allar o‘rtasidagi kelishtirib bo‘lmaydigan sotsial ziddiyatlar, quldorlar bilan qullar o‘rtasidagi sinfiy …
4 / 280
vlatlar bo‘lib,ayrim-ayrim qabila va xalqlardan tashkil topgan, bu qabilalar va xalqlar, albatta, hali millat bo‘lib birlasha olmas edi. qadimgi sharqdagi turli xil tillarni, ya’ni qadim zamonlarda shimoli-sharqiy afrikada va osiyoning ko‘p yerlarida yashagan ko‘pdan-ko‘p qabila va xalqlar tillarini va yozuvlarini o‘rganish asosida, ko‘proq ana shu asosda qadimgi sharq tarixi o‘rganiladi.qadimgi sharq tillari, jumladan qadimgi misr, arab va qadimgi hind (sanskrit) tillarini o‘rganish bu tillarning juda qadim zamonlarda, quldorlik jamiyati paydo bo‘lishidan oldin vujudga kelganligini, ular bir necha ming yillar davomida juda sekinlik bilan rivojlanib borganligini, quldorlik davridagina emas, balki feodalizm davrida ham o‘zining asosiy lug‘at sostavini va grammatik qurilishining asosiy negizlarini o‘zgartirmay saqlab kelganligini ochiq-ravshan ko‘rsatadi. tilning xarakterli xususiyati nil vodiysida va urta dengizning sharqiy qirroq bo‘ylarida yashagan aholining tillarini o‘rganishda juda ravshan ko‘rinadi. misrliklar uch ming yil davomida o‘z mamlakatining juda ko‘p marta istilo qilinganligiga qaramay, o‘z tillarini mahkam saqlab qolganlar, ularning tili chet el assimilyatsiyasiga qattiq qarshilik ko‘rsatgan. …
5 / 280
, shuningdek unga muvofiq keladigan ustqurmaning xarakterli xususiyatlarini belgilashdir.shubhasizki, qadimgi sharq xalqlarining ijtimoiy tuzumi ibtidoiy jamoa tuzumiga qaraganda ancha taraqqiy qilgan tuzum bo‘lgan. buzilib borayotgan ibtidoiy jamoa tuzumi sharoitida quldorlik tuzumi tamomila tabiiy va qonuniy bir hodisadir, chunki quldorlik tuzumi ibtidoiy jamoa tuzumiga qaraganda oldinga qadam tashlashdir. qadimgi sharqda jamiyat birinchi marta quldorlar sinfiga va qullar sinfiga bo‘linib, unda o‘ziga xos despotik davlat vujudga kelgan, ibtidoiy jamoa tuzumi davrida esa bunday davlat bo‘lmagan. biroq qadimgi sharq jamiyatining progressiv taraqqiyoti juda sekinlik bilan borgan. quldorlik tuzumi davrida mavjud bo‘lib, shu tuzumga xizmat qilgan tovar ishlab chiqarish rujudga kelishiga va ibtidoiy savdo, asosan ayirboshlash savdosi maydonga kelishiga qaramasdan, qadimgi sharqdagi quldorlik davlatlarida natural xo‘jalik yetakchi rol o‘ynagan. qadimgi sharqdagi katta-katta quldorlik xo‘jaliklarida qullar mehnatidan foydalanishning dastlabki uyushgan formalari paydo bo‘lishi bilan bir qatorda, bu xo‘jaliklarda uy qulchiligi formalari ham saqlanib qolgan. murakkab va keng quloch otgan amaldorlik apparatidan iborat markaziy hokimiyat organlari …

Want to read more?

Download all 280 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘quv uslubiylar majmuasi"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi termiz iqtisodiyot va servis universiteti jahon tarixi fanidan o‘quv uslubiy majmua bilim sohasi: 100000 – talim talim sohasi: 110000 - talim talim yo‘nalishi: 60111100 - tarix termiz – 2022 ushbu o‘quv majmua 60111100 -tarix ta’lim yo‘nalishiga mo‘ljallangan bo‘lib, u ta’lim to‘g‘risidagi nizom va davlat ta’lim standarti talablariga muvofiq yaratildi. unda fanning maqsad va vazifalari, mazmuni to‘g‘risida bakalavriat talabalariga ma’lumot beriladi. tuzuvchi: f.j.yormatov – termiz iqtisodiyot va servis universiteti ijtimoiy-gumanitar fanlar kafedrasi dotsenti, tarix fanlari nomzodi. taqrizchilar: z.ilhomov – nizomiy nomidagi toshkent davlat pedagogika universiteti “o‘zbekiston tarixi” kafedrasi mudiri, t.f.n., professor. y.tayr...

This file contains 280 pages in DOC format (1.8 MB). To download "o‘quv uslubiylar majmuasi", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘quv uslubiylar majmuasi DOC 280 pages Free download Telegram