cho'lponning "kecha va kunduz" romani

DOC 5 стр. 32,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 5
cho‘lponning "kecha va kunduz" romani obrazlari tasnifi. jizzax davlat pedagogika universiteti o‘zbek tili va adabiyoti fakulteti o‘zbek tili va adabiyoti yo‘nalishi 616-22-guruh talabasi ubaydullayeva dildora annotatsiya:cho'lponning "kecha va kunduz" romani o'zbek adabiyotining muhim asarlaridan biri bo'lib, unda turli obrazlar orqali inson ruhiyatining murakkabligini, ijtimoiy hayotning qiyinchiliklarini va zamondoshlarining turmush tarzini aks ettiradi. ushbu maqolada roman obrazlari tasnifi, ularning xarakteri, rol va ahamiyati ko'rib chiqiladi. kalit so‘zlar: adabiyot, abdulhamid sulaymon o’g’li cho’lpon,kecha va kunduz, roman, onomastika, antroponimika, laqab. adabiyot insonning ruhiy olamini, ma‘naviyatini shakllanishida beqiyos ahamiyatga ega. cho‘lpon ta’biri bilan aytganda ―adabiyot chin ma‘nosi ila o‘lgan, so‘ngan, , o‘chgan, ,majruh, yarador ko‘ngilga ruh bermak uchun, faqat vujudimizga emas, qonlarimizga qadar singishgan qora balchiqlarni tozalaydurgan, o‘tkir yurak kirlarini yuvadurgan toza ma‘rifat suvi, chang va tuproqlar to‘lgan ko‘zlarimizni artib, tozalaydiga buloq suvi bo‘lg‘onlikdan bizga g‘oyat kerakdir‖. adabiyot mudroq qalblarni hushyorlik suvi bilan sug‘orib, hayot ilmini uqmoqlikka ko‘maklashadi.o‘tmishdan sado beradi, ma‘naviy kemtikliklarni to‘ldiradi. insonda …
2 / 5
ir-ikki dona kitoblar ila qolsak, mahvu inqiroziy bo‘lurmiz. yuragimiz kundan-kun toshdan ham qattig‘ bo‘lur. yurakni eritayluk, ruh berayluk, inqiroz bo‘lmayluk. cho‘lpon ijodiga nazar tashlar ekanmiz, uning asarlarida turkiston muhiti akslanib turadi va bevosita jarayonni his qilishga, unda yashashga undaydi. bu ijodkorning yuksak mahorat egasi ekanligidan dalolat beradi. uning asarlaridagi epizodlar ta‘riflarning sodda va jozibadorligi, qo‘llangan ismlar-u qahramonlarga xos bo‘lgan antroponimik birliklar, onomastikdan o‘rinli foydalana olishi ularning ichki dunyosini ochib bera olgan. endi, shu o‘rinda cho‘lpon asarlarida qo‘llangan ismlar, laqablar, taxalluslar va ularning asarga qay darajada badiiy bo‘yoq berayotganini o‘rganish uchun tilshunoslikka murojaat qilamiz. tildagi atoqli otlarni, ularning paydo bo‘lishi, motivativ asoslarini, semantikasi, lisoniy strukturasini tilshunoslikning onomastika bo‘limi tadqiq qiladi. onomastika - aslida grekcha so‘z bo‘lib, ―nom berish san'ati‖ ma'nosini bildiradi.onomastika til onomastikasi birliklarini tashkil qiluvchi har qanday atoqli otni lingnistik va sotsiolingvistik aspektda tadqiq qiladi. onomastikon - biror tildagi atoqli otlarning umumiy majmuini ifoda etadigan lug‘atdir va u muayyan davrdagi …
3 / 5
ponimlarining lug‘aviy tarkibida tojik tilidan o‘zlashgan ismlar salmoqli qatlamni tashkil qiladi. bu qatlam o‘zbek tiliga uzoq o‘tmishdan yaqin vaqtlargacha o‘zbek va tojik xalqlarining yaqin qo‘shnichilik munosabatlari, ikki xalq orasidagi bolaga ism berish udumlarining mushtarak tomonlarga egaligi tufayli kirib kelgan. shu bilan birga, ba'zi ismlarni fors-tojik tilidan o‘zbek tiliga o‘zlashma leksema sifatida olingan turdosh so‘zlardan o‘zbeklar o‘zi hosil qilgan bo‘lishi mumkin. tub turkiy qatlamga mansub nomlarning aksariyati appelyativ ma‘nosi aniq sezilib turgan nomlardir. shunga qaramasdan ismlarning bu qatlamida ma‘nosiga ko‘ra uch xil nomlarni uchratish mumkin: 1) ma‘nosi aniq sezilib turuvchi nomlar; 2) ma‘nosi hozirda qorong‘ilashgan ismlar; 3) o‘lik ma‘noli nomlar. aksariyat o‘zbekcha ismlar birinchi va ikkinchi guruhga mansubdir. o‘.nosirov maqolasida o‘rganilgan hududda ism berish udumlari bilan aloqador ba'zi nomlarga keng to‘xtalgan. masalan, chaqaloq dunyoga kelgach, uning badanidagi belgilarga ishora qiluvchi qoriq, qo‘shboy, qo‘shboq, qo‘shoq, oltiboy ismlarining; go‘dakning yuzi, ko‘zi va sochiga xos xususiyatiga ko‘ra qo‘yiluvchi ko‘kiboy, sariboy, qoraboy; agar chaqaloq tutilgandan …
4 / 5
qaloq dunyoga kelganda otasining yoshi nechada bo‘lgani; chori, panji ismlari nom egasining oiladagi nechanchi bola ekani; to‘xga, o‘g‘iloy, o‘ljon, ulxuv, adash, maqsad, qarshi, qarshigul kabilar o‘gil yoki qiz ko‘rish orzusi bilan bog‘liqligi; yodgor ismi chaqaloqning otasiz yoki onasiz qolgani; suyun, suyunduq, quvonchiq, xursand ismlari ota-ona- larning shodligi, emosional holatini bildirgan. diniy ma'noli nomlarning bolaga berilish sabablari (xudoyberdi, tangriberdi, xudoyor, xudoynazar, ollonazar, qudratulla), ism berishda amal qilinuvchi totemistik va animistik e'tiqodlar (bo‘riboy, bo‘ritosh, bo‘riniso, boybo‘ri, itolmas), so‘zning (ismning) sehrli kuchiga ishonish bilan bog‘liq. har bir badiiy asar ma‘lum bir davr tarixi-madaniyatini ko‘rsatadi. shuningdek, abdulhamid cho‘lpon poetikasida ham xx asr boshlaridagi turkiston hayoti o‘z aksini topgan. xususan, adib asarlarining ma‘naviy olamida jadidchilik harakatlarining o‘rni beqiyos. u o‘zining g‘oyaviy qarashlari ostida xalqni, millatni hushyorlikka, ilm olishga chorlaydi. uning ―buzilgan o‘lkaga‖, ―mening tovushim, ―kuz kabi she‘riy to‘plamlarida esa sharqning ayanchli, og‘ir ahvoli qalamga olingan bo‘lsa, ―kecha va kunduz‖ romanida turkiston xalqining g‘aflatda qolgani bayon …
5 / 5
ni siz to‘plasangiz, milliy kutubxona tashkil qilaylik. to‘g‘ri yo‘l – shu! ―kecha va kunduz dialogiyasining bir qismi, ya‘ni ―kunduz‖i yo‘q bo‘lib ketgan asarning mavhum tugashiga sababchi bo‘ldi va bu bir qancha taxminiy qarashlarni yuzaga keltirdi. shunday taxminlardan biri sifatida keying qismda miryoqub asosiy qahramonga aylanish ehtimoli kattaligi, zebining ozod etilishi va uning ―kunduz hayoti taxmin qilinadi. miryoqubning jirkanch hayotdan oydinlik sari chiqayotgan payti, zebining keyingi taqdiri qay tarzda bo‘lishi o‘quvchi uchun katta qiziqishga sabab bo‘ladi. xulosa xulosa qilib aytganda, onomastikaning har bir asar uchun ahamiyati katta bo‘lib, asarda ishlatilgan laqablar, taxalluslar orqali asar qahramonlarining xarakterlarini aniq ko‘rsatish imkoni yuqori. asar qahramonlarining bir-biriga murojaati orqali ularning munosabatini aniq tahlil qilishimiz mumkin. yuqoridagi tahlillar vositasida laqablar orqali yaxshi (epaqa) hislatlarni, qahramonlar yoshini (ena), mansabi-yu (mingboshi, noyib,shig‗vul) kamchiliklarini (echki, puchuq, cho‘loq) bilish imkoniga references 1. cho‘lpon ―kecha va kunduz ―ilm-ziyo-zakovat toshkent-2019 2. cho‘lpon ―kecha va kunduz ―sharq nashriyot matbaa konsernining tahririyati toshkent-2000 3. …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 5 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "cho'lponning "kecha va kunduz" romani"

