atsetilen va uning gomologlari asosida olinadigan monomerlar

DOC 223,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1424106887_60066.doc atsetilen va uning gomologlari asosida olinadigan monomerlar atsetilenni neft va tabiiy gaz uglevodorodlaridan olinishi. har xil uglevodorodlarni piroliz qilib atsetilen olish mumkin. piroliz jarayonining asosiy mohiyati, harorat ta’sirida yuqori molekulali uglevodorodlardan kichik molekulalarni , shu jumladan tð¾â€˜yinmagan uglevodorodlarni (olefinlar, diyenlar, atsetilin birikmalari) hosil bð¾â€˜lishidir. uglevodorodlardan ushbu usul bilan atsetilen olish 1955- 60 yillarda a+shda sanoatda joriy qilingan va birinchi marta prop[andan atsetilen olish (vulf jarayoni) yð¾â€˜lga qð¾â€˜yilgan. piroliz jarayoni 1atm. ga yaqin bosimda , 1000â°cdan yuqori haroratda va 0,0005-- 0,02 sek . tezlikda olib boriladi. shu vaqt davomida boshlang‘ich uglevodorodlar iqzdiriladi , reaksiya olib boriladi va hosil bð¾â€˜lgan maxsulotlar 200â°c gacha sovitiladi. bunda atsetilen sintezi bir qator ketma – ket va yonma –yon ketadigan qaytar reaksiyalardan iborat. termodinamik hisoblashlardni kð¾â€˜rsatishicha harorat oshishi bilan atsetilenning barqarorligi tð¾â€˜yingan va qð¾â€˜shbog‘ ushlagan uglevodoprodlarga nisbatan oshib obradi. boshlang‘ich uglevodorodlar aralashmasidan gaz fazasida atsetilin hosil bð¾â€˜lishda quyidagi reaksiyalar ketishi mumkin. [image: image1.emf]2ch 4 c …
2
ahsulotlarni va atsetilenni hosil bð¾â€˜lishiga qulaylik yaratadi. shuning ham ta’kidlash joyiski gaz holidagi paraffin uglevodorodlar ichida metan termik pirolliziga ancha musahkam. uni parchalash uchun 89,87 kkal/mol issiqlik zarur bð¾â€˜lsa, etan va propan uchun bu kattalik 71,4 va 70,9 kkal/mol ga teng. shu sababli metandan atsetilen olish energetik jihatdan uncha foydali emasday tuyuladi.lekin, ðžâ€˜zbekistonni tabiiy gaz zahiralariga boyligi uning asosiy qismini (98%gacha) esa metan tashkil etishi va shunning uchun bunday gazlardan (metanni aj ratmasdan) tð¾â€˜g‘ridan-tð¾â€˜g‘ri termik sintezlarda foydalanish mumkinligi sababli, metandan atsetilen olish boshqa uglevodorodlardan olishga qaraganda iqtisodiy jihatdan ancha qulayliklarga ega. metanni termik parchalanishi, asosan ikki yð¾â€˜nalishda ketadi. [image: image2.emf]2ch 4 ch ch 2c 4h 2 3h 2 + + 1 2 2ch 4 ch ch 2c 4h 2 3h 2 + + 12 bunda 1000-2000oc da (ii) reaksiyaning ketish ehtimolligi yuqori. lekin (i) reaksiya nisbatan katta tezlik bilan borganligidan 1500-1600oc da kð¾â€˜p miqdorda atsetilen olish mumkin.0,1-1,0 atm.gacha bð¾â€˜lgan bosim …
3
rganidan unga bosim ta’sir qilmaydi. piroliz ancha murakkab va kð¾â€˜p bosqichli jarayon bð¾â€˜lib, unda bir qator molekulyar va radikal-zanjir reaksiyalar ketadi. kð¾â€˜pchilik olimlarning fikricha piroliz nisbatan past haroratlarda (400-700oc) olib borilganda, asosan radikal-zanjir mexanizm bilan boradi vamolekulyar reaksiya uning hosilasi bð¾â€˜ladi. bunda uglevodorod konversiyasining oshishi bilan monomolekulyar reaksiyalarining konsantalarini kamayishi jarayonning radikal-zanjirli mexanizm bilan ketishini kð¾â€˜rsatadi. chunki reaksiya zanjiri hosil bð¾â€˜lgan mahsulotlar ta’sirida uziladi. undan tashqari jarayonda sintezlangan mahsulotlarning tarkibi va unumini haroratga, bosimga va uglevodorodning pirolizlanish darajasiga ham bog‘liq bð¾â€˜lgani ham radikal mexanizm bilan borishini isbotlayudi. yuqori haroratlarda (1300-1500oc) zanjir reaksiyalar sekinlashib molekulyar parchalanish kuchayadi. lekin 900-1000oc da kondensatsiya mahsulotlarini va ko’mirni (koksni) hosil bð¾â€˜lishi radikallar ishtirokida boradi. 1500-1700oc da esa molekulyar reaksiyalar ketganligi sababli metandan vodorod, kð¾â€˜mir (qurum) va atsetilen olinadi: [image: image5.emf]ch 4 ch 4 2ch 3 :ch 2 +ch 4 ch 3 +h :ch 2 +h 2 c 2 h 6 c 2 h 6 . …
