xalqaro ishchi kuchi migratsiyasi

PPT 22 pages 1.9 MB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.9 MB

File type PPT

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

халқаро ишчи кучи миграцияси xalqaro iqtisodiy munosabatlar tizimining muhim elementi hisoblangan ishchi kuchi migratsiyasi uzoq yillar davomida iqtisodiy tadqiqotlar ob’yekti bo‘lib kelmoqda. migratsiya so‘zi lotincha “migration” so‘zidan olingan bo‘lib, “ko‘chib yurish” ma’nosini bildiradi. umuman olganda aholi migratsiyasini ichki va tashqi migratsiyaga, tashqi migratsiyani esa migratsiya maqsadidan kelib chiqqan holda turlarga bo‘lish mumkin. ularning orasida iqtisodiy migratsiya yetakchi o‘rinni egallaydi. mehnat resurslarini xalqaro migratsiyasi deganda, ular ish qidirish maqsadida doimiy yashash joyini o‘zgartirish bilan ma’lum bir hududlar chegarasi orqali ko‘chib o‘tishlari yoki qaytib kelishlarini bildiradi. har bir hududlarga nisbatan aholining barcha ko‘chib o‘tishi emigratsiya va immigratsiya oqimiga aoslanadi. xalqaro mehnat migratsiyasi mehnatga yollanuvchi shaxslarni eksport va import qilinishlari bilan tavsiflanadi. albatta bunga asosiy sabab mehat va daromad qilishga dastlab mahalliy hududlarda va keyinchalik esa xalqaro darajada ehtiyoj tug‘iladi. koronavirus pandemiyasi sababli 2020 yilning ikkinchi choragida butun dunyoda 195 million kishi ishsiz qoldi. bu haqda birlashgan millatlar tashkiloti hisobotida qayd etilgan. bmt …

2 / 22

an tashkilot mutaxassislari. shuningdek, bmt koronavirus pandemiyasi sabab 30 ga yaqin davlatda ocharchilik bo‘lishi mumkinligini ma’lum qilgandi. hozirdanoq arab davlatlarida 101 milliondan ortiq kishi qashshoqlik yoqasida, 52 million kishi esa to‘yib ovqatlanmaydi. butun dunyoda koronavirus infeksiyasi bilan kasallanganlar soni 3 million nafardan oshib ketdi, 878 mingdan ziyod kishi kasallikdan tuzalgan. 208 mingdan ortiq kishi kasallik qurboniga aylangan. jahon aholisi yoshiga bog‘liq ravishda ikki tipdagi odamlarni o‘z ichiga oladi: mehnatga layoqatli ‒ 15-60 yoshlilar, mehnatga layoqatsiz – bolalar va qariyalar. aholi umumiy hajmining taxminan 70 foizi birinchi tipga tegishli, biroq bu ulush turli hududlarda o‘zgarib turadi. masalan, osiyo va afrikada voyaga yetmaganlar, yevropa va shimoliy amerikada qariyalar ulushi yuqoriroq. ishchi kuchining xalqaro migratsiyasi natijasida xorijga alohida xususiyatga ega bo‘lgan tovar ‒ ishchi kuchi ko‘chib o‘tadi. uning boshqa tovarlardan farqli jihati shundaki, u boshqa tovarlarni ishlab chiqarishda asosiy omil sifatida qatnashadi. ishchi kuchini eksport qiluvchi mamlakat ijobiy salbiy 1. ishchilar tomonidan yangi …

3 / 22

chi kuchi sonining qisqarishi bilan bog‘liq holda umumiy ishchi kuchi qiymatining pasayishi 3. xorijiy ishsizlar va ularning oilalariga sarflanadigan xarajatlarning oshishi 4. xorijiy ishchilarning jamg‘arishga bo‘lgan moyilligi tufayli narxlar o‘sishining to‘xtatilishi 5. yosh, malakali ishchilarni tanlab olish orqali ishchi kuchi sifatining oshirilishi jahon amaliyotining ko‘rsatishicha, xalqaro ishchi kuchi migratsiyasi quyidagi sabablarga ko‘ra sodir bo‘ladi: ‒ mamlakatlarning iqtisodiy rivojlanish darajasining turlichaligi; ‒ ish haqi miqdori o‘rtasida milliy farqlarning mavjudligi; ‒ ishsizlikning mavjudligi; ‒ kapitalning xalqaro harakati va transmilliy korporatsiyalar faoliyati. xalqaro ishchi kuchi migratsiyasi jarayonini tartibga solishni ikki turga bo‘lishimiz mumkin: ‒ ishchi kuchining xalqaro migratsiyasini xalqaro tashkilotlar yordamida tartibga solish; ‒ davlat tomonidan tashqi migratsiyani turli usullar orqali tartibga solish. tashqi mehnat migratsiyasini tashkil etishda, tajribalar va axborotlar bilan ayirboshlashda, bu jarayonni tartibli va rejali amalga oshirishni ta’minlashda migratsiya bo‘yicha xalqaro tashkilotlarning o‘rni alohida ahamiyatga ega. ushbu tashkilotlar tarkibida xmt (xalqaro mehnat tashkiloti) alohida o‘rin tutadi. bu tashkilot a’zo mamlakatlardagi …

