yangi alifbo va imlo qoidalari tadbiri

DOCX 3 sahifa 20,2 KB Bepul yuklash

3 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 20,2 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 3

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (3 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 3

yangi alifbo va imlo qoidalari tatbiqi yuzasidan ayrim mulohazalar mardon boltayev, samdu dotsenti mamlakatimiz mustaqillikka erishgan dastlabki yillardayoq “lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosini joriy etish to‘g‘risida”gi qonunning qabul qilinishi ona tilimizning keyingi taraqqiyotiga katta ijobiy ta’sir etadigan voqea bo‘ldi. o‘tgan qisqa muddat ichida maktabgacha ta’lim muassasalari, o‘rta umumta’lim maktablari, akademik litseylar, kasb-hunar kollejlari, oliy o‘quv yurtlarida ta’lim-tarbiya, ish qog‘ozlari yuritish jarayoni yangi alifbo va imlo qoidalariga o‘tkazildi. korxona va tashkilotlarda ham bu muddat ichida ish yuritishni davlat tiliga o‘tkazish barobarida yangi alifbo va imloga tayanilmoqda. yangi alifbo va imlo qoidalarini chuqur o‘rganish va unda ish qog‘ozlari yuritishni takomillashtirib borish umumiy savodxonligimizni oshirish uchun xizmat qiladi. savodxonlik esa har doim ta’lim-tarbiyaning asosini tashkil etib kelgan. o‘quvchi va talabalarga yangi alifbo va imloni o‘rgatish jarayonida duch kelingan quyidagi holatlar yuzasidan taklif va mulohazalarni o‘rtaga tashlashni lozim topdik. 1. jamiyat taraqqiy etgani sari tillarning bir-biriga ta’siri kuchaya boradi. ayniqsa, tilning lug‘at tarkibi yangi …

2 / 3

r birikmasi ham qabul qilingan. yozuvda so‘zlar tarkibidagi ng harflar birikmasini har ikkalasi mustaqil holda alohida tovush ifodalovchi n va g harflaridan farqalash mushkul. masalan, tanga (mayda,chaqa pul) – tanga (tanaga, gavdaga), ko‘ngil (yurak, qalb) – ko‘ngil (rozi bo‘l), tongin (tong paytini) – tongin(inkor et), singil(qiz qarindosh) – singil (sinish),to‘ngimoq(sovqotmoq, muzlamoq) – tungi(tun paytidagi),o‘ngimoq (rangi o‘chmoq, eskirmoq) – o‘nggi(o‘ng tarafdagi),engil(ust-bosh) –engil(pastga tush)va hokazokabi. tilimizda bunday so‘zlar juda ko‘plab uchraydi. bunday so‘zlarda har ikki holat ham yozuvda bir xil shakllarda beriladiki, ularning qaysi birida ng harflar birikmasi, qaysi birida esa mustaqil tovush ifodalovchi alohida harflar ekanligini farqlab bo‘lmaydi. vaholanki, ular talaffuzda farqlanadi. buni farqlay olmaydigan o‘quvchi, talabalargina emas, ayrim teleradio boshlovchilari, suxandon va jurnalistlar ham [ng] burun tovushuni alohida[n] va [g] tovushlari kabi qo‘pol tarzda talaffuz etishmoqda. 3. yangi alifbomizda cc, ww harflari mavjud emas, ammo respublikamiz avtoulovlariga berilayotgan yangi davlat raqami va belgilarida ular qo‘llanilmoqda. bu hol ham izoh talabdir. …

3 / 3

b, ikkinchisini kichik yozish kabi holatlar kishilarni ikkilantirib qo‘ymoqda: aqsh – aqsh, shokir - shokir, chexiya – chexiyasobirov ch., sobirov ch. va hokazo. ularni qay tarzda yozsak to‘g‘ri bo‘lishi haqida ma’lum bir to‘xtamga kelish kerak. 7. arab raqamlari bilan tartib sonlarni yozishda ayniqsa yil, oy sanalarini yozishda turli-tumanlik kuzatilmoqda, hatto ayrim gazetalarda sanalarni yozishda ikki xillik ko‘zga tashlanyapti. bir o‘rinda raqamlardan so‘ng chiziqcha qo‘yilmoqda, boshqa o‘rinda esa qo‘yilmayapti, bir o‘rinda faqat sana va yil orasiga chiziqcha qo‘yilsa, boshqa o‘rinda faqat sana va oy nomi o‘rtasigagina chiziqcha qo‘yilib, sana va yil orasiga chiziqcha qo‘yilmayapti: 2014-yil 14-oktabr, 2014 yil 14 oktabr, 2014-yil 14 oktabr, 2014 yil 14-oktabr. 8. murabbiy, dohiy kabi so‘zlarga egalik qo‘shimchasi qo‘shilgan hollarda ham har xillikka yo‘l qo‘yilmoqda. dohiysi deb ham, dohiyi deb ham, ayniqsa, respublika radio, televedeniyesi orqali beriladigan futbol o‘yinlari sharhlovchilari, shuningdek, ayrim diktorlar va muxbirlarning nutqida ham murabbiysi so‘zidan ko‘ra ko‘proq murabbiyi deb noto‘g‘ri qo‘llanilmoqda. vaholanki, …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 3 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"yangi alifbo va imlo qoidalari tadbiri" haqida

yangi alifbo va imlo qoidalari tatbiqi yuzasidan ayrim mulohazalar mardon boltayev, samdu dotsenti mamlakatimiz mustaqillikka erishgan dastlabki yillardayoq “lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosini joriy etish to‘g‘risida”gi qonunning qabul qilinishi ona tilimizning keyingi taraqqiyotiga katta ijobiy ta’sir etadigan voqea bo‘ldi. o‘tgan qisqa muddat ichida maktabgacha ta’lim muassasalari, o‘rta umumta’lim maktablari, akademik litseylar, kasb-hunar kollejlari, oliy o‘quv yurtlarida ta’lim-tarbiya, ish qog‘ozlari yuritish jarayoni yangi alifbo va imlo qoidalariga o‘tkazildi. korxona va tashkilotlarda ham bu muddat ichida ish yuritishni davlat tiliga o‘tkazish barobarida yangi alifbo va imloga tayanilmoqda. yangi alifbo va imlo qoidalarini chuqur o‘rganish va unda ish qog‘ozlari yuritishn...

Bu fayl DOCX formatida 3 sahifadan iborat (20,2 KB). "yangi alifbo va imlo qoidalari tadbiri"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: yangi alifbo va imlo qoidalari … DOCX 3 sahifa Bepul yuklash Telegram