issiqxonalar va marsiya uchun qibatlar

PPTX 13 pages 1.3 MB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.3 MB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

issiqxona samarasi va uning oqibatlari issiqxona samarasi va uning oqibatlari yo’ldasheva nilufarxon reja issiqxona samarasi tushuncha va mexanizm asosiy issiqxona gazlari va antropogen manbalari issiqxona samarasining oqibatlari issiqxona samarasi (greenhouse effect) — bu quyoshdan kelayotgan yorug‘likning yer sirtida qizdirilishi va keyin atmosfera orqali radiatsiya shaklida qaytib chiqayotgan issiqlikning bir qismi atmosfera gazlari tomonidan ushlab qolinishidir. natijada yer yuzasi o‘rtacha harorati yashash uchun qulay darajada (taxminan +15 °c) saqlanadi. quyosh nurlanishi va yer sirtining qizishi kirish radiatsiyasi (shortwave): quyoshdan kelayotgan ultrabinafsha va ko‘zga ko‘rinadigan yorug‘lik uzun to‘lqinli nurlar (0,2–4 µm) shaklida yerga yetib keladi. absorbsiya va refleksiya: yer yuzasi (suv, tuproq, o‘rmon va shahar infratuzilmalar) bu nurlarning bir qismini yutadi va qiziydi, qolgan qismini aks ettirib, atmosfera yoki kosmosga qaytaradi. termal radiatsiya (longwave): qizigan yer sirtidan mikrodalga va infraqizil diapazonda (4–100 µm) uzoq to‘lqinli radiatsiya shaklida energiya chiqadi. atmosferada issiqlikni ushlab turuvchi gazlar roli issiqxona gazlari (ghg): atmosferada (asosan troposfera qatlamida) …

2 / 13

metallurgiya) o‘rmon kesish va yer o‘zgarishi (land‐use change) atmosferadagi o‘sish: 1750‑yillarda preindustrial davrda ~280 ppm’dan 2025‑yilda ~422 ppm gacha o‘sgan. hayotiy tsikl: yer sirtida yutilishi (okean va biosfera orqali) va tarqalishi o‘rtacha yuzlab yillar davomida sodir bo‘ladi, shuning uchun co₂ yig‘ilib boradi. radiatsion kuchlanish: hamma ghg ichida eng katta umumiy hissaga ega, global haroratni ko‘tarishga katta ta’sir ko‘rsatadi. metan (ch₄) va azot oksidi (n₂o) gaz manbalar gwp₁₀₀¹ atmosferadagi muddati ch₄ qishloq xo‘jaligi (chorvachilik: shamollash, sigirlar), neft‑gaz qazib olish, chiqindi omborlari ~28–34 ~12 yil n₂o azot o‘g‘itlari (fermer xo‘jaliklari), sanoat jarayonlari, yoqilg‘i yonishi ~265–298 ~114 yil boshqa issiqxona gazlari xlorofluorouglovodorodlar (cfcs) va gidroflorouglovodorodlar (hfcs): sanoat sovutish, konditsioner tizimlar va aerosol spreylarda ishlatiladi. juda yuqori gwp (bir necha minglab) va atmosfera muddati yuzlab yillar. sufurofluorouglovodorodlar (sf₆): elektr uzatish transformatorlarida izolyator sifatida, gwp ~23 500 va hayotiy tsikl >3 000 yil. perfluorokarbonlar (pfcs): alyuminiy ishlab chiqarishda yon mahsulot, katta gwp va uzoq atmosfera …

3 / 13

munosabatlarni yuzaga keltiradi. dengiz sathining ko‘tarilishi va suv toshqinlari xavfi issiqlik kengayishi (thermal expansion): okean suvi qizishi natijasida hajmi kattalashadi va tahminan 40 % dengiz sathining ko‘tarilishiga sabab bo‘ladi. buzilgan muzliklarning erishi: grenlandiya va antarktika qit’alarida hamda tog‘li muzliklarda yig‘ilgan muzlar erib, qo‘shimcha suvni okeanlarga qo‘shadi. xavf ostidagi qirg‘oqlar: dengiz sathi 21-asr oxiriga kelib 0,3–1,1 m ga ko‘tarilishi mumkin, bu esa past tekislikdagi orollar, deltalar va yirik shaharlarning suv ostida qolish xavfini tug‘diradi. natijada minglab odamlar ko‘chirilishi, infratuzilma zarar ko‘rishi va yangi ijtimoiy muammolar paydo bo‘lishi mumkin. ekologik va ijtimoiy‑iqtisodiy ta’sirlar bioxilma‑xillik kamayishi: iqlim o‘zgarishi ko‘plab o‘simlik va hayvon turlarining yashash joylarini cheklaydi, migratsiya marshrutlarini buzadi. natijada o‘chib ketish xavfi oshadi. qishloq xo‘jaligi mahsuldorligining pasayishi: issiq to‘lqinlar, qurg‘oqchiliklar hamda ekstremal yog‘ingarchilik ekin ekish va chorvachilikni qiyinlashtiradi. bu oziq‑ovqat xavfsizligiga ziyon yetkazadi va oziq‑ovqat narxining ko‘tarilishiga olib keladi. inson salomatligiga ta’siri: issiq to‘lqinlar suv‑oziqaviy kasalliklarning (xususan diareya) tarqalishini kuchaytiradi, tropik vektorli …

4 / 13

issiqxonalar va marsiya uchun qibatlar - Page 4

5 / 13

issiqxonalar va marsiya uchun qibatlar - Page 5

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "issiqxonalar va marsiya uchun qibatlar"

issiqxona samarasi va uning oqibatlari issiqxona samarasi va uning oqibatlari yo’ldasheva nilufarxon reja issiqxona samarasi tushuncha va mexanizm asosiy issiqxona gazlari va antropogen manbalari issiqxona samarasining oqibatlari issiqxona samarasi (greenhouse effect) — bu quyoshdan kelayotgan yorug‘likning yer sirtida qizdirilishi va keyin atmosfera orqali radiatsiya shaklida qaytib chiqayotgan issiqlikning bir qismi atmosfera gazlari tomonidan ushlab qolinishidir. natijada yer yuzasi o‘rtacha harorati yashash uchun qulay darajada (taxminan +15 °c) saqlanadi. quyosh nurlanishi va yer sirtining qizishi kirish radiatsiyasi (shortwave): quyoshdan kelayotgan ultrabinafsha va ko‘zga ko‘rinadigan yorug‘lik uzun to‘lqinli nurlar (0,2–4 µm) shaklida yerga yetib keladi. absorbsiya va refleksiya: y...

This file contains 13 pages in PPTX format (1.3 MB). To download "issiqxonalar va marsiya uchun qibatlar", click the Telegram button on the left.

Tags: issiqxonalar va marsiya uchun q… PPTX 13 pages Free download Telegram