dalillarga asoslangan tibbiyotga kirish.piko – klinik savollarni tuzish. klinik qo`llanmalar, protokollar va standartlarni qo`llash. internetdan mustaqil ma’lumot izlash (jsst tavsiyalari).

DOCX 11 стр. 841,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 11
dalillarga asoslangan tibbiyotga kirish.piko – klinik savollarni tuzish. klinik qo`llanmalar, protokollar va standartlarni qo`llash. internetdan mustaqil ma’lumot izlash (jsst tavsiyalari). dalil isbotlarga asoslangan tibbiyot (dat) klinik qarorlarni qabul qilishni yengillashtirish uchun kerak. 1992 yili g.gayyatt, b.xeyns va boshqalar datga shifokor qarorini qabul qilinishida nafaqat uning intuitsiyasi, notizimli klinik malakasi va patofiziologiya asoslariga tayanishi balki tibbiyot fani va amaliyotiga yonlashishni o’zgartirishi sifatida qaralgan. dat konsepsiyasi shuningdek klinik tadqiqotlar natijasida olingan ma’lumotlarni obdon qidirish va ularni tanqidiy baholashni anglatadi; buning uchun professional ko’nikma va sog’lom fikrga ega bo’lishni o’zi yetarli bo’lmasdan, bir qator maxsus ishlab chiqilgan qoidalarni ishlatilishini ham talab qiladi. bundan tashqari an’anaviy yondashuvdan farqli o’laroq dat “avtoritet fikri”ga kamroq e’tibor berishni talab qiladi dat o’zida tibbiy yordam ko’rsatishda yangi yondashuvni namoyon qilib, ikkta fundamental prinsiplarni qo’llaydi. birinchidan, klinik qarorni qabul qili uchun ishonchli ma’lumotning o’zi yetarli emas. shifokor mavjud tadqiqotlar orasidan qaysi birini tanlashdan oldin bir qancha omillarni e’tiborga olishi …
2 / 11
shiga poydevor bo’ldi. birinchi bo’lib 1990 yilda mak-master eng yaxshi ilmiy tadqiqot natijalaridan klinik tajribalarga suyangan, mijozning individual xususiyatlarini inobatga olgan holda foydalanishni taklif etdi. tibbiyotning bunday ilmiy-amaliy qismini «evidance-based medicine» (qisqa ebm) deb atashni tavsiya etishdi[footnoteref:2]. ushbu tushuncha ingliz lug’atiga tez kirib keldi va ommalashdi. ushbu terminni biz o’zbek tilida «dalillarga asoslangan tibbiyot» deb atashni taklif etamiz. [2: маматкулов б.м., ла морт, н.рахманова. клиническая эпедемиология. основы доказательной медицины, 2011. (аqш, бостон университети билан hамкорликда). 18б. ] hozirgi kunda «dalillarga asoslangan tibbiyot»ga olimlar turlicha ta’rif berishmoqda: • mijoz muammosini hal etish uchun eng ishonchli klinik tadqiqot natijalaridan, o’z tajribasiga suyangan, bemorning istak-xohishlarini e’tiborga olgan holda vijdonan, mantiqan, oqilona foydalanish (ta’rif — b.m.). aniq olingan bemorga tashxislash va davolash usullarini tanlash uchun mavjud klinik tadqiqotlarning eng ishonchlilari natijalaridan vijdonan, aniq, fikran foydalanish. • eng ishonchli klinik tadqiqot natijalariga asoslangan holda eng samarali, xavfsiz va tejamli tashxislash va davolash usulini kafolatlash. • …
3 / 11
ning malakasini, obro’li ekspertlarni va darslik, qo’llanmalarni eng samarali, xavfsiz va tejamkor, ishonchli, zamonaviy tashxislash va davolash usullari bilan to’ldiradi va alohida optimal qaror qabul qilish imkonini beradi. tabiiyki, yana bir savol tug’iladi: dalillarga asoslangan tibbiyot bu yangi narsami yoki «eski do’ppiga yangicha jilo berishmi?». ma’lumki, doimo har qanday ilmiy tadqiqot yakunlarini amaliyotga tatbiq etish eski usulga nisbatan yangisi samarali ekanligini isbotlashdir. bu savolga bir xilda javob berib bo’lmaydi. buning isboti sifatida bitta misol keltiramiz. rossiyada chaqaloqlarga 2 ta tashxis ko’p qo’yiladi: perinatal ensefalopatiya va kalla ichi gipertenziyasi, vaholanki, aqshda ushbu tashxis faqat bosh miya og’ir shikastlanganda yoki bosh miyada o’sma bo’lganda, ya’ni kam hollarda qo’yiladi. aqsh va rossiyada ushbu tashxisni qo’yish uchun bir xildagi simptomlar va instrumental tekshirishlar o’tkazilmaydi. aqsh olimlarining fikricha, rossiyada perinatal ensefalopatiya, kalla ichi gipertenziyasi tashxisi qo’yilgan chaqaloqlarning ko’pchiligi soppa-sog’, ammo shunga qaramasdan, ularda turli-tuman dorilar bilan ko’p yillar davomida davolash kurslari o’tkaziladi, bu esa ularning …
4 / 11
qiy samaradorligini bila olmayotganiga o’z e’tiborini qaratdi. afsus, hozircha barcha ilg’or randomizlangan klinik tadqiqot natijalarini hamma fanlar va mutaxassisliklar bo’yicha jamlab, ularni vaqt-vaqti bilan yangilab turadigan tizim yaratilmagan. randomizatsiya deganda, olingan natijalarning noaniqligini, xatoliklarni kamaytirish, ishonchliligini oshirish maqsadida o’tkazilayotgan klinik tadqiqotlarda patsientlarni davolanish guruhlariga tasodifiy tanlab olish, tasodifiy taqsimlash tushuniladi; shunday qilib, randomizlangan tadqiqotlar — randomizatsiyaga asoslangan holda patsientlarni davolash guruhlariga taqsimlanib o’tkazilgan tadqiqotlardir. archi koxran sistematik ravishda materiallar yig’ish, natijalarni tahlil etish va ularni muntazam yangilab borishga asoslangan tibbiy sharhlar markazini tuzishni taklif etdi. ushbu maqsadda 1992 yil oksfordda yuqorida qayd etilgan markaz tashkil etilib, unga koxran nomi berildi. shu yili j. chalmer tomonidan koxran assotsiatsiyasi (uyushmasi) tashkil etildi, hozirgi kunda uning 3000 dan ortiq a’zolari bor. assotsiatsiya turli mamlakatlardagi markazlarni bir-biriga bog’lovchi tarmoqlar orqali faoliyat ko’rsatadi1. assotsiatsiyaning maqsadi — barcha randomizlangan klinik tadqiqotlarning to’laqonli registriga asoslangan holda sistematik sharhlar tayyorlash. davolash va ilmiy ishlarda klinik tadqiqot usullari klassifikatsiyasi. …
5 / 11
america by cambridge university press, new york. 2010. -135р. ] ularni qo’llash mumkin: 1. sog’liq bilan bog’liq bo’lgan yangi muammolarni aniqlash uchun, 1. geografik, demografik va vaqt oralig’idagi o’zgarishlarni monitoringini ko’rish uchun. bu resurslarni taqsimlashda va turli o’quv programmmalarini yoki profilaktik programmalarni planlashtirish uchun muhimdir, 1. sog’liq bilan bog’liq bulgan g’ayritabiiy muammolarni yoki yangi ma’lumotlarni tarqatish uchun, 1. kasallikni etiologiyasini ko’rsata oladigan xarakteristikasini qidirish taqiqotlari o’tkaziladi, demak yozma tadqiqot usullari kasallik to’g’risida gipotezani shakllantirishga yordam beradi. gipotezani shakllantirish epidemiologiyada har bir savolni o’rganishning birinchi qadami gipotezani shakllantirish hisoblanadi. kasallikning etiologiyasini o’rganishga tegishli 3 gipoteza usuli bor. 1) farqlanish metodi (metod raznostey (method of difference)): kasallikning yuzaga kelishi (chastotasi) turli sharoitlarda farqlanadigan bo’lsa, u ushbu sharoitlarda farqlanadigan biron bir omil orqali yuzaga kelgan bo’lishi mumkin. misol. yaponiyada va aqsh da oshqozon rakini tarkalganligi har xil yoki, masalan bir zavodning ishchilaridagi yurak qon tomir kasalliklarining tarqalganligi ularning jismoniy mashqlar bilan shug’illanishning doimiyligi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 11 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "dalillarga asoslangan tibbiyotga kirish.piko – klinik savollarni tuzish. klinik qo`llanmalar, protokollar va standartlarni qo`llash. internetdan mustaqil ma’lumot izlash (jsst tavsiyalari)."

