"biznesni soliqqa tortish"

DOCX 17 pages 79.9 KB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 79.9 KB

File type DOCX

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

moliya va risklar o‘zbekiston respublikasi davlat soliq qo‘mitasi huzuridagi fiskal institut 18-22 guruh talabasi tojiboyeva sarbaroy “ biznesni soliqqa tortish “ fanidan tayyorlagan r e f e r a t mavzu: ”risk va qaytimning mohiyati va hisoblanishi” 2024-yil risk va qaytimning mohiyati va hisoblanishi reja: 1.kredit risklari 2.risklarni zararsizlantirishning ichki omillari 3.risklarni miqdoriy tahlil qilish 1.kredit risklari kredit risklari bilan bog’liq muammolar, shuningdek risklarini boshqarish zaruriyati bozor iqtisodiyotining chuqurlashuvi va xalqaro iqtisodiyotning globallashuv sharoitida muhim masalalardan biriga hisoblanadi. kredit risklari xususida gap ketganda, asosiy e’tiborni ushbu risklarning tabiatiga, mohiyatiga, kelib chiqish sabablari va ijtimoiy – iqtisodiy oqibatlariga qaratish lozim. xalqaro bank amaliyotida risklar bilan bog’liq munosabatlar asosan aktiv operatsiyalar jarayonida ro’y beradi. tijorat banklarining riskga bog’liq bo’lgan asosiy aktiv operatsiyalari sifatida kredit va investitsiya operatsiyalarini keltirish mumkin. bank risklari vujudga kelishi, namoyon bo’lishi jihatidan turli-tuman bo’lib, ularning barchasi pul egasining kredit sifatida yo’naltirgan qiymatining va unga to’lanadigan foiz to’lovlarining to’lig’icha …

2 / 17

luvchining kredit shartnomosi shartlariga muvofiq to’lashi lozim bo’lgan majburiyatlarini o’z vaqtida to’lay olmasligi xav xatarlarini xarakterlaydi. banklarning risklarini yo’qotishning eng maqbul echimiga qarzdorlarning kredit qobiliyati, moliyaviy barqarorligini doimiy monitoring qilish orqaligini erishiladi.bunda likvidlilik va mustaqillik (avtonomiya) risklariga alohida e’tibor qaratiladi. kredit riski kredit oluvchining qarzdorlikni so’ndirishi yuzasidan imkoniyatsizligi, pul oqimini to’g’ri shakllantira olmasligi, moliyaviy qiyinchiliklar, rahbar va korxona egalarining ishchanlik reputatsiyasining pastligi yoki kriminal xissiyotlarining ustunligi bilan yuzaga keladi shu bilan birga davlat organlari va ayrim shaxslarninng bosimi tufayli ham ushbu risklarga boriladi. kredit rislarining yuqoriligiga xodimlar malakasining pastligi, jamoadagi ijtimoiy keskinlik, poraxo’rlik holatlari ham kuchli tasir etadi. kredit risklarini baholash birinchi navbatda potensial qarz oluvchilar bilan tanishuvdan boshlanadi. bunda mijozning reputatsiyasi, tadbirkorlik, ishlab chiqarish, marketing va moliyaviy boshqaruvdagi kobilyatiga baho beriladi. kredit taklifining qanchalik yaxshi tayyorganligi, uning iktisodiy, ijtimoiy, ekologi jixatdan qanchalik maqsadga muvofiq ekanligi, kreditning maqsadligi va uning bank, qarz oluvchi, alohida ijtimoiy qatlamlar, tarmoq, xudud uchun ahamiyatli …

3 / 17

aniqlash va ularni undirish choralarini ko’rishga qaratilgan. olingan kreditlarni muddatida to’lamaslik, kechiktirish juda ko’p kuzatiladigan xolatlar hisoblanadi. uning muhim sabablari qatoriga quyidagilarni kiritish mumkin: debitorlik majburiyatlarining tushib ketishi; likvidlik koeffitsentining pastligi; sotish xajmining tushib ketishi; operatsion faoliyat zarari; zaxiralarning ortiqcha jamg’arilishi va ushlab turilishi; muhim mijozlarni yo’qotishi, qarz oluvchining biznes sheriklari extiyotkorligi, rahbarlarning bank bilan aloqa qilishdan qochishi, ularning talab qilingan axbaortlarni berishdan bosh tortishi yoki kechiktirishlari va h.k. kredit riski va uni boshqarish yo‘llari. banklar faoliyatini to‘g‘ri tashkil qilish, ularda mavjud risklarni minimallashtirish masalalaridan biri kredit risklari, ularning sifati va darajasini aniqlash va tahlil qilishdan iborat. kredit riski deb, qarz oluvchi tomonidan kredit shartnomasi shartlarining bajarilmasligi ya’ni kredit summasining (qisman g‘ki to‘liq) va u bo‘yicha foizlarning shartnomada ko‘rsatilgan muddatlarda to‘lanmasligi tushuniladi. shuning uchun kredit risklarini aniqlash va boshqarish har qanday tijorat bankning rivojlanish va taraqqiy etish maqsadiga erishish uchun ishlatiladigan kurash usullarining ajralmas qismi hisoblanadi. kredit risklarining banklar uchun …

