atsetilen va uning gomologlari asosida olinadigan monomerlar

DOC 223.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1424106887_60066.doc atsetilen va uning gomologlari asosida olinadigan monomerlar atsetilenni neft va tabiiy gaz uglevodorodlaridan olinishi. har xil uglevodorodlarni piroliz qilib atsetilen olish mumkin. piroliz jarayonining asosiy mohiyati, harorat taâsirida yuqori molekulali uglevodorodlardan kichik molekulalarni , shu jumladan tð¾âyinmagan uglevodorodlarni (olefinlar, diyenlar, atsetilin birikmalari) hosil bð¾âlishidir. uglevodorodlardan ushbu usul bilan atsetilen olish 1955- 60 yillarda a+shda sanoatda joriy qilingan va birinchi marta prop[andan atsetilen olish (vulf jarayoni) yð¾âlga qð¾âyilgan. piroliz jarayoni 1atm. ga yaqin bosimda , 1000â°cdan yuqori haroratda va 0,0005-- 0,02 sek . tezlikda olib boriladi. shu vaqt davomida boshlangâich uglevodorodlar iqzdiriladi , reaksiya olib boriladi va hosil bð¾âlgan maxsulotlar 200â°c gacha sovitiladi. bunda atsetilen sintezi bir qator ketma â ket va yonma âyon ketadigan qaytar reaksiyalardan iborat. termodinamik hisoblashlardni kð¾ârsatishicha harorat oshishi bilan atsetilenning barqarorligi tð¾âyingan va qð¾âshbogâ ushlagan uglevodoprodlarga nisbatan oshib obradi. boshlangâich uglevodorodlar aralashmasidan gaz fazasida atsetilin hosil bð¾âlishda quyidagi reaksiyalar ketishi mumkin. [image: image1.emf]2ch 4 c …

ahsulotlarni va atsetilenni hosil bð¾âlishiga qulaylik yaratadi. shuning ham taâkidlash joyiski gaz holidagi paraffin uglevodorodlar ichida metan termik pirolliziga ancha musahkam. uni parchalash uchun 89,87 kkal/mol issiqlik zarur bð¾âlsa, etan va propan uchun bu kattalik 71,4 va 70,9 kkal/mol ga teng. shu sababli metandan atsetilen olish energetik jihatdan uncha foydali emasday tuyuladi.lekin, ðâzbekistonni tabiiy gaz zahiralariga boyligi uning asosiy qismini (98%gacha) esa metan tashkil etishi va shunning uchun bunday gazlardan (metanni aj ratmasdan) tð¾âgâridan-tð¾âgâri termik sintezlarda foydalanish mumkinligi sababli, metandan atsetilen olish boshqa uglevodorodlardan olishga qaraganda iqtisodiy jihatdan ancha qulayliklarga ega. metanni termik parchalanishi, asosan ikki yð¾ânalishda ketadi. [image: image2.emf]2ch 4 ch ch 2c 4h 2 3h 2 + + 1 2 2ch 4 ch ch 2c 4h 2 3h 2 + + 12 bunda 1000-2000oc da (ii) reaksiyaning ketish ehtimolligi yuqori. lekin (i) reaksiya nisbatan katta tezlik bilan borganligidan 1500-1600oc da kð¾âp miqdorda atsetilen olish mumkin.0,1-1,0 atm.gacha bð¾âlgan bosim …

rganidan unga bosim taâsir qilmaydi. piroliz ancha murakkab va kð¾âp bosqichli jarayon bð¾âlib, unda bir qator molekulyar va radikal-zanjir reaksiyalar ketadi. kð¾âpchilik olimlarning fikricha piroliz nisbatan past haroratlarda (400-700oc) olib borilganda, asosan radikal-zanjir mexanizm bilan boradi vamolekulyar reaksiya uning hosilasi bð¾âladi. bunda uglevodorod konversiyasining oshishi bilan monomolekulyar reaksiyalarining konsantalarini kamayishi jarayonning radikal-zanjirli mexanizm bilan ketishini kð¾ârsatadi. chunki reaksiya zanjiri hosil bð¾âlgan mahsulotlar taâsirida uziladi. undan tashqari jarayonda sintezlangan mahsulotlarning tarkibi va unumini haroratga, bosimga va uglevodorodning pirolizlanish darajasiga ham bogâliq bð¾âlgani ham radikal mexanizm bilan borishini isbotlayudi. yuqori haroratlarda (1300-1500oc) zanjir reaksiyalar sekinlashib molekulyar parchalanish kuchayadi. lekin 900-1000oc da kondensatsiya mahsulotlarini va koâmirni (koksni) hosil bð¾âlishi radikallar ishtirokida boradi. 1500-1700oc da esa molekulyar reaksiyalar ketganligi sababli metandan vodorod, kð¾âmir (qurum) va atsetilen olinadi: [image: image5.emf]ch 4 ch 4 2ch 3 :ch 2 +ch 4 ch 3 +h :ch 2 +h 2 c 2 h 6 c 2 h 6 . …