4
asi natijasida atsetilen, uning gomologlari, etilen, vodorod va qurum hosil bð¾â€˜ladi. elektr tokining bunday ta’sirini 1-marta 1860-yilda fransuz olimi bertlo aniqlagan. lekin ushbu jarayondan foydalanish 1930-yillarga kelib amalga oshirildi. elektrokingning eng zamonaviy usuli elektr yoyini qð¾â€˜llashdir. elektr yoyi ikkita metall yoki kð¾â€˜mir elektrodlar orasida hosil qilinadi. u orqali muqobil bosimda (100-760mm simob usuni), 1500-1600oc va 0,5 10-3-2 10-3sek. vaqtda uglevodorod ð¾â€˜tkaziladi. bunda metanning konversiyasi 55,5% bo’lib undan 42% atsetilenga aylanadi. elektr yoyi beradigan issiqlikning 31%i metanni atsetilenga ð¾â€˜tishiga va 6,3% qð¾â€˜shimcha moddalar hosil bð¾â€˜lishiga sarflanadi, 60%ga yaqin issiqlik esa metanni muqobil haroratga yetkazishga ketadi. umuman uglevodorodlarning elektr yoyi ta’siriga chidamliligi quyidagi qator bð¾â€˜yicha kamayadi: aromatic uglevodorodlar > naftenlar > alkanlar > alkenlar > bisikloalkanlar. undan tashqari har bir gomologik qatorida uglevodorodlar molekulyar massasining oshishi bilan ulrning elektr yoyi ta’siriga chidamliligi ham kamayadi va natijada hosil bð¾â€˜ladigan mahsulotni miqdori kð¾â€˜payadi. xuddi shunday holat elektr yoyi muhitining haroratini oshishi bilan ham kuzatiladi. …
5
an ð¾â€˜rganish natijalariga asoslanib metandan atsetilen hosil bð¾â€˜lishini quyidagi mexanizmki taklif qilingan: [image: image6.emf]ni 4 ch 3 +i ni 3 :ni 2 :ni 2 +i :ni +i . . . . ni 4 ch 3 +i ni 3 :ni 2 :ni 2 +i :ni+i .. . . bunda atsetilen metil radikalini (:ch) dimerlanishidan va atomar uglerodni metilen radikaliga (:ch2) birikishidan sintez bð¾â€˜ladi. hozirgi vaqtda atsetilenni bevosita tabiiy gazdan elektrokreking qilib olshi keng qð¾â€˜llanilmoqda (masalan, navoiyazot ib). tabiiy gazni hajmiy tarkibi 92,3% metan, 1,4% etan, 0,5% propan, 0,4% butan va 5,4% azotdan iboratligida kreking gazda 14,5% atsetilen bð¾â€˜ladi va vodorodning miqdori esa 63,46%ga yetadi. bunda 83,7% metan reaksiyaga kirishadi. ulardan tashqari gaz holidagi mahsulotlar aralashmasida oz miqdorda quyidagi birikmalar ham uchraydi. (%): metilatsetilen (0,4), diatsetilen (0,6), vinilatsetilen (0,1), dimetilatsetilen(0,01), metilvinilatsetilen(0,04), etilen(0,9), propilen(0,02), butilen(0,02), benzol(0,3), toloul(0,02) va co(0,6). tabiiy gazning umumiy konversiyasi 46% ga yetadi va uning 44% ga yaqini atsetilenning sinteziga …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"atsetilen va uning gomologlari asosida olinadigan monomerlar" haqida

1424106887_60066.doc atsetilen va uning gomologlari asosida olinadigan monomerlar atsetilenni neft va tabiiy gaz uglevodorodlaridan olinishi. har xil uglevodorodlarni piroliz qilib atsetilen olish mumkin. piroliz jarayonining asosiy mohiyati, harorat ta’sirida yuqori molekulali uglevodorodlardan kichik molekulalarni , shu jumladan tð¾â€˜yinmagan uglevodorodlarni (olefinlar, diyenlar, atsetilin birikmalari) hosil bð¾â€˜lishidir. uglevodorodlardan ushbu usul bilan atsetilen olish 1955- 60 yillarda a+shda sanoatda joriy qilingan va birinchi marta prop[andan atsetilen olish (vulf jarayoni) yð¾â€˜lga qð¾â€˜yilgan. piroliz jarayoni 1atm. ga yaqin bosimda , 1000â°cdan yuqori haroratda va 0,0005-- 0,02 sek . tezlikda olib boriladi. shu vaqt davomida boshlang‘ich uglevodorodlar iqzdiriladi , re...

DOC format, 223,0 KB. "atsetilen va uning gomologlari asosida olinadigan monomerlar"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: atsetilen va uning gomologlari … DOC Bepul yuklash Telegram