javlon jovliyevning hikoyalari: ayol obrazi

DOC 10 pages 66.0 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 66.0 KB

File type DOC

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

javlon jovliyev hikoyalarida ayol obrazi islomov shohijahon tel:+998915166665 shoxjaxonislomov@gmail.com anontatsiya bu maqolada istiqlol yozuvchisi javlon jovliyevning tarixiy faklarga aosalangan hikoyalarida ayol obrazining o‘ziga hos jihatlari yoritilib, boshqa adiblar asaridagi obrazlarga taqqoslagan holda adib mahorati haqida asosli xulosalar berildi. kalit so‘zlar: obraz, zamonayiv adabiyot, tasvirlash, qiyoslash. san'atning obraz vositasida fikrlashi uning spеtsifik, ya’ni, tur sifatida bеlgilovchi xususiyatidir. san'atkor badiiy obraz vositasida dunyoni anglaydi, o‘zi anglagan mohiyatni va o‘zining anglanayotgan narsaga hissiy munosabatini ifodalaydi. shu ma’noda obraz adabiyot va san'atning fikrlash shakli, usuli sanaladi; obrazlar vositasida fikrlagani uchun ham adabiyot va san’atga xos fikrlash tarzi "obrazli tafakkur" dеb yuritiladi. obrazli tafakkur bilan tushunchalar vositasidagi tafakkur tarzining farqi nimada? bundagi farqni yorqinroq tasavvur etish uchun fan va badiiy adabiyotni qiyoslab ko‘rish mumkin. misol uchun, bir xil masala yuzasidan fikr yuritayotgan olim va shoirni olib ko‘raylik. a.oripovning "ayol" shе’ri hammangizga tanish, unda ikkinchi jahon urushida eridan yosh bеva qolgan, umrini farzandiga bag‘ishlagani holda sadoqat …

2 / 10

a "yolg‘iz ayol" toifasi yuzaga kеldi". ko‘rib turganimizdеk, olim shoirdan tamomila farqli yo‘ldan boradi, uni umumlashtirilgan faktlargina qiziqtiradi. olim konkrеt inson taqdiri haqida emas, undan o‘zini chеtlashtirgan (abstraktlashgan) holda umumlashmalar, tushunchalar asosida fikr yuritadi. ma’lum bo‘ldiki, mohiyat e’tibori bilan shoir va olimni o‘ylantirayotgan muammo bitta. biroq, shoir bitta konkrеt ayol taqdirini badiiy tasvirlash (obrazini yaratish) orqali umumlashmaga boradi, baski, obraz uning uchun fikrlash shakli, usuli bo‘lib qoladi. ya’ni, olim ko‘plab faktlarni (konkrеt hodisalar, insonlar v.h.) o‘rganib, ularning umumiy xususiyatlari asosida ilmiy xulosalar, umumlashmalar chiqarsa, san’atkor konkrеt faktni individual tasvirlash orqali umumlashmaga intiladi. adabiyotshunosligda badiiy asar tahliliga doir muammolarni psixoanalistik jihatdan o‘rganish va uni anglash zarurati gumanitar sohalarda jiddiy masalalarni kun tartibiga qo‘ymoqda. ayniqsa, filologiya sohasida g’oyaviy pishiq, mazmunan mukammal, sifat jihatidan o‘ta yangi ilmiy izlanishlar olib borish uchun imkoniyatlar yaratilmoqda. ayol psixologiyasini tahliliy o‘rganish insonning ma’naviy olami, dunyoqarashi, tafakkur tarziga xos qonuniyatlarni kashf etishda muhim. adabiy jarayon doim ishtimoi muhit, …

3 / 10

ati, tasvir va ifodaning yangicha talqini bilan bog’liq. o‘zbek adabiyotida ayollar obraziga murojaat qilish, ularning turfa qiyofalarini yaratish xx asrning dastlabki yillarida yaratilgan nasriy asarlarimizda ko‘rina boshladi. kumushbibi, zaynab (“o‘tkan kunlar”), zebi (“kecha va kunduz”), unsin (“dahshat”), gulnor (“qutlug‘ qon”), saida (“sinchalak”) va h.k asarlarni keltirishimiz mumkin. garchand, bu asarlarning barchasida ayollar obrazi yetakchi qahramon darajasiga chiqmagan bo‘lsa-da, asardan ko‘zlangan maqsadni u yoki bu darajada ochish uchun xizmat qilgan. zamonaviy o‘zbek adabiyotida xurshid do‘stmuhammad, erkin a’zam, nazar eshonqul, isajon sulton, ulug‘bek hamdam, qo‘chqor norqobil, luqmon bo‘rixon, zulfiya qurolboy qizi kabi adiblarimiz ijodida erkaklar bilan teng ijtimoiy hayotimizda faoliyat yuritayotgan, yoki shu hayotning qaysi bir jihatida o‘z o‘rniga ega ayollar obrazlari muhim o‘rin egallaydi. bugungi kun ijodkori adabiyotga yangicha ruh, betakror mazmun, o‘ziga xos izlanishlar bilan kirib kelishi bevosita ularning mavjud adabiy-estetik an’analarga mumtoz va g’arb ohanglarini qorishtira olganligi bilan xarakterlanadi. milliy adabiyotimizda yangicha uslub va obrazli ifodalarning paydo bo‘lishi, individual …