asi natijasida atsetilen, uning gomologlari, etilen, vodorod va qurum hosil bð¾âladi. elektr tokining bunday taâsirini 1-marta 1860-yilda fransuz olimi bertlo aniqlagan. lekin ushbu jarayondan foydalanish 1930-yillarga kelib amalga oshirildi. elektrokingning eng zamonaviy usuli elektr yoyini qð¾âllashdir. elektr yoyi ikkita metall yoki kð¾âmir elektrodlar orasida hosil qilinadi. u orqali muqobil bosimda (100-760mm simob usuni), 1500-1600oc va 0,5 10-3-2 10-3sek. vaqtda uglevodorod ð¾âtkaziladi. bunda metanning konversiyasi 55,5% boâlib undan 42% atsetilenga aylanadi. elektr yoyi beradigan issiqlikning 31%i metanni atsetilenga ð¾âtishiga va 6,3% qð¾âshimcha moddalar hosil bð¾âlishiga sarflanadi, 60%ga yaqin issiqlik esa metanni muqobil haroratga yetkazishga ketadi. umuman uglevodorodlarning elektr yoyi taâsiriga chidamliligi quyidagi qator bð¾âyicha kamayadi: aromatic uglevodorodlar > naftenlar > alkanlar > alkenlar > bisikloalkanlar. undan tashqari har bir gomologik qatorida uglevodorodlar molekulyar massasining oshishi bilan ulrning elektr yoyi taâsiriga chidamliligi ham kamayadi va natijada hosil bð¾âladigan mahsulotni miqdori kð¾âpayadi. xuddi shunday holat elektr yoyi muhitining haroratini oshishi bilan ham kuzatiladi. …

an ð¾ârganish natijalariga asoslanib metandan atsetilen hosil bð¾âlishini quyidagi mexanizmki taklif qilingan: [image: image6.emf]ni 4 ch 3 +i ni 3 :ni 2 :ni 2 +i :ni +i . . . . ni 4 ch 3 +i ni 3 :ni 2 :ni 2 +i :ni+i .. . . bunda atsetilen metil radikalini (:ch) dimerlanishidan va atomar uglerodni metilen radikaliga (:ch2) birikishidan sintez bð¾âladi. hozirgi vaqtda atsetilenni bevosita tabiiy gazdan elektrokreking qilib olshi keng qð¾âllanilmoqda (masalan, navoiyazot ib). tabiiy gazni hajmiy tarkibi 92,3% metan, 1,4% etan, 0,5% propan, 0,4% butan va 5,4% azotdan iboratligida kreking gazda 14,5% atsetilen bð¾âladi va vodorodning miqdori esa 63,46%ga yetadi. bunda 83,7% metan reaksiyaga kirishadi. ulardan tashqari gaz holidagi mahsulotlar aralashmasida oz miqdorda quyidagi birikmalar ham uchraydi. (%): metilatsetilen (0,4), diatsetilen (0,6), vinilatsetilen (0,1), dimetilatsetilen(0,01), metilvinilatsetilen(0,04), etilen(0,9), propilen(0,02), butilen(0,02), benzol(0,3), toloul(0,02) va co(0,6). tabiiy gazning umumiy konversiyasi 46% ga yetadi va uning 44% ga yaqini atsetilenning sinteziga …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "atsetilen va uning gomologlari asosida olinadigan monomerlar"

1424106887_60066.doc atsetilen va uning gomologlari asosida olinadigan monomerlar atsetilenni neft va tabiiy gaz uglevodorodlaridan olinishi. har xil uglevodorodlarni piroliz qilib atsetilen olish mumkin. piroliz jarayonining asosiy mohiyati, harorat taâsirida yuqori molekulali uglevodorodlardan kichik molekulalarni , shu jumladan tð¾âyinmagan uglevodorodlarni (olefinlar, diyenlar, atsetilin birikmalari) hosil bð¾âlishidir. uglevodorodlardan ushbu usul bilan atsetilen olish 1955- 60 yillarda a+shda sanoatda joriy qilingan va birinchi marta prop[andan atsetilen olish (vulf jarayoni) yð¾âlga qð¾âyilgan. piroliz jarayoni 1atm. ga yaqin bosimda , 1000â°cdan yuqori haroratda va 0,0005-- 0,02 sek . tezlikda olib boriladi. shu vaqt davomida boshlangâich uglevodorodlar iqzdiriladi , re...

DOC format, 223.0 KB. To download "atsetilen va uning gomologlari asosida olinadigan monomerlar", click the Telegram button on the left.

Tags: atsetilen va uning gomologlari … DOC Free download Telegram