atrof muhit fanining maqsad va vazifalari

DOC 44 pages 353.0 KB Free download

44 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 353.0 KB

File type DOC

Pages 44

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 44

1-ma’ruza: atrof muhit fanining maqsad va vazifalari reja 1. tabiiy muhit tarkibi va uning holatini nazorat qilish muammolari 2. atrof-muhit obyektlari havo, suv, tuproq, o’simliklarni analiz qilish 3. tanlangan va analizga tayyorlangan obyekt namunasini tanlangan analitik usul yordamida analiz qilish. ekologik muammolarni yuzaga kelishi. xxi asrda insoniyat oldida texnika va tabiat o‘rtasida jamiyatni yuqori darajada rivojlanishi uyg‘un holatda amalga oshishi muhim bir muammo bo‘lib qoldi. 1979 yil atrof muhit muhofazasi bo‘yicha bo‘lib o‘tgan xalqaro simpoziumda ta’kidlandiki, atrof muhitga zarar keltiradigan texnologiyalar insoniyat uchun nomaqbuldir. hozirgi vaqtda shuni aytish mumkinki, xx asr materiallari, mashinalari va texnologiyalari xxi asr uchun halokatli hisoblanadi. bizni o‛rab turgan atrof muhit – turli kimyoviy birikmalarning olamidir. biz nafas olayotgan havo, ichayotgan suvimiz, iste’mol qiladigan ovqatimiz, kiyimlarimiz, mebellar va o‛zimiz – bularning hammasi turli darajadagi kimyoviy tizimlardir. qanchalik atrof muhit haqida bilsak, ko‛pgina salbiy holatlarni tuzatishga, yaxshilashga shunchalik ko‛p imkoniyat bo‛ladi. antropogen faoliyat natijasida atrof muhitga katta …

2 / 44

lib bormoqda. daryo va ko‘llarning, yer osti ichimlik suvlarining sifati buzilib, iste’mol qilishga yaroqsiz bo‘lib qolmoqda; har yili millionlab gektar o‘rmonlar odamlar tomonidan qirqilmoqda. markaziy osiyo mintaqasida qurilgan irrigatsiya inshootlari ta’sirida orol halokat yoqasiga kelib qoldi, yerning sho‘rlanishi sababli ming-minglab gektarlab unumdor yerlar ekishga yaroqsiz bo‘lib qolgan. yirik sanoat korxonalaridan va avtotransport vositalaridan chiqqan chiqindilar, zaharli moddalar atrof muhitni ifloslantirib, mintaqada odamlarning yashashini qiyinlashtirib qo’ydi. sodir qilingan ekologik ahvolning asosiy sababi kishilarning hali tabiat qonunlari chuqur bilmaganligi oqibatidir. shuning uchun hozirda tabiat qonunlarini bilish, ekologik bilimlar va tarbiyani oshirishga qaratilgan tadbirlar olib borilmoqda. atrof muhit kimyosi fanining kelib chiqish tarixi. atrof muhit haqidagi fan (environmental science) – insonni o‛rab olgan muhitni, uning tirik va jonsiz komponentlar va ularning o‛zaro ta’sirini o‛rganadi. uning nazariya asosi inson ekologiyasi hisoblanadi. bunga eng yaqin atama bo‛lib atrof muhitni muhofaza qilish hisoblanadi. bu yo‛nalishni tabiatni muhofaza qilish bilan chalkashtirmaslik kerak. agar atrof muhitni muhofaza qilish …

3 / 44

feraning tarkibiy qismlari bilan birikib, biosferaga salbiy ta’sir ko‛rsatmoqda. envayronmentalogiya (environmental studies) inson bilan atrof muhitning o‛zaro ta’siri, ayniqsa iqtisodiy, ijtimoiy, siyosiy, falsafiy va ma’naviy aspektlarining o‛zaro ta’siri atrof muhit haqidagi kompleks yo‛nalish hisoblanadi. bu atrof muhit haqidagi fanlarning nazariy ishlanmalariga asoslanadi. envayrontalizm (environmentalism) – envayronmentalogiyani mantiqiy va muqarrar yaratilish natijasidir – atrof muhitni muhofaza qilishda jamoa bo‛lib harakat qilishdir. hozirgi vaqtda atrof muhit fanlari blokida bir qancha kimyoviy yo‛nalishlar mavjud. ekologik kimyo (ecological chemistry) – tabiiy kimyoviy moddalar bilan vositada bo‛lgan oragnizmlar va ularning yashash makonlari o‛rganadi. toksikologik kimyo (toxicological chemistry) – zaharli moddalar kimyosi, asosan tirik organizmlarning to‛qimalari bilan o‛zaro ta’sri muammolari bilan shug‛ullanadi. atrof muhitning analitik kimyosi (environmental analytical chemistry) – atrof muhitdagi turli moddalarni aniqlash uchun analitik kimyoning bir bo‛limi. fanning maqsadi va vazifalari. atrof muhit kimyosi (environmental analytical chemistry) ta’riflardan birida manbalarni, reaksiyalarni, atrof muhit suv, tuproq va havo muhitida kimyoviy moddalarning xususiyati va ularning …