4 / 10

ng o‘ziga xos badiiy olamini kashf etish, romanchilikda ayol qalbi manzaralarining ruhiypsixologik omillarini aniqlash maqolaning dolzarbligi va zaruratini belgilaydi. har qanday mamlakatning iqtisodiy qudrati ogʻir sanoatining qanchalik rivojlanganiga qarab belgilanganidek, har qanday milliy adabiyotning insoniyat estetik tafakkuriga qoʻshgan hissasi ham undagi romanchilikning salmogʻi bilan tayin etiladi. chunki roman millat badiiy tafakkurining taraqqiyot darajasini namoyon etadi. romanning bugunini tushunish va istiqbolini bashorat qilish uchun bu janrning nima uchun, qachon va qayerda paydo boʻlganini aniqlash hamda unga xos yetakchi belgilarni tayin etish lozim boʻladi. ilk romanlar milodning xii-xiii asrlarida roman tillarida soʻzlashuvchi xalqlar orasida yuzaga kelgan. “roman tillari” tushunchasi “rim (roma)ga tegishli” degan maʼnoni anglatib, lotin tili asosida shakllangan ispan, italyan, moldova, portugal, rumin, flamand, fransuz va boshqa tillarni oʻz tarkibiga oladi. ilk romanlar paydo boʻlgan davrda ovroʻpodagi deyarli barcha davlatlar uchun lotin tili rasmiy va badiiy til sanalardi. aholining asosiy qismi esa lotin tilini bilmas, binobarin, adabiyotdan bebahra edi. ana shunday …

5 / 10

tushunarsizligidan tashqari, qahramonlari ham mutlaqo begona edi. holbuki, bu davrga kelib uchinchi qatlam ham son jihatidan, ham iqtisodiy mavqeiga koʻra katta kuchga ega edi. agar insoniyat tarixining shu davriga qadar badiiy asarlar neʼmatlarga egalik qiluvchi va taqsimlovchilarning didlariga muvofiq yaratilgan boʻlsa, xii asrdan eʼtiboran ishlab chiqaruvchilarning didlariga mos asarlar ham yaratiladigan boʻldi. mehnat bilan kun koʻradigan oddiy odamlarning estetik ehtiyoji natijasi oʻlaroq paydo boʻlgan romanlarda aks ettirilgan voqealar, ularda tasvirlangan obrazlar va bu asarlarning ifoda yoʻsini ham oʻqirmanlarning intellektual darajasiga muvofiq boʻlishi tabiiy edi. shuning uchun ham gegel romanni nimkinoya bilan “burjuaziyaning epopeyasi” deb ataydi. roman uchinchi qatlamga mansub kishilar didiga muvofiq dunyoga kelgan va oldin shakllangan “yuksak poeziya” namunalaridan keskin farq qiladigan janr boʻlgani uchun juda uzoq vaqt davomida adabiyot nazariyotchilarining eʼtiboridan chetda qolib keldi. deyarli yetti yuz yil mobaynida romanga xos belgilar ilmiy jihatdan tadqiq qilinmadi. bu boradagi ilk nazariy qarashlar romanchilarning oʻzlari tomonidan bildirildi. faqat xix asrga …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "javlon jovliyevning hikoyalari: ayol obrazi"

javlon jovliyev hikoyalarida ayol obrazi islomov shohijahon tel:+998915166665 shoxjaxonislomov@gmail.com anontatsiya bu maqolada istiqlol yozuvchisi javlon jovliyevning tarixiy faklarga aosalangan hikoyalarida ayol obrazining o‘ziga hos jihatlari yoritilib, boshqa adiblar asaridagi obrazlarga taqqoslagan holda adib mahorati haqida asosli xulosalar berildi. kalit so‘zlar: obraz, zamonayiv adabiyot, tasvirlash, qiyoslash. san'atning obraz vositasida fikrlashi uning spеtsifik, ya’ni, tur sifatida bеlgilovchi xususiyatidir. san'atkor badiiy obraz vositasida dunyoni anglaydi, o‘zi anglagan mohiyatni va o‘zining anglanayotgan narsaga hissiy munosabatini ifodalaydi. shu ma’noda obraz adabiyot va san'atning fikrlash shakli, usuli sanaladi; obrazlar vositasida fikrlagani uchun ham adabiyot va san’a...

This file contains 10 pages in DOC format (66.0 KB). To download "javlon jovliyevning hikoyalari: ayol obrazi", click the Telegram button on the left.

Tags: javlon jovliyevning hikoyalari:… DOC 10 pages Free download Telegram