dalillarga asoslangan tibbiyotga kirish.piko – klinik savollarni tuzish. klinik qo`llanmalar, protokollar va standartlarni qo`llash. internetdan mustaqil ma’lumot izlash (jsst tavsiyalari). dalil isbotlarga asoslangan tibbiyot (dat) klinik qarorlarni qabul qilishni yengillashtirish uchun kerak. 1992 yili g.gayyatt, b.xeyns va boshqalar datga shifokor qarorini qabul qilinishida nafaqat uning intuitsiyasi, notizimli klinik malakasi va patofiziologiya asoslariga tayanishi balki tibbiyot fani va amaliyotiga yonlashishni o’zgartirishi sifatida qaralgan. dat konsepsiyasi shuningdek klinik tadqiqotlar natijasida olingan ma’lumotlarni obdon qidirish va ularni tanqidiy baholashni anglatadi; buning uchun professional ko’nikma va sog’lom fikrga ega bo’lishni o’zi yetarli bo’lmasdan, bir qator maxsus ...

Этот файл содержит 11 стр. в формате DOCX (841,5 КБ). Чтобы скачать "dalillarga asoslangan tibbiyotga kirish.piko – klinik savollarni tuzish. klinik qo`llanmalar, protokollar va standartlarni qo`llash. internetdan mustaqil ma’lumot izlash (jsst tavsiyalari).", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: dalillarga asoslangan tibbiyotg… DOCX 11 стр. Бесплатная загрузка Telegram