cho‘lponning "kecha va kunduz" romani obrazlari tasnifi. jizzax davlat pedagogika universiteti o‘zbek tili va adabiyoti fakulteti o‘zbek tili va adabiyoti yo‘nalishi 616-22-guruh talabasi ubaydullayeva dildora annotatsiya:cho'lponning "kecha va kunduz" romani o'zbek adabiyotining muhim asarlaridan biri bo'lib, unda turli obrazlar orqali inson ruhiyatining murakkabligini, ijtimoiy hayotning qiyinchiliklarini va zamondoshlarining turmush tarzini aks ettiradi. ushbu maqolada roman obrazlari tasnifi, ularning xarakteri, rol va ahamiyati ko'rib chiqiladi. kalit so‘zlar: adabiyot, abdulhamid sulaymon o’g’li cho’lpon,kecha va kunduz, roman, onomastika, antroponimika, laqab. adabiyot insonning ruhiy olamini, ma‘naviyatini shakllanishida beqiyos ahamiyatga ega. cho‘lpon ta’biri bilan aytganda ―adab...

Этот файл содержит 5 стр. в формате DOC (32,0 КБ). Чтобы скачать "cho'lponning "kecha va kunduz" romani", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: cho'lponning "kecha va kunduz" … DOC 5 стр. Бесплатная загрузка Telegram