mikroelementlar va ularning qishloq xo'jaligidagi ahamiyati

PPTX 17 pages 11.1 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 17
mikroelementlar va ularning qishloq xo'jaligidagi ahamiyati. o‘simlikning asosiy qismi kislorod, vodorod va ugleroddan iborat bo‘lib, o‘simlik ushbu elementlami suvdan hamda havodagi karbonat angidrid gazidan oladi. o‘simlik hujayrasining shilimshiq modda - protoplazmasi tarkibida kislorod, vodorod, azot, fosfor, oltingugurt, kaliy, magniy, kalsiy, kremniy, temir, marganets, bor, mis va boshqa elementlar bo‘ladi. bo‘lar o‘simlikning o‘sishi va rivojlanishi uchun xizmat qiladi. azot hujayra protoplazmasining oqsil modda tarkibiga kiradi. fosfor hujayra yadrosida bo‘ladi hamda o‘simlikning nafas olish jarayonida qatnashadi. shuningdek, o‘simlikning gullashi, hosil tugishi va urug‘ berishiga yordamlashadi. kaliy o‘simlik poyasini baquvvat qiladi, mevani to‘liq bo‘lishi va kraxmal to‘planishiga ta’sir qiladi. kalsiy moddasi o‘simlik ildizining yaxshi o‘sishiga yordam beradi. kalsiy yetishmasa, ildiz chiriydi. magniy moddasi xlorofill donachalari tarkibiga kiradi. mikroelementlar yetishmasligidan o‘simlikning hosili kamayishi bilan sifati ham yomonlashadi. mikroelementlar o‘simlikning azot, fosfor va kaliyni o‘zlashtirishiga yordam beradi, hosildorlikni 2-5% ga oshiradi. g‘o‘za va boshqa ekinlarni o‘stirishda bor kislotasi, marganes va ammoniy molibdenlardan foydalaniladi. paxtachilik o‘zbekiston …
2 / 17
bo‘ladi va ma’lum miqdorda to‘kilib ketadi. o‘simliklarda o‘rtacha 0,0001 yoki 0,1 mg/kg quruq massa hisobida bor bo‘ladi. bor ayniqsa, o‘simlik gullarida, xujayra po‘stida to‘planadi. ko‘p fiziologik jarayonlarga ta’sir etadi. bor gulchanglarning unishini va chang naylarining o‘sishini tezlashtiradi. gullar, mevalar sonini ko‘paytiradi. uglevodlar, oqsillar va nuklein kislotalarning almashinuviga ta’sir etadi. bor yetmaganda reproduktiv organlarning shakllanishi-changlanish va meva tugunlarining hosil bo‘lish jarayonlari izdan chiqadi. o‘sish konusi birinchi navbatda nobud bo‘ladi. u bor kislotasi tarzida yoki asosiy o‘g‘itlarni zavodda tayorlash paytida uning tarkibiga qo‘shilgan xolda ishlatiladi. bu o‘g‘it gektariga 1-1,5 kg hisobidan chigit ekish yoki birinchi oziqlantirish paytida solinadi. rux. ruxli o‘g‘itlar sifatida rux sulfati tuzi ammofos yoki mochevinaga qo‘shilgan xolda beriladi. gektariga 1-2 kg (sof modda xisobiga) me’yorda chigit ekish oldidan yoki ekish bilan bir payitda va g‘o‘zani shonalay boshlashi davrida ishlatiladi. o'zbekistonda fosforit va apatitlarning zaxiralari tarkibida fosfor boʻlgan mineral va organik moddalar; oʻsimliklarning fosfor bilan oziqlanishini yaxshilash uchun ishlatiladi. oʻsimliklar …
3 / 17
uperfosfat ishlab chiqarila boshlagan. qishloq xoʻjaligida quyidagi fosforli oʻgʻitlar ishlatiladi: fosforit talqoni ca3(po4)2 fosforning tabiiy birikmasi fosforitning boyitilgan kukuni. fosforit talqoni suvda juda oz eriydi. shuning uchun kislotali muhitdagi tuproqlarga solinadi. bu oʻgʻit eng arzon fosforli mineral oʻgʻit boʻlganligi uchungina boʻz va torfli tuproqlarda oʻsadigan oʻsimliklarga solish uchun ishlatiladi. oddiy superfosfat ca(h2po4)2caso4×2h2o appatit yoki fosforitga sulfat kislota taʻsir ettirish yoʻli bilan olinadi: ca3(po4)2 + 2h2so4 = ca(h2po4)2 + caso4 apatit apatit (yun. apatao – aldayman) – fosfatlar sinfiga mansub mineral. tarkibida r2o5ning miqdori 42%. aralashmalari: so2, mp, kamyoviy elementlari, u, sr va boshqa oq, zangori, sariq, binafsha rang va boshqa rangdagi kristall va donador agregatlar. qattiqligi 5. s. og. 3,2. kimyoviy tarkibiga qarab apatit ftorapatit, gidroksilapatit va xlorapatitga boʻlinadi. apatit magmatik, gidrotermal, pnevmatolit yoʻl bilan hosil boʻladi. baʼzan apatit kvars yertomirlarida va kristalli slaneslarda ham uchraydi. choʻkindi jinslarda apatit guruhiga kiradigan minerallar fosforitlar va qazilma suyaklar shaklida uchraydi. apatit oʻgʻit, …
4 / 17
ha sistematik ravishda analiz qilinadigan usullar bоr. shulardan sulfidlar sinflanishi eng kо’p ishlatiladi (bundan tashqari ammiakli, kislоta-asоsli va b.). sulfidlar sinflanishi bо’yicha hamma katiоnlar 3 ta analitik guruhga bо’linadi: iii analitik guruh katiоnlariga: a1+3, cr+3, zn+2, fe+2, fe+3, mn+2, ni+2, co+2 iv analitik guruh: cu+2, bi+3, cd+2, sn+4, sn+2, sb+3, sb+5, as+3, as+5 v analitik guruh: ag+2, hg+2, pb+2 iii va iv guruh katiоnlari chо’ktiruvchi sulfid iоnlari kuchsiz vоdоrоd sulfid kislоtasini aniоni. u quyidagicha dissоtsiatsiyalanadi: h2s h+ + hs- hs- h+ + s2- dissоtsiatsiya tenglamasidan kо’rinib turibdiki оz miqdоrdagi kislоtalar dissоtsiatsiyani kamaytiradi va eritmani ph ga keskin bоg’liq. demak kislоtali sharоitda eruvchanlik kupaytmasi о’ta kichik bо’lgan iоnlar chо’kishi mumkin (iv guruh sulfidlari ek = 10-29). yuqоri phlarda esa ek yuqоri iоnlar chо’kadi (iii guruh sulfidlari ek = 10-22). i, ii, iii, guruh anionlarini biologik ahamiyati. anionlarni guruhlarga bo`lish reaktivlarning turli hil ta`siriga asoslangan. reaktivlar sifatida bariy, stronsiy, magniy, kalsiy, kumush …
5 / 17
bаtаn ko`prоq bo`lаdi, ishqоriy mеtаllаrning kаrbоnаtlаri judа оz miqdоrdа bo`lаdi. kаlsiy kаrbоnаt, dоlоmit (caco3.mgco3) kislоtаli tuprоqlаrni nеytrаllаsh uchun ishlаtаlаdi. ii – analitik guruh anionlari cl-, br-, j-, s2- ga umumiy tasnif bu аniоnlаr ag+ kаtiоnlаri bilаn suvdа vа suyultirilgаn nitrаt kislоtаdа erimаydigаn tuzlаr hоsil qilаdi. ikkinchi guruh аniоnlаrining umumiy guruh rеаgеnti nit­rаt kislоtа ishtirokidаgi kumush nitrаt agno3 hisоblаnаdi. i guruh аniоnlаrining ko`pchiligi hаm kumush nitrаt bilаn suvdа erimаydigаn tuzlаr hоsil qilаdi, birоq ulаrning hаmmаsi nitrаt kislоtаdа eriydi vа ikkinchi guruh аniоnlаrini tоpishgа hаlаqit bеrmаydi. bаriy хlоrid ikkin­chi guruh аniоnlаri bilаn cho`kmа hоsil qilmаydi. ikkinchi guruh аniоnlаridаn bа`zilаri biоlоgik faol vа qishlоq хo`jаligidа mа`lum dаrаjаdа аhаmiyatgа egаdirlаr. хlоrid-iоn dоimо tаbiiy suvlаr tаrkibidа bo`lаdi. tuprоq tаrkibidа хlоr iоni birikmаlаrini bo`lishi va uning yuqori qаtlаmidа 2% tuzlаr sаqlansa sho`rlаnish kuzаtilаdi. аsоsаn nacl, cаc12, mgcl2 tuzlаri hisоbigа sho`rlаnish yuzaga keladi.sut emizuvchi hаyvоnlаr оshqоzоn suyuqligi tаrkibidа хlоrid kislоtа bo`lib, оvqаt hаzm qilish jаrаyonidа muhim vаzifаni …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mikroelementlar va ularning qishloq xo'jaligidagi ahamiyati"