4 / 44

jarayonlar bilan tanishish va o‘rganish hisoblanadi. fanning vazifalariga tabiiy kimyoviy jarayonlar bilan boshqariladigan asosiy konsepsiya va tamoyillarini yoritish hamda kimyoviy ifloslanishlardan atrof muhitni muhofaza qilishni global muammolari bilan tanishish kiradi. 2-ma’ruza: atrof-muhit obektlari analizida qo’llaniladigan asosiy usullar reja 1. atrof-muhit obektlarini analiz qilishda qo’llaniladigan asosiy usullar 2. analiz usullari: kimyoviy, klassik usullar, elektrokimyoviy, xromatografik, spectral, atom-adsorbsion, mass-spekral, neytron-aktivasion, termik usullar. 3. namunalar olish va ularni analizga tayyorlash атроф муҳит объектларини анализида қўлланиладиган асосий усуллар. объектлар таҳлилларини аниқлаш белгилари сифатида уни характери турли бўлган аниқ ва ноаниқ заҳарли модда бирикмаларини аниқлаш тушунилади. бу объектларни қуйидаги бўлимларга бўлиш мумкин. 1. заҳарли модда билан заҳарланиб ўлган мурдадан олинадиган объектлар. буларга мурда аъзолари (жигар, ўпка, ошқозон, ичак, мия ва шу кабилар) ҳамда қон, пешоб, қусуқ қолдиқлари кабилар киради. киши кучли заҳарланиб тирик қолган холатларда, таҳлил учун ошқозон ювинди сувлари, қусуқ, қон ва пешоб объект сифатида ишлатилади. токсикологик кимѐда бундай таҳлил объектлари умумий ном "биологик …

5 / 44

намунаси суд кимѐ лабораторияларига юборилиши шарт. биологик объект солинган банка яхшилаб беркитилиб, сўрғучли мухр босилиб, банкадаги этикеткага мурдани исми, фамилияси, туғилган йили банкадаги аъзо номи, юборилган суд тиббий экспертизаси акт номери, банкани тартиб номери ѐзилиб суд кимѐ лобараториясига юборилади. суд кимѐ лабораторияга биообъект билан бир қаторда суд тиббий экспертининг йўлланмаси ѐки суд тергов ташкилотларини экспертиза олиб бориш тўғрисидаги қарори юборилади республика ишлаб чиқариш корхоналари чиқиндилари ва уларнинг экологик муҳитга таъсири мамлакатимизда атроф-муҳитни муҳофаза қилишни таъминлаш, табиий ресурслардан оқилона фойдаланиш, шунингдек, ҳудудларнинг санитария ва экологик ҳолатини яхшилаш, чиқиндилар билан ишларни ривожлантириш мақсадида, давлат экология қўмитасига юклатилган вазифаларни амалга ошириш доирасида бир қатор ишлар олиб борилмоқда. жумладан, тошкент вилояти республикада саноатлашган ҳудуд ҳисобланиб, бу вилоятда экологик ҳолат устидан давлат назоратини ҳамда атроф муҳитни ифлослантирувчи манбаларда мониторинг кузатувларини мунтазам олиб бориш талаб этилади, ҳамда давлат экология қўмитаси олдида турган муҳим масалалардан бири ҳисобланади. ҳозирги кунда, вилоят ҳудудида 1.932 та объектлар фаолият юритиб, улардан …

Want to read more?

Download all 44 pages for free via Telegram.

Download full file

About "atrof muhit fanining maqsad va vazifalari"

1-ma’ruza: atrof muhit fanining maqsad va vazifalari reja 1. tabiiy muhit tarkibi va uning holatini nazorat qilish muammolari 2. atrof-muhit obyektlari havo, suv, tuproq, o’simliklarni analiz qilish 3. tanlangan va analizga tayyorlangan obyekt namunasini tanlangan analitik usul yordamida analiz qilish. ekologik muammolarni yuzaga kelishi. xxi asrda insoniyat oldida texnika va tabiat o‘rtasida jamiyatni yuqori darajada rivojlanishi uyg‘un holatda amalga oshishi muhim bir muammo bo‘lib qoldi. 1979 yil atrof muhit muhofazasi bo‘yicha bo‘lib o‘tgan xalqaro simpoziumda ta’kidlandiki, atrof muhitga zarar keltiradigan texnologiyalar insoniyat uchun nomaqbuldir. hozirgi vaqtda shuni aytish mumkinki, xx asr materiallari, mashinalari va texnologiyalari xxi asr uchun halokatli hisoblanadi. bizni o‛ra...

This file contains 44 pages in DOC format (353.0 KB). To download "atrof muhit fanining maqsad va vazifalari", click the Telegram button on the left.

Tags: atrof muhit fanining maqsad va … DOC 44 pages Free download Telegram