4 / 22

imzo chekkan mamlakatlar, qayd etilgan hujjatlarda qabul qilingan tartib-qoidalarga amal qilishlari va milliy mehnat qonunchiliklarini ularga muvofiq o‘zgartirishlari lozim. immigratsion qonunchilikning asosiy xususiyatlari quyidagilar: kasbiy malaka. ishchi kuchini qabul qiluvchi mamlakatlarning qonunchiligida mutaxassislik bo‘yicha bilim darajasi va staji borasida qat’iy talablar mavjud. ishchilarning shaxsiga oid cheklovlar. ishchi kuchini qabul qiluvchi mamlakatlar immigrantlarning sog‘ligiga oid qat’iy talablar ham qo‘yishadi. narkomanlar, ruhiy kasal odamlar, spid virusi bilan kasallanganlar mamlakatga qo‘yilmaydi. miqdoriy cheklash. ishchi kuchini qabul qiluvchi ko‘pchilik mamlakatlarda immigrantlarni qabul qilishda miqdoriy cheklashlar joriy etiladi, ya’ni ularning maksimal soni belgilab qo‘yiladi. iqtisodiy tartibga solish. bu usul immigrantlarning sonini qisqartirishni ta’minlovchi ma’lum moliyaviy cheklovlarni joriy etadi. bir qator mamlakatlarning qonunchiligi immigratsiyani rasmiylashtirish uchun va mahalliy korxonaga ishga joylashish uchun immigrantlarning ma’lum to‘lovlarni amalga oshirishlarini talab etadi. vaqtli cheklovlar. ishchi kuchini qabul qiluvchi mamlakatlarning ko‘pchiligi mamlakatga kirib kelgan xorijiy ishchilarning mamlakatda borishlarining maksimal muddatini belgilab qo‘yishadi. muddat tugagandan keyin ular mamlakatni tark etishlari yoki …

5 / 22

taqiqlar, aksincha, faqat mahalliy aholi ishlashi mumkin bo‘lgan tarmoqlar ixtisosliklarini sanab o‘tadi va bu yo‘nalishda xorijliklarning ishlashiga yo‘l qo‘yilmaydi. reemigratsiyani rag‘batlantiruvchi dasturlar. bu dasturlarga noqonuniy ravishda kirib kelgan immigrantlarni mamlakatdan majburiy chiqarib yuborishdan tortib vatanlariga qaytishni xohlaydigan immigrantlarga moddiy yordam berish bilan bog‘liq choralar kiradi. immigrantlarni kasbiy tayyorlash dasturlari. immigrantlarning o‘z mamlakatlariga qaytishlarini rag‘batlantiruvchi omil sifatida ba’zi mamlakatlar (fransiya, germaniya, shveytsariya) ularni kasbiy tayyorlash dasturlarini ishlab chiqishadi. ommaviy emigratsiya qiluvchi mamlakatlarga iqtisodiy yordam berish dasturlari. rivojlangan mamlakatlar ishchi kuchini eksport qiluvchi mamlakatlar bilan ishchilarning pul o‘tkazmalarini investitsiyalash va davlatga yangi ishchi o‘rinlarini yaratish maqsadida korxonalar qurish orqali rivojlanayotgan mamlakatlarda reemigrantlar uchun ish joylarini yaratishga yordam berish to‘g‘risida kelishuvlar tuzishadi. emigratsiya siyosati. emigratsiya siyosatining maqsadi ishsizlikni kamaytirish, ishlayotgan emigrantlarning eksport-import operatsiyalarini balanslashtirish uchun ishlatilayotgan moliyaviy mablag‘lari kirib kelishiga ko‘maklashishi, emigrantlarga xorijda munosib hayot sharoitlari bilan ta’minlanishi, emigrantlarning o‘z vatanlariga qaytib kelishi ularning xorijda egallagan kasblari, to‘plagan tajribalari va malakalari bilan mos …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xalqaro ishchi kuchi migratsiyasi"

халқаро ишчи кучи миграцияси xalqaro iqtisodiy munosabatlar tizimining muhim elementi hisoblangan ishchi kuchi migratsiyasi uzoq yillar davomida iqtisodiy tadqiqotlar ob’yekti bo‘lib kelmoqda. migratsiya so‘zi lotincha “migration” so‘zidan olingan bo‘lib, “ko‘chib yurish” ma’nosini bildiradi. umuman olganda aholi migratsiyasini ichki va tashqi migratsiyaga, tashqi migratsiyani esa migratsiya maqsadidan kelib chiqqan holda turlarga bo‘lish mumkin. ularning orasida iqtisodiy migratsiya yetakchi o‘rinni egallaydi. mehnat resurslarini xalqaro migratsiyasi deganda, ular ish qidirish maqsadida doimiy yashash joyini o‘zgartirish bilan ma’lum bir hududlar chegarasi orqali ko‘chib o‘tishlari yoki qaytib kelishlarini bildiradi. har bir hududlarga nisbatan aholining barcha ko‘chib o‘tishi emigratsiya...

This file contains 22 pages in PPT format (1.9 MB). To download "xalqaro ishchi kuchi migratsiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: xalqaro ishchi kuchi migratsiya… PPT 22 pages Free download Telegram