4 / 17

ng qaytishi bilan bog‘liq risklarni kamaytirishga harakat qiladilar. qarz oluvchi faoliyatida mavjud risklar darajasini kreditor kredit bergunga qadar, keyinchalik kredit bergandan keyin, undan foydalanish davomida aniqlash mumkin. riskni minimallashtirish maqsadida kreditor kredit berishdan oldin riskni aniqlashga harakat qiladi. bazel ii talablari 1988 yilda e’lon qilingan “kapitalni baholashning xalqaro bir xillashtirish (konvergensiya) va standartlar” (bazel i) ni takomillashtirish orqali tegishli metodologiyani ishlab chiqish, xalqaro bank tizimini ishonchliligi va barqaroroligini ta’minlashni maqsad qilib qo‘ygan. bazel ii talablari kapitalni banklar faoliyatida yuzaga keledigan risklar turlarining kengaytirilgan shkalasi bo‘yicha hisob-kitob qilishni taklif etdi. ya’ni bazel qo‘mitasi taklif qilingan risk turlarini uchta yirik toifaga ajratdi: kredit riski, bozor riski, operatsion risk. bundan tashqari, nazorat funksiyalari risklarni tijorat banklari tomonidan ichki uslub asosida nazorat qilish, ma’lumotlarning shaffofligi va bozor intizomi nuqtai nazaridan o‘zgartirildi. bu esa bazel ii ning muhim afzalliklaridan hisoblanadi. bazel qo‘mitasi tijorat banklari faoliyatida yuzaga keladigan kredit risklarini qarzdor yoki kontragent tomonidan o‘z majburiyatlarini …

5 / 17

pitali esa ko‘zda tutilmagan zararlar uchun himoya vazifasini o‘taydi. bazel qo‘mitasi bozor riskini bozor baholarining tebranishiga asoslangan bank balansi va balansdan tashqari moddalari bo‘yicha yo‘qotish riski deb ta’riflaydi. bozor riskining asosiy 4 ta turi mavjud: · foiz riski, misol uchun, bank qat’iy belgilagan muddatli foizli obligatsiyalar sotib olinganda, mazkur obligatsiyalarning bozordagi foiz stavkasining o‘zgarishi, obligatsiyaning bozor qiymatiga ta’sir ko‘rsatadi. · valyuta riski, misol uchun, bank tomonidan xorijiy valyutadagi kreditlar berilganda, ichki bozorda milliy valyuta qiymatining oshishi kredit qiymatining pasayishiga olib keladi. · aksiyador riski, misol uchun, bank tomonidan kompaniya aksiyalari sotib olinganda, ushbu aksiya qiymatlarining fond birjalarida pasayishi bankka zarar keltiradi. · tovar riski, misol uchun, bank tomonidan qimmatbaho metall (oltin) sotib olinganda, tovar birjalaridagi oltin narxining pasayishi bankka zarar keltiradi. bazel qo‘mitasi operatsion riski ichki jarayonlar va tizimlarning nomuvofiqligi, xodimlarning mas’uliyatsizligi yoki boshqa tashqi omillar hisobiga yuzaga keladigan xavf-xatar deb baholaydi. mazkur tushuncha bank va uning xodimlari tomonidan qonunchilikka, …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About ""biznesni soliqqa tortish""

moliya va risklar o‘zbekiston respublikasi davlat soliq qo‘mitasi huzuridagi fiskal institut 18-22 guruh talabasi tojiboyeva sarbaroy “ biznesni soliqqa tortish “ fanidan tayyorlagan r e f e r a t mavzu: ”risk va qaytimning mohiyati va hisoblanishi” 2024-yil risk va qaytimning mohiyati va hisoblanishi reja: 1.kredit risklari 2.risklarni zararsizlantirishning ichki omillari 3.risklarni miqdoriy tahlil qilish 1.kredit risklari kredit risklari bilan bog’liq muammolar, shuningdek risklarini boshqarish zaruriyati bozor iqtisodiyotining chuqurlashuvi va xalqaro iqtisodiyotning globallashuv sharoitida muhim masalalardan biriga hisoblanadi. kredit risklari xususida gap ketganda, asosiy e’tiborni ushbu risklarning tabiatiga, mohiyatiga, kelib chiqish sabablari va ijtimoiy – iqtisodiy oqibatlariga q...

This file contains 17 pages in DOCX format (79.9 KB). To download ""biznesni soliqqa tortish"", click the Telegram button on the left.

Tags: "biznesni soliqqa tortish" DOCX 17 pages Free download Telegram