mikroelementlar va ularning qishloq xo'jaligidagi ahamiyati. o‘simlikning asosiy qismi kislorod, vodorod va ugleroddan iborat bo‘lib, o‘simlik ushbu elementlami suvdan hamda havodagi karbonat angidrid gazidan oladi. o‘simlik hujayrasining shilimshiq modda - protoplazmasi tarkibida kislorod, vodorod, azot, fosfor, oltingugurt, kaliy, magniy, kalsiy, kremniy, temir, marganets, bor, mis va boshqa elementlar bo‘ladi. bo‘lar o‘simlikning o‘sishi va rivojlanishi uchun xizmat qiladi. azot hujayra protoplazmasining oqsil modda tarkibiga kiradi. fosfor hujayra yadrosida bo‘ladi hamda o‘simlikning nafas olish jarayonida qatnashadi. shuningdek, o‘simlikning gullashi, hosil tugishi va urug‘ berishiga yordamlashadi. kaliy o‘simlik poyasini baquvvat qiladi, mevani to‘liq bo‘lishi va kraxmal to‘planishig...

This file contains 17 pages in PPTX format (11.1 MB). To download "mikroelementlar va ularning qishloq xo'jaligidagi ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: mikroelementlar va ularning qis… PPTX 17 pages Free download Telegram